Ukraine bí mật mở mặt trận mới với Nga giữa sa mạc cát bỏng

Ukraine tuyên bố sẽ đối đầu với Nga ở bất cứ nơi nào có thể, kể cả “giữa những sa mạc nóng bỏng” tại vùng Sahel. Trong khi đó, ngày càng xuất hiện nhiều thông tin cho thấy Kiev đang hỗ trợ lực lượng ly khai Tuareg chiến đấu chống quân đội Mali và các đồng minh Nga.

Lính đánh thuê người Nga ở miền bắc Mali. Ảnh Quân đội Pháp/AP

Ukraine bị cáo buộc hỗ trợ lực lượng ly khai Tuareg chiến đấu chống quân đội Mali và các đồng minh Nga tại vùng Sahel, châu Phi. Động thái này làm gia tăng căng thẳng ngoại giao giữa Kiev với Mali, Niger và Burkina Faso – ba quốc gia đang xích lại gần Moscow, theo Yahoo News.

Mali, Niger và Burkina Faso – 3 quốc gia do chính quyền quân sự lãnh đạo, đã quay lưng với Pháp để tăng cường quan hệ với Nga – phản ứng bằng cách cắt đứt quan hệ ngoại giao với Ukraine.

Ba nước trên cáo buộc Kiev cung cấp vũ khí cho Mặt trận Giải phóng Azawad (FLA), lực lượng vũ trang ly khai chủ yếu gồm người Tuareg, có quan hệ liên minh không chặt chẽ với Nhóm Hỗ trợ Hồi giáo và người Hồi giáo (JNIM), nhánh liên kết với al-Qaeda tại vùng Sahel.

Tại Liên Hợp Quốc hồi tháng 9, Ngoại trưởng Mali Abdoulaye Diop cáo buộc Ukraine công khai hỗ trợ các nhóm mà ông gọi là khủng bố và các tổ chức kiểu mafia nhằm phá hoại toàn vẹn lãnh thổ Mali.

Thủ tướng Niger Ali Mahamane Lamine Zeine cũng nhắm vào Pháp và Ukraine, cáo buộc hai nước điều phối các lực lượng ủy nhiệm dọc biên giới đông bắc Niger để tấn công các vị trí quân sự và cơ sở dầu mỏ.

Bộ Ngoại giao Ukraine chưa phản hồi đề nghị bình luận về những cáo buộc này.

Ukraine huấn luyện chiến binh Tuareg sử dụng drone?

Các cáo buộc xuất hiện sau bài đăng trên mạng xã hội X ngày 7/9 của Kyrylo Budanov, cựu lãnh đạo tình báo Ukraine, hiện là Chánh văn phòng Tổng thống Volodymyr Zelensky.

Ông Budanov viết rằng Tổng cục Tình báo Quốc phòng Ukraine bảo vệ lợi ích của nước này trên toàn cầu, “từ những sa mạc nóng bỏng đến tuyết lạnh Nam Cực”.

Bài đăng đi kèm bức ảnh bốn người đàn ông da trắng bị làm mờ khuôn mặt, đứng cạnh những người đàn ông mang khăn quấn đầu có vũ trang trên các xe bán tải giữa sa mạc.

Năm ngày sau, CNN đưa tin các sĩ quan tình báo quân sự Ukraine xác nhận những người điều khiển drone tại vùng Sahel đã huấn luyện và hỗ trợ lực lượng FLA.

Một nguồn tin thuộc FLA thừa nhận rằng lực lượng ly khai Mali “duy trì liên lạc với người Ukraine”. Tuy nhiên, nguồn tin này khẳng định mọi cuộc giao tranh trong những tháng gần đây đều do FLA và JNIM tiến hành, đồng thời phủ nhận Kiev cung cấp hỗ trợ hậu cần, vật chất hoặc tình báo.

Nguồn tin thừa nhận Ukraine từng tổ chức huấn luyện. Theo đó, năm 2023, “ba hoặc bốn người Ukraine” đã tới miền bắc Mali để đào tạo một số chiến binh FLA. Một số tay súng cũng tham gia khóa huấn luyện chuyên sâu kéo dài 30 ngày tại Ukraine về sử dụng drone góc nhìn thứ nhất (FPV).

Một nguồn tin FLA khác cho biết khóa huấn luyện tại Mali diễn ra gần biên giới Mauritania. Người này nhận định những bức ảnh ông Budanov đăng tải có thể được chụp trong thời gian đó hoặc tại Syria.

Mauritania trở thành mắt xích đáng chú ý

Một nhà ngoại giao tại khu vực, đề nghị giấu tên, cho biết người Ukraine hiện diện rõ rệt tại miền bắc Mali, nơi họ di chuyển và hợp tác với các phiến quân Tuareg.

Theo nguồn tin này, biên giới Mauritania là tuyến đường chính để người Ukraine và FLA trao đổi, trong khi các drone được lực lượng ly khai sử dụng có nguồn gốc từ Ukraine.

Nhà ngoại giao cho rằng việc Kiev mở đại sứ quán tại thủ đô Nouakchott của Mauritania năm 2024 không phải ngẫu nhiên, bởi nước này được cho là hậu cứ của các thủ lĩnh FLA.

Một nghiên cứu của Quỹ Carnegie vì Hòa bình Quốc tế công bố hồi tháng 11 cho biết Ukraine đã cung cấp drone cho lực lượng ly khai kể từ đầu năm 2024.

Tháng 7/2024, quan chức tình báo quân sự Ukraine Andriy Yusov từng ám chỉ Kiev cung cấp thông tin cho các chiến binh FLA và JNIM. Những lực lượng này đã tiến hành một cuộc tấn công tại miền bắc Mali, khiến hàng chục lính đánh thuê Nga và binh sĩ Mali thiệt mạng.

Trong những năm gần đây, Ukraine mở thêm nhiều đại sứ quán tại châu Phi nhằm gia tăng ảnh hưởng ở lục địa nơi Nga duy trì sự hiện diện đáng kể. Tháng 3, Kiev công bố chiến lược đầu tiên nhằm mở rộng phạm vi hoạt động tại châu Phi. Đến tháng 8, ông Zelensky yêu cầu các đại sứ chú ý hơn tới một số khu vực, trong đó có Sahel.

Những diễn biến này cho thấy cuộc đối đầu Nga - Ukraine có thể đang mở rộng sang châu Phi, nơi các mối quan hệ quân sự và an ninh ngày càng trở thành một phần trong cuộc cạnh tranh ảnh hưởng giữa các cường quốc.

Khoảnh khắc xuồng không người lái Ukraine bắn hạ UAV Nga

Các lực lượng Ukraine đã sử dụng xuồng không người lái (USV) được trang bị tháp súng để bắn hạ một máy bay không người lái (UAV) tấn công Shahed của...

Bấm xem >>