Trọng tâm mới: Chỉ được sửa người, không được đổi lỗi
IFAB vừa làm rõ rằng điều khoản “nhầm người” chỉ được sử dụng để xác định lại cầu thủ thực sự phạm lỗi, chứ không cho phép VAR thay đổi bản chất quyết định ban đầu của trọng tài. Nói cách khác, nếu trọng tài cho rằng có hành vi phạm lỗi nhưng rút thẻ nhầm cầu thủ, VAR có thể hỗ trợ nhằm xác định đúng người phải nhận án phạt.
Tuy nhiên, VAR không được dựa vào điều khoản này để biến một quyết định phạm lỗi thành một hành vi hoàn toàn khác, chẳng hạn chuyển từ lỗi của cầu thủ phòng ngự sang lỗi ngã vờ của cầu thủ tấn công. Ngoại lệ chỉ xuất hiện khi tình huống liên quan đến bàn thắng, phạt đền hoặc thẻ đỏ trực tiếp, vốn thuộc những nhóm sự việc VAR được phép xem lại riêng.
2 tình huống gây tranh cãi: Almirón và Embolo
Cách áp dụng gây tranh cãi lần đầu xuất hiện ở vòng bảng World Cup 2026. Trong trận Mỹ gặp Paraguay, Tim Ream bị phạt thẻ vàng vì trọng tài Danny Makkelie cho rằng anh đã cản Miguel Almirón. VAR Carlos del Cerro đề nghị trọng tài xem lại với lý do “nhầm người”.
Sau khi ra màn hình bên đường biên, Makkelie xác định Ream không phạm lỗi, hủy thẻ vàng của trung vệ Mỹ và chuyển sang phạt Almirón vì ngã vờ. Đây là lần đầu điều khoản “nhầm người” được sử dụng theo cách này tại World Cup.
Tình huống thứ 2 xảy ra ở trận tứ kết giữa Argentina và Thụy Sĩ. Trọng tài João Pinheiro ban đầu cho rằng Leandro Paredes đã phạm lỗi với Breel Embolo bằng một pha vào bóng thiếu thận trọng và rút thẻ vàng đối với tiền vệ Argentina.
VAR sau đó đề nghị xem lại vì hình ảnh cho thấy Embolo bắt đầu ngã trước khi Paredes tạo ra va chạm đáng kể. Thẻ của Paredes bị hủy, còn Embolo nhận thẻ vàng vì ngã vờ. Do đã bị cảnh cáo trước đó, tiền đạo Thụy Sĩ nhận thẻ vàng thứ 2 và bị truất quyền thi đấu. Argentina sau đó thắng 3-1 trong hiệp phụ.
IFAB thu hẹp cách hiểu của VAR
Trong văn bản làm rõ mới nhất, IFAB khẳng định cách xử lý ở 2 tình huống trên đã vượt quá phạm vi của điều khoản “nhầm người”. Khi một cầu thủ nhận thẻ vàng thông thường, VAR chỉ được xác định xem trọng tài có phạt đúng người đã thực hiện hành vi được thổi trên sân hay không.
VAR không được đánh giá lại rồi chuyển từ lỗi của một cầu thủ sang một lỗi mang bản chất khác của đối phương. IFAB nêu rõ: hành vi bị trọng tài xác định ban đầu không thể được xem lại hoặc thay đổi theo điều khoản “nhầm người”.
Cần phân biệt quy định này với quyền xem lại một thẻ vàng thứ 2 rõ ràng không chính xác. Do thẻ vàng thứ 2 trực tiếp dẫn đến việc cầu thủ bị truất quyền thi đấu, VAR vẫn có thể can thiệp trong trường hợp đó. Tuy nhiên, quyền can thiệp này không cho phép VAR tùy ý biến một lỗi đã được thổi thành hành vi ngã vờ của cầu thủ khác.
Ảnh hưởng trước mắt và bước tiếp theo
Với cách làm rõ mới nhất, tình huống của Embolo sẽ không thể được xử lý bằng điều khoản “nhầm người” như tại trận tứ kết. VAR không được mở quy trình xem lại chỉ để hủy lỗi của Paredes, sau đó chuyển sang phạt Embolo vì ngã vờ.
IFAB thừa nhận việc sử dụng điều khoản “nhầm người” để xử lý hành vi giả vờ bị phạm lỗi tại World Cup đã nhận được phản hồi tích cực. Khả năng mở rộng quyền hạn của VAR theo hướng này sẽ được đưa vào cuộc rà soát toàn diện đối với giao thức VAR.
Tuy nhiên, cho đến khi quá trình rà soát hoàn tất và quy định mới được thông qua, các trọng tài không được sử dụng điều khoản “nhầm người” để thay đổi loại lỗi đã được xác định trên sân. FIFA đã được liên hệ để đưa ra ý kiến, nhưng chưa có phản hồi chính thức được công bố.