Câu chuyện về HLV Akira Ijiri và bóng đá Việt Nam, Nhật Bản

(NLĐO) - 6 năm làm việc tại Việt Nam không để lại thành tích gì nổi bật, nhưng khi trở về Nhật Bản, HLV Akira Ijiri đã đưa U20 nữ Nhật Bản vô địch châu Á 2026.

HLV Akira Ijiri dự U20 World Cup 2026

Với chức vô địch châu Á 2026 - U20 nữ Nhật Bản đã giành vé dự U20 World Cup 2026 tại Ba Lan. Sự đối lập này dễ bị nhìn như một nghịch lý. Nhưng thực tế, đó không phải câu chuyện về một HLV thất bại rồi thành công, mà là ví dụ điển hình cho việc năng lực chỉ phát huy khi đặt vào đúng hệ thống.

HLV Akira Ijiri

Trước khi đạt được thành quả này, HLV Akira Ijiri đã có một hành trình dài trong công tác đào tạo trẻ của bóng đá Nhật Bản, từng làm việc nhiều năm trong hệ thống phát triển cầu thủ trẻ và tích lũy kinh nghiệm qua các giải đấu quốc tế cấp độ trẻ.

Ông không phải mẫu HLV nổi bật bởi danh tiếng khi còn là cầu thủ, mà gây dựng sự nghiệp từ nền tảng huấn luyện - nơi đòi hỏi sự kiên nhẫn và tư duy hệ thống.

Từ hình ảnh lặng lẽ trong hệ thống đào tạo trẻ của Liên đoàn Bóng đá Việt Nam đến đỉnh cao châu lục, câu chuyện của HLV Akira Ijiri là minh chứng rõ ràng cho sự khác biệt giữa hai môi trường bóng đá - nơi một HLV phát triển cần đúng hệ sinh thái để tạo ra thành công.

Trong giai đoạn 2019-2025, Ijiri đến Việt Nam theo chương trình hợp tác giữa VFF và Liên đoàn Bóng đá Nhật Bản với nhiệm vụ rõ ràng: xây nền cho bóng đá nữ trẻ.

Với nền tảng là một HLV chuyên về đào tạo, quen với việc phát triển cầu thủ theo chu kỳ dài hạn ở Nhật Bản, ông được kỳ vọng mang đến phương pháp huấn luyện hiện đại và tư duy bóng đá tiên tiến.

U20 nữ Nhật Bản đã giành vé dự U20 World Cup 2026 tại Ba Lan

Ông làm việc với các đội U16, U19, U20 nữ Việt Nam, trực tiếp huấn luyện thế hệ cầu thủ sinh khoảng 2003–2007 - lứa chuyển giao sau World Cup 2023.

Những kết quả như á quân U19 Đông Nam Á 2023 hay tấm vé lịch sử dự vòng chung kết U20 châu Á 2024 cho thấy một bước tiến đáng ghi nhận, nhưng khi bước ra sân chơi châu lục, U20 nữ Việt Nam không thể tiến sâu.

Đó là lý do khiến ông bị nhìn nhận là không thành công, dù thực chất ông đang làm công việc của một HLV đào tạo, không phải HLV thành tích.

Khoảng cách hệ thống

HLV Akira Ijiri Ijiri không phải một HLV đã thất bại rồi bất ngờ có được thành công, mà là một HLV đào tạo giỏi, người từng được rèn luyện trong môi trường coi trọng phát triển con người hơn thành tích ngắn hạn.

Vì vậy, Việt Nam từng có một HLV chất lượng về đào tạo, nhưng chưa biết tận dụng hết, bởi đã đặt chưa đúng vai trò của ông Ijiri.

U20 nữ Nhật Bản (áo xanh) đã dễ dàng đánh bại U20 nữ Việt Nam 4-0

Khi làm việc tại Việt Nam, Ijiri phải bắt đầu từ những nền tảng cơ bản: kỹ thuật, thể chất, tư duy chiến thuật trong bối cảnh cầu thủ chưa đồng đều và thiếu cơ hội thi đấu quốc tế.

Nhưng khi trở lại Nhật Bản, ông tiếp quản một hệ thống đã hoàn thiện, nơi triết lý đào tạo trẻ được xây dựng xuyên suốt từ cấp CLB đến đội tuyển quốc gia, và nơi những HLV như Ijiri chỉ cần tập trung vào tối ưu hóa chuyên môn.

Tại đây, ông không còn là người "xây móng", mà là người "kích hoạt" - phát huy tối đa những phẩm chất đã được tích lũy qua nhiều năm đào tạo bài bản của cầu thủ Nhật Bản.

Tại giải U20 nữ châu Á 2026, Nhật Bản thể hiện sự vượt trội xuyên suốt: họ vượt qua vòng bảng với phong độ ổn định, vào tứ kết với vị thế ứng viên vô địch và đánh bại U20 nữ Việt Nam 4-0 trong trận đấu mang tính bước ngoặt.

Thất bại đó không chỉ chấm dứt hành trình của Việt Nam mà còn khiến giấc mơ giành vé dự U20 World Cup nữ 2026 khép lại ngay trước ngưỡng cửa bán kết.

Trên đà hưng phấn, U20 Nhật Bản tiếp tục thắng thuyết phục Trung Quốc 2-0 ở bán kết trước khi đánh bại Triều Tiên 1-0 trong trận chung kết để lên ngôi vô địch.

Hành trình ấy phản ánh rõ sự khác biệt về tốc độ xử lý, cường độ thi đấu và khả năng kiểm soát trận đấu - những điều Ijiri từng cố gắng xây dựng ở Việt Nam nhưng chưa đủ thời gian để hoàn thiện.

Một thế hệ cầu thủ trẻ nữ Việt Nam (áo trắng) là học trò của ông Ijiri đang sở hữu nền tảng kỹ thuật, tư duy chiến thuật khá tốt

Dấu ấn lớn nhất của Ijiri không nằm ở danh hiệu, mà ở chất lượng một thế hệ cầu thủ. Những cái tên là học trò của ông Ijiri như Ngọc Minh Chuyên, Vũ Thị Hoa, Lê Thị Bảo Trâm hay Hồ Thị Thanh Thảo… hiện nay là lứa cầu thủ trẻ nữ Việt Nam đang sở hữu nền tảng kỹ thuật tốt hơn, tốc độ xử lý nhanh hơn và tư duy chiến thuật rõ ràng hơn so với thế hệ đàn chị.

Chức vô địch châu Á của U20 Nhật Bản không phải là điều bất ngờ với HLV Akira Ijiri, mà là sự xác nhận cho một năng lực đã tồn tại từ trước, năng lực của một HLV đào tạo giỏi, trưởng thành từ một nền bóng đá có hệ thống phát triển rõ ràng và nhất quán.