Mỹ bất ngờ phá lệ cũ, "cởi trói" dầu Venezuela

Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa ban hành sắc lệnh tạm ngưng áp dụng một đạo luật hàng hải lâu đời trong 60 ngày.

Cụ thể, trong 60 ngày tới, Mỹ cho phép tàu nước ngoài được vận chuyển dầu mỏ và hàng hóa giữa các cảng nội địa.

Nhà Trắng hôm 18-3 cho biết động thái trên nhằm nỗ lực ổn định thị trường dầu mỏ trong bối cảnh chiến sự Trung Đông.

Thư ký Báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt. Ảnh: AP

Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cho biết việc tạm ngưng Đạo luật Jones sẽ cho phép các nguồn tài nguyên thiết yếu như dầu mỏ, khí đốt tự nhiên, phân bón và than đá được lưu thông tự do đến các cảng của Mỹ. 

Theo đài CNBC, bà Leavitt cũng nhấn mạnh chính quyền ông Donald Trump luôn cam kết tiếp tục củng cố các chuỗi cung ứng trọng yếu của Mỹ.

Được Tổng thống Woodrow Wilson ký ban hành năm 1920, Đạo luật Jones quy định việc vận chuyển hàng hóa giữa các cảng nội địa của Mỹ phải do tàu thuyền của nước này đảm nhận. 

Ban đầu, đạo luật ra đời nhằm thúc đẩy ngành vận tải biển nội địa sau Thế chiến thứ nhất. Tuy nhiên, nó đã bị chỉ trích là một hình thức bảo hộ thương mại và thời gian gần đây, một số chuyên gia kinh tế lập luận rằng đạo luật này đang cản trở giao thương trong nước.

Lệnh tạm ngưng được đưa ra trong bối cảnh giá dầu tăng mạnh do ảnh hưởng từ cuộc xung đột ở Trung Đông. Chiến sự đã khiến hàng loạt cơ sở hạ tầng năng lượng trọng yếu bị tấn công, đồng thời eo biển Hormuz trên thực tế đã bị phong tỏa.

Theo ông Daleep Singh, chuyên gia kinh tế trưởng toàn cầu tại Công ty quản lý tài sản PGIM, hiện có chưa tới 100 tàu Mỹ đáp ứng được các tiêu chuẩn khắt khe của Đạo luật Jones. Do đó, việc tạm ngưng đạo luật này sẽ "mở đường" cho nhiều tàu chở dầu quốc tế tham gia vận chuyển nhiên liệu giữa các cảng của Mỹ.

Tuy nhiên, một liên minh gồm 9 nghiệp đoàn hàng hải Mỹ nhấn mạnh lệnh tạm ngưng diện rộng sẽ "gây tổn hại đến an ninh quốc gia, làm suy yếu khả năng sẵn sàng chiến đấu của quân đội và giao các công việc hàng hải quan trọng cho các nhà khai thác tàu biển nước ngoài".

Trong khi đó, các công ty Mỹ sẽ được phép kinh doanh với tập đoàn dầu khí nhà nước Venezuela sau khi Bộ Tài chính Mỹ tuyên bố nới lỏng các lệnh trừng phạt kèm theo một số giới hạn vào hôm 18-3. 

Đây là một sự chuyển hướng chiến lược lớn sau nhiều năm Washington gần như phong tỏa mọi giao dịch với chính phủ và ngành dầu mỏ của quốc gia Nam Mỹ này.