Na Uy bất bại trước Brazil từ 1988: Lịch sử có lặp lại ở World Cup?

Khác biệt ngay từ con số

Trong khi World Cup đang diễn ra, FIFA và công đoàn cầu thủ FIFPRO liên tục trao đổi về chuyện thời tiết nắng nóng. Điểm vướng lớn nhất nằm ở ngưỡng nhiệt độ được coi là quá sức chịu đựng. FIFPRO khuyến nghị nếu chỉ số nhiệt ướt (Wet Bulb Globe Temperature, đo tổng hợp nhiệt và độ ẩm) vượt 28 độ C thì trận đấu nên hoãn hoặc dời giờ. Nhưng trận tứ kết Anh gặp Na Uy ở Miami lại diễn ra khi chỉ số này đã lên tới 31,1 độ C, cao hơn nhiều so với ngưỡng mà FIFPRO đưa ra.

FIFA hiện chưa chấp nhận một mốc cứng như vậy. Quy định của tổ chức này chỉ yêu cầu nghỉ làm mát và tiếp nước bắt buộc trong 3 phút nếu chỉ số nhiệt ướt đạt từ 32 độ C trở lên, còn khoảng 27 đến dưới 32 độ C thì chỉ dừng ở mức “có thể đề nghị” nghỉ. Khoảng cách giữa hai bộ tiêu chuẩn khiến việc đánh giá đâu là điều kiện thi đấu an toàn vẫn chưa có tiếng nói chung.

Trận đấu ở Miami như một phép thử

Cuộc chạm trán giữa Anh và Na Uy tại sân Hard Rock trở thành ví dụ rõ nhất cho sự lệch pha này. Nhiệt độ trong sân lúc bắt đầu trận là 33 độ C, nhưng cảm giác ngoài trời được ghi nhận lên tới 45 độ C. Chỉ số nhiệt ướt 31,1 độ C vượt xa khuyến nghị của FIFPRO, song vẫn nằm dưới ngưỡng 32 độ C để FIFA buộc phải cho nghỉ làm mát theo quy định cứng.

Trận đấu vẫn diễn ra theo lịch, trong bối cảnh nhiệt độ “cảm nhận” vượt mốc 38 độ C. Tình huống này cho thấy nếu chỉ dựa vào khung quy định hiện tại của FIFA, nhiều trận vẫn có thể được tổ chức trong điều kiện mà phía cầu thủ cho là đã quá sức chịu đựng.

Cách FIFA xử lý: ưu tiên sân có điều hòa

Trước đó, sau giải vô địch các câu lạc bộ thế giới, FIFA và FIFPRO đã bàn về chuyện nắng nóng. Hướng xử lý mà FIFA lựa chọn là điều chỉnh lịch thi đấu, ưu tiên các sân có hệ thống làm mát trong khung giờ oi bức nhất. Tại giải năm nay, cả hai trận bán kết đều được xếp đá lúc 3 giờ chiều theo giờ bờ Đông nước Mỹ, trong các sân có điều hòa ở Dallas và Atlanta.

Cách làm này cho thấy FIFA thiên về giải pháp tổ chức, thay vì đặt ra một ngưỡng nhiệt độ cụ thể để dừng hoặc dời trận. Tuy vậy, việc chọn sân mát hơn không giải quyết triệt để câu chuyện tiêu chuẩn chung cho mọi địa điểm thi đấu.

Hướng đi mà FIFPRO theo đuổi

Trong bối cảnh đó, FIFPRO muốn biến các cuộc trao đổi hiện nay thành bước đệm cho một bộ quy tắc rõ ràng về nắng nóng cho các giải sau. Mục tiêu là có những quy định được hai bên cùng chấp nhận, thay vì chỉ dừng ở khuyến nghị từ phía cầu thủ và quy định riêng của FIFA.

Các nguồn tin cho biết hai tổ chức đã nói chuyện xuyên suốt giải đấu, với kỳ vọng sẽ thống nhất được những nguyên tắc cụ thể về ngưỡng nhiệt ướt, thời điểm phải dời trận và cách áp dụng nghỉ làm mát. Khi đó, những trận như cuộc đối đầu ở Miami sẽ không còn rơi vào vùng “xám” giữa hai bộ tiêu chuẩn như hiện nay.

Một suất lên tuyển đầy mâu thuẫn

Kobbie Mainoo được Thomas Tuchel gọi vào đội tuyển Anh dự World Cup 2026 trong bối cảnh anh từng đá chính ở trận chung kết Euro 2024. Thế nhưng, cách nhìn nhận của huấn luyện viên người Đức dành cho tiền vệ trẻ này lại đầy mâu thuẫn: được mang đến giải đấu lớn, nhưng gần như không nằm trong kế hoạch sử dụng thực sự.

Từ trụ cột Euro thành “người thừa” World Cup

Dù từng được tin tưởng tại Euro, kể cả ở trận chung kết, Mainoo vẫn bị đánh giá là “giờ bay còn ít” và chưa đủ chín. Tuchel không thực sự đặt niềm tin vào anh, xem anh như một phương án rất xa trong danh sách lựa chọn ở tuyến giữa, dù kinh nghiệm thi đấu quốc tế của Mainoo đã tăng lên đáng kể so với trước EURO.

Thứ tự ưu tiên phũ phàng ở tuyến giữa

Trong suy nghĩ của Tuchel, Mainoo chỉ đứng sau hàng loạt cái tên ở vị trí tiền vệ trung tâm: từ Declan Rice, Elliot Anderson, Jordan Henderson, Reece James, Jude Bellingham, Eberechi Eze, Morgan Rogers, John Stones, Dan Burn... rồi mới đến lượt anh. Thậm chí, trong tình huống khẩn cấp, tác giả còn mỉa mai rằng Tuchel có thể dùng cả trợ lý Anthony Barry trước khi nghĩ đến Mainoo.

Hình ảnh một “kép phụ” đúng nghĩa

Có thể coi, Mainoo như một cầu thủ được mang đi cho đủ quân số, hiện diện nhiều hơn ở những công việc lặt vặt ngoài sân cỏ: từ việc bị ví như người nhặt bóng khi Noni Madueke tập dứt điểm, đến chuyện phụ giúp những việc linh tinh sau buổi tập. Hình ảnh ấy càng nhấn mạnh cảm giác anh chỉ là một “kép phụ” cố định trong mắt Tuchel, bất chấp việc từng đá chính ở trận chung kết Euro.

Lời nhắc thẳng thắn giữa trận đấu căng thẳng

Trong trận tứ kết World Cup 2026 giữa Argentina và Thụy Sĩ tại Kansas City, Lionel Messi đã có khoảnh khắc căng thẳng với trọng tài Joao Pinheiro ở phút 42. Hình ảnh trên truyền hình cho thấy anh tiến lại gần, nói với trọng tài người Bồ Đào Nha: “Nói chuyện cho đàng hoàng, đừng thiếu tôn trọng tôi".

Mấu chốt không nằm ở quyết định chuyên môn

Truyền thông Argentina cho rằng tranh cãi bắt nguồn từ việc trọng tài yêu cầu Messi điều chỉnh vị trí trong hàng rào trước một quả đá phạt của Thụy Sĩ. Messi không phản ứng với nội dung yêu cầu, mà khó chịu với cách xưng hô và thái độ khi trọng tài đưa ra chỉ dẫn.

Giữ cái đầu lạnh sau va chạm

Sau tình huống đó, Messi không kéo dài tranh cãi. Anh quay lại với trận đấu, tiếp tục tham gia tổ chức tấn công và duy trì vai trò nhạc trưởng trong suốt 120 phút, góp phần vào chiến thắng 3-1 sau hiệp phụ của Argentina.

Tôn trọng vẫn song hành với cạnh tranh đỉnh cao

Dù không ghi bàn, Messi vẫn có một đường chuyền thành bàn, đạt điểm số 7,79 theo thống kê Opta và giữ độ chính xác chuyền bóng ở mức 86 phần trăm với 65 đường chuyền. Trong bối cảnh đó, phản ứng của anh với trọng tài cho thấy một yêu cầu rõ ràng về sự tôn trọng trong giao tiếp, ngay cả khi trận đấu đang ở cường độ cao.

Một số 10 khác trong dãy số quen thuộc

Chiếc áo số 10 ở World Cup gắn với những cái tên như Pele, Maradona, Messi. Bellingham chưa ở tầm đó, nhưng cách anh chơi tại giải lần này cho phép đặt anh vào cùng một khung so sánh về vai trò. Anh là người mang áo số 10 trong màu áo trắng của tuyển Anh, gánh trên vai nhiệm vụ dẫn dắt lối chơi và định đoạt trận đấu, giống cách các huyền thoại từng làm cho đội tuyển của họ.

Dấu ấn qua những con số hiếm gặp

Bellingham là cầu thủ đầu tiên ghi từ hai bàn trở lên trong hai trận liên tiếp ở vòng loại trực tiếp một kỳ World Cup kể từ giải đấu 1986 của Maradona. Ở tuổi 23, anh chỉ đứng sau Pele về độ trẻ khi làm được điều này, khi Pele mới 17 tuổi tại Thụy Điển năm 1958. Tại World Cup hiện tại, anh cũng sánh ngang Gary Lineker về số bàn thắng không từ chấm phạt đền trong một kỳ, và cùng Erling Haaland là hai người hiếm hoi ghi bàn bằng cả chân trái, chân phải và đánh đầu.

Đối diện Messi trong cuộc hẹn của những số 10

Phía trước Bellingham là Lionel Messi, 39 tuổi, vẫn là linh hồn của Argentina với tám bàn thắng ở giải này. Trận bán kết tại Atlanta được chờ đợi như cuộc so tài giữa hai số 10 ở hai giai đoạn khác nhau của sự nghiệp. Messi là biểu tượng đã hoàn tất vòng tròn với chức vô địch năm 2022, còn Bellingham đang ở chặng đường đầu tiên, nơi anh phải đối mặt không chỉ với Argentina mà còn với khả năng gặp Pháp hoặc Tây Ban Nha nếu đi tiếp. Trong bối cảnh đó, chiếc áo số 10 trên lưng anh mang ý nghĩa của một vai diễn trung tâm, nơi mọi ánh nhìn dồn vào để xem anh có thể tiếp tục nối dài chuỗi trận mang dấu ấn cá nhân hay không.

Câu nói gây bão của Mariano Rajoy

Trong bài viết bình luận trước trận bán kết World Cup giữa Pháp và Tây Ban Nha trên El Debate ngày 10-7, cựu Thủ tướng Tây Ban Nha Mariano Rajoy nhận xét đội tuyển Pháp “không có cầu thủ Pháp” dù sở hữu “một đội hình đẳng cấp hàng đầu” và đang đứng số một bảng xếp hạng của Liên đoàn bóng đá thế giới. Câu chữ ngắn nhưng đã lập tức bị xem là xúc phạm nguồn gốc của các tuyển thủ Pháp.

Phản ứng từ chính quyền và các đảng phái Pháp

Bộ trưởng Nội vụ Pháp Laurent Nunez gọi phát biểu này là “hoàn toàn không thể chấp nhận được”, nhấn mạnh trên truyền hình rằng nước Pháp là “một quốc gia đa dạng, nơi mọi người đều có thể phát triển và tìm được chỗ đứng”. Lãnh đạo Đảng Xã hội Olivier Faure khẳng định đội tuyển Pháp “chỉ gồm người Pháp”, đồng thời nhấn mạnh nước Pháp không được định nghĩa bằng màu da hay tôn giáo mà bằng khẩu hiệu cộng hòa. Bộ trưởng phụ trách các vùng lãnh thổ hải ngoại Naima Moutchou cho rằng sau mỗi chiến thắng của đội tuyển, “những ám ảnh và lời lăng mạ mang tính phân biệt chủng tộc lại trỗi dậy”, và kêu gọi Liên đoàn bóng đá Pháp khởi kiện.

Lập trường của Liên đoàn bóng đá Pháp

Chủ tịch Liên đoàn bóng đá Pháp Philippe Diallo cho rằng phát biểu của Rajoy “mang mùi phân biệt chủng tộc không thể chấp nhận” và phản ánh một “bầu không khí đáng ghê tởm”. Ông nhấn mạnh các tuyển thủ Pháp “không cần bất kỳ giấy chứng nhận quốc tịch nào từ một cựu Thủ tướng Tây Ban Nha” và khẳng định “đội tuyển Pháp là đội tuyển của nước Pháp”.

Phản ứng ngoại giao và truyền thông

Đại sứ quán Pháp tại Madrid đăng thông điệp nhắc lại “sự thật”: cả 26 cầu thủ đội tuyển Pháp đều là công dân Pháp, trong đó 23 người sinh ra tại Pháp, 3 người sinh ở nước ngoài nhưng cũng mang quốc tịch Pháp. Báo Le Monde đăng xã luận gọi phát biểu của Rajoy là “phân biệt chủng tộc” và cho biết từ đầu giải, đội tuyển Pháp đã nhiều lần trở thành mục tiêu của các công kích dạng này.

Tiếng nói từ nội bộ Tây Ban Nha

Ngay tại Tây Ban Nha, Bộ trưởng Giao thông Oscar Puente cũng chỉ trích Rajoy, gọi ông là “kẻ ngu hậu thời Franco” và đặt dấu hỏi về hình ảnh “ôn hòa” mà cựu Thủ tướng từng xây dựng. Tranh cãi vì thế không chỉ dừng ở quan hệ Pháp – Tây Ban Nha mà còn chạm tới đời sống chính trị nội bộ Tây Ban Nha.