Isak vào guồng, Gakpo bùng nổ: Liverpool còn có thể mạnh đến mức nào?

Lisandro Martinez xứng đáng là "trung vệ thép" hàng đầu thế giới?

MU có thể thu tới 176 triệu USD nếu vô địch Champions League mùa này

Tien Tai

Bóng đá hiện đại đang hiện thực hóa bản vẽ bị lãng quên từ 1998?

Một bản vẽ trên bàn bếp, đi trước bóng đá gần 2 thập kỷ

Năm 1998, Andy Lyden và Dave Evans ở Sutton Coldfield đã phác thảo một ý tưởng mà bóng đá phải mất nhiều năm sau mới tiến gần tới: theo dõi vị trí cầu thủ bằng thiết bị điện tử, đưa dữ liệu về máy tính để phân tích và báo gần như tức thì cho trọng tài khi xuất hiện tình huống có khả năng việt vị. Ngày 14/5/1998, họ nộp đơn bảo hộ cho hệ thống mang tên “Player Tracking System”.

Thời điểm đó, bóng đá còn chưa cho phép công nghệ xác định bóng qua vạch vôi, VAR chưa xuất hiện và công nghệ việt vị bán tự động còn rất xa. Ý tưởng của Lyden và Evans không phải phiên bản đầu tiên của cả 3 công nghệ này, nhưng họ đã sớm nghĩ tới một nguyên tắc rất gần với bóng đá hiện đại: dùng dữ liệu vị trí, máy tính và truyền tín hiệu tức thì để giảm sai sót trong những quyết định mà mắt người rất khó xác định chính xác.

Máy tính hỗ trợ phần việc khó nhất

Hệ thống của Lyden và Evans sử dụng các thiết bị phát tín hiệu nhỏ gắn trên cầu thủ cùng những điểm cố định quanh sân. Dữ liệu liên tục được chuyển tới bộ thu và máy tính, từ đó xác định vị trí của từng cầu thủ so với đối phương và các mốc trên sân. Nếu hệ thống phát hiện một cầu thủ đứng ở vị trí việt vị khi bóng được chuyền lên, thông tin sẽ được gửi tới thiết bị nghe nhìn của trọng tài.

Điểm quan trọng là máy móc không thay trọng tài đưa ra mọi quyết định. Hệ thống chỉ hỗ trợ phần xác định vị trí. Trọng tài vẫn phải đánh giá cầu thủ đứng dưới hàng phòng ngự có tham gia pha bóng hay gây ảnh hưởng tới đối phương hay không.

Lyden và Evans còn cảnh báo rất sớm về một vấn đề sau này trở thành chủ đề tranh luận lớn quanh VAR. Trong hồ sơ sáng chế, họ cho rằng việc tua lại hình ảnh rồi phân tích từng khung hình làm chậm trận đấu, không phù hợp với môn thể thao có tốc độ cao và phụ thuộc nhiều vào bầu không khí trên sân. Giải pháp của họ hướng đến việc phân tích vị trí trong thời gian rất ngắn để trọng tài nhận thông tin mà trận đấu không bị ngắt quãng lâu.

Ý tưởng dừng lại trên giấy

Rào cản lớn nhất với Lyden và Evans không nằm ở ý tưởng mà ở khả năng biến nó thành sản phẩm. Việc phát triển hệ thống định vị chính xác cho 22 cầu thủ, thiết lập các bộ thu quanh sân, xây dựng phần mềm xử lý rồi thử nghiệm trong điều kiện thi đấu đòi hỏi nguồn tài chính và kỹ thuật vượt xa khả năng của 2 cá nhân khi ấy.

Đơn sáng chế được công bố ngày 17/11/1999 với mã GB2337385A nhưng sau đó bị rút, sự kiện pháp lý được ghi nhận ngày 30/8/2000. Hệ thống của họ vì thế chưa bao giờ được triển khai thành sản phẩm hoàn chỉnh. Dù vậy, hồ sơ này sau đó xuất hiện trong danh mục được viện dẫn bởi nhiều sáng chế liên quan đến định vị cầu thủ và hỗ trợ trọng tài.

Bóng đá dần đi theo hướng họ từng hình dung

IFAB đến năm 2012 mới chính thức chấp thuận công nghệ xác định bóng qua vạch vôi. Công nghệ này ra mắt ở một giải chính thức tại FIFA Club World Cup 2012 trước khi được sử dụng tại World Cup 2014. Premier League áp dụng hệ thống Hawk-Eye từ mùa 2013/14, với tín hiệu được gửi trực tiếp đến đồng hồ trọng tài khi toàn bộ quả bóng vượt qua vạch vôi.

VAR bắt đầu được IFAB thử nghiệm từ năm 2016. Đến World Cup 2022, FIFA đưa công nghệ việt vị bán tự động vào sử dụng với 12 camera chuyên dụng và cảm biến trong quả bóng, giúp xác định chính xác hơn thời điểm bóng rời chân cầu thủ.

World Cup 2026 còn đưa ý tưởng hỗ trợ tức thì tiến thêm một bước. Với những tình huống việt vị rõ ràng, thông tin có thể được gửi trực tiếp tới tổ trọng tài trên sân thay vì tất cả đều phải chuyển qua phòng VAR như tại World Cup 2022.

Công nghệ hỗ trợ trọng tài giờ đã trở thành một ngành kinh doanh lớn. Riêng Hawk-Eye Innovations đạt doanh thu 81,67 triệu bảng trong năm tài chính kết thúc vào tháng 3/2025.

Lyden và Evans không tạo ra VAR, công nghệ xác định bóng qua vạch vôi hay hệ thống việt vị bán tự động ngày nay. Điều đáng nhớ trong bản vẽ năm 1998 của họ nằm ở ý tưởng cốt lõi: xác định vị trí cầu thủ bằng công nghệ, xử lý dữ liệu bằng máy tính và truyền kết quả cho trọng tài đủ nhanh để trận đấu không phải dừng quá lâu. Gần 3 thập kỷ sau, bóng đá hiện đại đang vận hành ngày càng gần với cách làm mà 2 người đàn ông ở Sutton Coldfield từng đặt lên giấy.

0
926 Lượt xem
Thích
Bình luận
Chia sẻ
Lưu
Chọn hình ảnh
Chọn ảnh từ thư viện
Chọn cảm xúc
Nhấn gửi

Bạn cũng sẽ thích

Minh Tuấn

Michael Carrick bước vào trận derby Manchester thứ 2 trong sự nghiệp huấn luyện với hành trang là chiến thắng ngay lần đầu đối đầu Pep Guardiola, nhưng ông chọn cách tiếp cận đầy thận trọng. Dù Manchester United đã thay đổi mạnh mẽ về vị thế, Carrick không cho phép bất kỳ sự chủ quan nào khi chuẩn bị gặp Manchester City của Enzo Maresca tại Old Trafford.

Không dựa vào chiến thắng mùa trước

Carrick khẳng định ông và các học trò không được phép nghĩ rằng chỉ cần lặp lại những gì đã làm mùa trước là đủ để đánh bại City thêm lần nữa. Theo ông, không có chuyện “thắng năm ngoái thì năm nay làm y hệt sẽ ra kết quả giống nhau”. Carrick muốn các học trò tránh tâm lý chủ quan sau chiến thắng mùa trước, dù trận derby thắng 2-0 hồi tháng 1 là khởi đầu quan trọng trong giai đoạn giúp ông sau đó được trao công việc lâu dài.

Carrick thận trọng với Luke Shaw

Trước thềm derby, United vừa thắng Sabah 4-0 ở Champions League, nhưng Carrick vẫn phải tính toán về lực lượng. Trường hợp Luke Shaw là một bài toán cụ thể: hậu vệ này vắng mặt ở trận thắng Sabah sau khi bị chuột rút ở trận trước và Carrick quyết định không mạo hiểm sử dụng anh. Tình trạng của Shaw tiếp tục được đánh giá trước trận derby với Man City.

Kỳ vọng cao nhưng không được chủ quan

United hiện đã trở lại Champions League và đứng hạng 3 Ngoại hạng Anh mùa trước với 71 điểm, sau Arsenal và Manchester City. Thành tích đó khiến yêu cầu dành cho Carrick tăng lên, từ việc phải tiến sâu ở cúp châu Âu đến duy trì cuộc đua trong nước.

Tuy vậy, khi nói về derby, ông vẫn giữ thái độ thận trọng, nhấn mạnh sự khác biệt của từng mùa giải và từng trận đấu. Trong bối cảnh kỳ vọng ngày càng lớn, Carrick muốn United bước vào trận City với sự tỉnh táo thay vì dựa vào cảm xúc từ chiến thắng cũ.

Xem thêm
0
187 Lượt xem
Thích
Bình luận
Chia sẻ
Lưu

Thanh Minh

Anthony Gordon chưa cần nhiều thời gian để tạo dấu ấn tại Barcelona. Chỉ sau hơn 3 tháng rời Newcastle United, tiền vệ cánh người Anh đã nhanh chóng chứng minh vì sao đội bóng xứ Catalunya chấp nhận chi khoản phí chuyển nhượng lớn để đưa anh về Camp Nou.

Khoản đầu tư 69,3 triệu bảng sớm mang lại tín hiệu tích cực

Gordon cập bến Barcelona từ Newcastle với tổng phí 69,3 triệu bảng, bao gồm các khoản phụ phí. Cầu thủ 25 tuổi ký hợp đồng 5 năm, cho thấy niềm tin dài hạn mà ban lãnh đạo dành cho anh. Đáp lại, Gordon lập tức hòa nhập với môi trường mới, ra sân 5 trận chính thức cho Barca, trong đó có 4 trận tại La Liga.

Điểm nhấn lớn nhất nằm ở khả năng kiến tạo. Trong 4 trận tại La Liga, anh đã có 4 đường chuyền thành bàn, góp phần giúp Barcelona duy trì vị trí dẫn đầu bảng xếp hạng, hơn Alaves 2 điểm và Real Madrid 3 điểm. Ở Champions League, Gordon cũng vào sân từ ghế dự bị trong chiến thắng 5-1 trước Feyenoord.

Mức định giá tăng chỉ sau vài tháng

Phong độ ấn tượng tại Barcelona cũng đi kèm mức định giá cao hơn. Theo CIES Football Observatory, được Chronicle Live trích dẫn, mức định giá của Gordon hiện vào khoảng 90 triệu euro, tương đương 77,3 triệu bảng, tức khoảng 2,7 nghìn tỉ đồng. Mức này cao hơn khoảng 8 triệu bảng so với tổng phí 69,3 triệu bảng của thương vụ.

CIES lý giải mức tăng này đến từ 2 yếu tố: việc chuyển sang một đội bóng tầm cỡ như Barcelona và mặt bằng giá cầu thủ tăng khoảng 15% trong mùa hè. Trong bối cảnh đó, Gordon đang có khởi đầu thuận lợi tại đội bóng mới và mức định giá của anh cũng tăng lên. Nếu tiếp tục duy trì phong độ tại La Liga và Champions League, cầu thủ người Anh có thể tiếp tục nâng cao vị thế trong đội hình Barcelona.

Xem thêm
0
1,8K Lượt xem
Thích
Bình luận
Chia sẻ
Lưu

Ngọc Nguyễn

Vòng 2 V.League 2026/27 mới đi qua hơn nửa chặng nhưng BXH đã có nhiều thay đổi. Ninh Bình chiếm ngôi đầu, Nam Định thua đậm tại Chi Lăng, còn Bắc Ninh có chiến thắng đầu tiên ở V.League. Khoảng cách giữa các đội vẫn rất sít sao, khiến thứ tự có thể tiếp tục đảo chiều sau từng trận.

Ninh Bình chiếm ngôi đầu

Ninh Bình đánh bại Thanh Hóa 2-1 nhờ 2 pha đánh đầu của Lucao và Nguyễn Ngọc Mỹ trong hiệp một. Lucao mở tỷ số sau khi tận dụng khoảng trống trước khung thành, còn Ngọc Mỹ nhân đôi cách biệt từ quả tạt chính xác của Trương Tiến Anh. Khả năng không chiến trở thành vũ khí hiệu quả của đội chủ nhà khi hàng thủ Thanh Hóa nhiều lần gặp khó trước những quả bóng được đưa vào vòng cấm. Nguyễn Thanh Văn Tùng rút ngắn tỷ số ở phút 76, nhưng đội khách không tìm được bàn gỡ.

Sau 2 trận, Ninh Bình có 6 điểm, hiệu số +4 và xếp trên Công an Hà Nội, đội cũng toàn thắng nhưng có hiệu số +3.

Nam Định trả giá vì thẻ đỏ

Bất ngờ lớn nhất xuất hiện tại sân Chi Lăng khi Đà Nẵng thắng Nam Định 3-0. Đội khách mất Trần Văn Kiên từ phút 19 vì thẻ đỏ, rồi chỉ còn 9 người sau khi Ezequiel Da Silva bị truất quyền thi đấu đầu hiệp hai. Đà Nẵng tận dụng lợi thế quân số và ghi liền 3 bàn từ phút 60 đến 75.

Mất người quá sớm, rồi chỉ còn 9 cầu thủ trong hiệp hai khiến đội bóng thành Nam gần như không còn khả năng giữ thế trận như kế hoạch ban đầu. Điều đáng chờ đợi lúc này là cách họ đứng dậy ở vòng kế tiếp sau cú vấp đầu tiên của mùa giải.

Nhóm sau bám sát

Bắc Ninh thắng Công an TP.HCM 1-0 trên sân Việt Yên để giành 3 điểm đầu tiên tại V.League. Kết quả này giúp tân binh rời nhóm cuối và chen vào nhóm giữa, nơi khoảng cách giữa các đội vẫn rất sít sao.

Sau loạt trận ngày 11/9, Ninh Bình và Công an Hà Nội cùng có 6 điểm, tạm dẫn đầu. Phía sau là Đà Nẵng, Nam Định, Công an TP.HCM, Thể Công Viettel, Thanh Hóa và Bắc Ninh cùng có 3 điểm. SLNA cũng sở hữu 3 điểm nhưng mới đá 1 trận. Khoảng cách nhỏ khiến thứ tự trong nhóm này có thể thay đổi mạnh sau 1 vòng đấu.

Vòng 2 vẫn chưa khép lại khi Hà Nội, SLNA, HAGL, Hải Phòng, Hà Tĩnh và Đồng Nai còn trận chưa đá. BXH vì thế vẫn có thể tiếp tục xáo trộn. Hiện tại, Ninh Bình và Công an Hà Nội tạm tạo khoảng cách ở phía trên, còn phía sau là một nhóm đông đội đang bám rất sát nhau.

Xem thêm
0
94 Lượt xem
Thích
Bình luận
Chia sẻ
Lưu

Trang Võ

Công an TP.HCM khởi đầu V.League 2026/27 bằng chiến thắng 3-1 trước Hà Nội, nhưng chỉ 6 ngày sau lại thua tân binh Bắc Ninh 0-1. Hai trận đấu diễn ra theo cách rất khác nhau và cũng làm lộ hạn chế của thầy trò HLV Arthur Diles khi phải chủ động tấn công trước đối thủ lùi sâu.

Khi Hà Nội để lộ khoảng trống

Ở trận ngày 5/9, Hà Nội cầm bóng nhiều hơn trong thời gian đầu, còn Công an TP.HCM chủ động chờ cơ hội đánh nhanh vào khoảng trống phía sau hàng thủ đối phương.

Phút 16, Tiến Linh đã thoát xuống ghi bàn sau một pha phản công nhưng bị bắt việt vị. Khi Công an TP.HCM vượt lên, Hà Nội buộc phải dâng đội hình và để lộ thêm khoảng trống. Tiến Linh mở tỷ số, Quốc Cường nâng cách biệt lên 2 bàn trước khi Jason Cummings ghi bàn thứ 3 ở phút 82.

Cách chơi này phù hợp với Công an TP.HCM. Các tiền đạo có nhiều đất để chạy chỗ, nhận bóng rồi tăng tốc, thay vì phải liên tục xử lý trước hàng thủ đông người.

Bắc Ninh buộc Công an TP.HCM chơi khác

Trước Bắc Ninh, Công an TP.HCM nhập cuộc chủ động nhưng thủng lưới ngay phút 17 sau bàn thắng của Brenner. Từ đó, đội khách phải dành phần lớn thời gian còn lại để tìm bàn gỡ.

Bắc Ninh lùi đội hình, tập trung quân số trước vòng cấm và chờ thời cơ phản công. Công an TP.HCM vẫn tạo được cơ hội. Tiến Linh từng đưa bóng vào lưới nhưng bị bắt việt vị, sau đó có cú đánh đầu ở phút 54 bị thủ môn Nguyễn Văn Công cản phá.

Khi trung lộ bị khóa chặt, Công an TP.HCM phải đưa bóng nhiều sang 2 biên rồi tạt vào trong. Trước một hàng thủ có đủ quân số trong vòng cấm, cách tấn công này khó tạo ra những cơ hội rõ ràng như khi họ có khoảng trống để đánh nhanh.

Đẩy cao đội hình, phía sau lại hở

HLV Arthur Diles thay cùng lúc 3 cầu thủ ở phút 64, rồi tiếp tục đưa Phan Văn Đức và Ngô Đăng Khoa vào sân. Công an TP.HCM tăng sức ép nhưng vẫn không tìm được bàn thắng.

Việc dâng đội hình cũng khiến họ để lộ khoảng trống phía sau. Bắc Ninh có những pha phản công nguy hiểm ở các phút 35, 43 và 69, trong đó Vitao từng có cơ hội đối mặt thủ môn Lê Giang.

Công an TP.HCM không hoàn toàn bế tắc tại Việt Yên, nhưng họ gặp khó khi phải phá một hàng thủ chủ động lùi sâu và phụ thuộc khá nhiều vào các quả tạt. Sau trận đấu dễ chơi hơn trước Hà Nội, Bắc Ninh đặt ra thử thách khó hơn cho HLV Arthur Diles: tìm cách tạo cơ hội khi đối thủ không để các tiền đạo có nhiều khoảng trống để tăng tốc.

Xem thêm
0
66 Lượt xem
Thích
Bình luận
Chia sẻ
Lưu

Thanh Hải

Kyle Colonna vừa hoàn tất nhập quốc tịch Việt Nam với tên Lương Chí Khải. Ở tuổi 27, trung vệ của Thể Công Viettel đang tiến gần hơn tới cơ hội khoác áo tuyển Việt Nam. Tuy nhiên, anh vẫn phải chờ FIFA xác nhận tư cách thi đấu và tiếp tục thuyết phục HLV Kim Sang-sik bằng phong độ trên sân.

Đã tạo được chỗ đứng ở V.League

Trước khi được nhắc tới như một phương án cho tuyển Việt Nam, Chí Khải đã có thời gian thi đấu khá đều tại V.League. Anh ra sân 17 trận cho Hà Nội FC, sau đó chuyển sang Thể Công Viettel và dần có vị trí quan trọng hơn trong hàng thủ.

Mùa 2025/26, trung vệ sinh năm 1999 đá chính cả 24 trận, chơi 2.159 phút và ghi 1 bàn. Việc được ra sân thường xuyên giúp Chí Khải tích lũy thêm kinh nghiệm, quen hơn với cường độ thi đấu và các kiểu tiền đạo khác nhau ở V.League.

Sang mùa 2026/27, anh tiếp tục giữ được vị trí. Ngay vòng mở màn, Chí Khải đá đủ 90 phút và ghi bàn trong chiến thắng 2-0 trước Đồng Nai ngày 4/9. Khả năng không chiến là điểm mạnh nổi bật của trung vệ này. Theo FotMob, Chí Khải nằm trong nhóm 94% trung vệ có khả năng thắng tranh chấp trên không tốt nhất tại V.League.

Thêm phương án cho hàng thủ tuyển Việt Nam

Với chiều cao 1,88 m, Chí Khải phù hợp với những trận đấu tuyển Việt Nam phải đối đầu tiền đạo cắm khỏe, bóng dài hoặc các pha tạt từ biên. Thể hình cũng giúp anh trở thành một lựa chọn hữu ích khi phòng ngự và tấn công bóng chết.

Trong hệ thống 3 trung vệ, anh có thể được thử nghiệm ở trung tâm hoặc lệch sang một bên tùy cách bố trí của Kim Sang-sik. Chí Khải còn có lợi thế lớn là đã chơi bóng tại Việt Nam đủ lâu, hiểu các đối thủ ở V.League và quen với nhiều tuyển thủ quốc gia.

Vẫn còn những hạn chế cần cải thiện

Thể hình tốt giúp Chí Khải có lợi thế trong tranh chấp, nhưng chưa thể bảo đảm anh phù hợp với mọi thế trận. Khi tuyển Việt Nam dâng hàng thủ cao, anh sẽ phải đối mặt nhiều hơn với những pha bóng khai thác khoảng trống phía sau. Khả năng xoay trở và theo kèm các tiền đạo nhanh vì thế vẫn cần thêm thời gian để kiểm chứng.

Cách chọn thời điểm tranh chấp cũng là điều Chí Khải cần cải thiện. Mùa 2025/26, anh nhận 6 thẻ vàng và 1 thẻ đỏ sau 24 trận. Ở trận gặp Công an Hà Nội ngày 7/6, anh bị truất quyền thi đấu sau khi nhận 2 thẻ vàng.

Quốc tịch Việt Nam và lợi thế thể hình giúp Chí Khải có thêm cơ hội, nhưng chưa đủ để đảm bảo một suất ở đội tuyển. Nếu FIFA xác nhận đủ điều kiện thi đấu, phong độ ổn định tại Thể Công Viettel sẽ là cơ sở để anh cạnh tranh vị trí trong kế hoạch của HLV Kim Sang-sik.

Xem thêm
0
1,4K Lượt xem
Thích
Bình luận
Chia sẻ
Lưu

Chia sẻ nổi bật