Nghịch lý về sút xa tại Ngoại hạng Anh: Sút ít vào nhiều, sẽ lại thành trào lưu?

Một nghịch lý rất thú vị đang xảy ra tại Ngoại hạng Anh. Đó là các đội càng hạn chế sút xa, tỉ lệ thành bàn từ những cú sút bên ngoài vòng cấm lại càng cao.

Ngoại hạng Anh từ "thiên đường" của sút xa trở thành "hoang mạc"

Ngoại hạng Anh từng là thiên đường của những cú sút xa. Danh sách đề cử "Bàn thắng đẹp nhất tháng 12/2006" sẽ khiến nhiều người hoài niệm. Đó là cú sút vòng cung kiểu mẫu của Michael Essien vào lưới Arsenal hay cú vuốt bóng từ rìa vòng cấm của Paul Scholes khiến bóng đập xà ngang nảy vào lưới Aston Villa.

Sút xa từng được rất ưa chuộng tại Ngoại hạng Anh

Trước đó, người hâm mộ Ngoại hạng Anh cũng thường xuyên được chứng kiến những siêu phẩm từ ngoài vòng cấm của Beckham, Gerrard, Lampard, Riise... Các đội bóng tại Ngoại hạng Anh thường có từ ít nhất 1 đến 2 cầu thủ có thể "nã đại bác" từ khoảng cách 16m trở lên.

Thế nhưng, càng về sau, sút xa lại càng mai một tại giải đấu hấp dẫn nhất hành tinh. Đó cũng là điều dễ hiểu bởi khoảng cách dứt điểm càng xa, tỉ lệ trở thành bàn thắng càng thấp.

Thêm vào đó, giải đấu càng về sau càng khốc liệt hơn. Sút xa dễ khiến các cầu thủ gặp vấn đề về cơ. Chưa kể là nguy cơ chấn thương khi đối thủ lao vào cản phá. Ngay cả những chuyên gia sút xa như Scholes, Gerrard, Lampard... cũng hạn chế dần việc tìm siêu phẩm.

Pep Guardiola và Jurgen Klopp cũng góp phần khiến Ngoại hạng Anh giảm tỉ lệ sút xa đi rất nhiều. Lối chơi phối hợp ngắn và áp sát đối thủ ngay sau khi mất bóng khiến cơ hội dứt điểm từ ngoài vòng cấm trở nên ít hơn rất nhiều. Theo thống kê từ Opta, mùa giải 2025/26 đang là mùa giải có số cú sút xa trung bình trên một trận đấu ít nhất từ mùa giải 2003/04 tới nay với 7,8 lần/trận.

Nghịch lý thú vị liên quan đến sút xa tại Ngoại hạng Anh

Thế nhưng, từ đây lại sinh ra một nghịch lý rất thú vị. Đó là số lượng bàn thắng từ ngoài vòng cấm tại Ngoại hạng Anh 2025/26 đang tăng đột biến, ít nhất là so với 7 mùa giải gần nhất. Bàn thắng của Kevin (Fulham) vào lưới Man United ở vòng 24 Ngoại hạng Anh là lần thứ 97 trong mùa giải này, điểm thực hiện cú sút nằm ngoài vòng cấm. Tới vòng 26, con số này đã tăng lên thành 99 bàn.

Các đội bóng tại Ngoại hạng Anh đang sút xa rất ít nhưng tỉ lệ chuyển hóa thành bàn thắng lại rất cao

Con số này vượt rất xa so với chỉ số bàn thắng kỳ vọng (xG) từ sút xa do Opta tính toán (75,8 bàn). Ví dụ, đội đang có nhiều bàn thắng từ ngoài vòng cấm nhất Ngoại hạng Anh là Aston Villa với 13 bàn thắng sau 108 lần dứt điểm. Nhưng chỉ số xG từ sút xa của đội bóng này chỉ là 4,33 bàn. Tức là thực tế cao hơn 200% so với mức kỳ vọng.

Opta đã thử chạy giả lập 100.000 lần với 108 cú sút xa, kết quả là khả năng xuất hiện 13 bàn thắng như thực tế chỉ rơi vào khoảng 0,03%! Kết quả này cho thấy Aston Villa có phần may mắn khi có tới 13 bàn thắng từ ngoài vòng cấm như vậy.

Sút xa lại trở thành trào lưu?

Tuy nhiên, Morgan Rogers, cầu thủ ghi 3/13 bàn thắng từ xa của Aston Villa, không đồng ý với lập luận như vậy. "Chỉ số xG khiến tôi cảm thấy không hài lòng. Điều đó phủ nhận nỗ lực trong suốt một thời gian dài của chúng tôi. Nếu như bạn để ý, những pha dứt điểm thành bàn của chúng tôi đều được dàn dựng tỉ mỉ chứ không phải chọn bừa đâu. Chúng tôi đã phải tập rất nhiều đó".

Để cú sút xa thành bàn thắng cần nhiều yếu tố như cầu thủ dứt điểm phải trong tư thế thoải mái, lực chân đủ, thước ngắm chuẩn. Bên cạnh đó, hậu vệ đối thủ phải không theo kịp và thủ môn cũng không khép góc kịp thời.

Nghịch lý dứt điểm ít nhưng lại hiệu quả cao của sút xa tại Ngoại hạng Anh thực ra cũng không quá đặc biệt. Bóng đá đang dần đi vào vòng lặp khi tất cả đều đã biết phòng thủ kín kẽ. Bởi vậy, trào lưu sử dụng tình huống cố định lại được ưa chuộng như 20 năm trước. Sút xa mang tới nhiều bất ngờ nên các đội xem xét học theo Aston Villa trong thời gian tới cũng là dễ hiểu.