Những chính sách nổi bật có hiệu lực từ tháng 3/2026

Từ tháng 3, nhiều chính sách có hiệu lực, nổi bật là quy định liên quan đến bất động sản, xử phạt vi phạm hành chính, xếp lương với người được tuyển vào công chức...

Mỗi bất động sản có một mã định danh điện tử riêng

Nghị định 357/2025 của Chính phủ về xây dựng và quản lý hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản có hiệu lực từ ngày 1/3 quy định gắn mã định danh cho sản phẩm bất động sản.

Từ 1/3, quản lý bất động sản theo mã định danh điện tử.

Theo đó, mã định danh điện tử sản phẩm bất động sản (bao gồm nhà ở và phần diện tích sàn xây dựng trong công trình xây dựng) là chuỗi ký tự số và chữ tối đa không quá 40 ký tự được cấp riêng cho mỗi căn nhà (chung cư, riêng lẻ) hoặc bất động sản trong công trình xây dựng được quản lý trong hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu về nhà ở và bất động sản.

Mã định danh này là một chuỗi ký tự bao gồm chữ và số, có độ dài tối đa 40 ký tự, được cấp riêng cho từng căn nhà hoặc từng phần diện tích sàn xây dựng trong công trình.

Với nhà ở, mã định danh điện tử được cấu thành từ các thông tin cơ bản như mã thửa đất, mã dự án hoặc công trình xây dựng, mã địa điểm (nếu có) và một dãy ký tự tự nhiên. Toàn bộ quá trình tạo lập mã được thực hiện tự động trên hệ thống dữ liệu quốc gia về nhà ở và thị trường bất động sản.

Vi phạm hành chính trong hoạt động đường bộ bị phạt tới 150 triệu đồng

Cũng có hiệu lực từ tháng 3, Nghị định 336/2025 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động đường bộ với mức phạt tối đa là 150 triệu đồng.

Theo Nghị định, mức phạt tiền tối đa trong hoạt động đường bộ thuộc lĩnh vực giao thông đường bộ đối với cá nhân là 75 triệu đồng và đối với tổ chức là 150 triệu đồng.

Với các hành vi vi phạm quy định về sử dụng, khai thác trong phạm vi đất dành cho kết cấu hạ tầng đường bộ bị phạt từ 500 nghìn đồng đến 20 triệu đồng. Hành vi vi phạm quy định về quản lý, vận hành, khai thác, bảo trì công trình hạ tầng kỹ thuật sử dụng chung với đường bộ bị phạt từ 6 triệu đồng đến 15 triệu đồng.

Xử phạt từ 1 triệu đồng đến 20 triệu đồng đối với các hành vi vi phạm quy định về thi công trong phạm vi bảo vệ kết cấu hạ tầng đường bộ. Xử phạt từ 100 nghìn đồng đến 5 triệu đồng đối với hành vi vi phạm quy định về quản lý, khai thác, bảo trì, bảo vệ kết cấu hạ tầng đường bộ...

Ô tô phải đáp ứng kiểm định khí thải mới

Từ ngày 1/3, các trung tâm đăng kiểm áp dụng quy trình kiểm định khí thải ô tô thắt chặt hơn theo lộ trình mới, yêu cầu nhiều phương tiện, nhất là ô tô chạy dầu (diesel), phải đáp ứng tiêu chuẩn cao hơn so với trước đây.

Việc kiểm tra hạng mục khí thải ô tô sẽ được thực hiện theo quy trình và phương pháp kiểm tra mới.

Theo đó, các ô tô phải đáp ứng đạt mức khí thải tối thiểu tương ứng với năm sản xuất tại thời điểm kiểm định.

Cụ thể, áp dụng các mức khí thải như sau: Mức 1 đối với ô tô sản xuất trước năm 1999; Mức 2 đối với ô tô sản xuất từ năm 1999 đến hết năm 2016; Mức 3 đối với ô tô sản xuất từ năm 2017 đến hết năm 2021; Mức 4 đối với ô tô sản xuất từ năm 2022.

Tiếp theo, từ ngày 1/1/2027 sẽ áp dụng mức 4 đối với xe ô tô sản xuất từ năm 2017 đến hết năm 2021 tham gia giao thông trên địa bàn thành phố Hà Nội và TP.HCM. Từ ngày 1/1/2028 sẽ áp dụng mức 5 đối với xe ô tô sản xuất từ năm 2022 tham gia giao thông trên địa bàn thành phố Hà Nội và TP.HCM.

Từ ngày 1/1/2029, xe ô tô tham gia giao thông trên địa bàn thành phố Hà Nội và TP.HCM phải đáp ứng quy định về khí thải từ mức 2 trở lên. Từ ngày 1/1/2032 áp dụng mức 5 đối với xe ô tô sản xuất từ năm 2022.

Sửa đổi quy định về bồi hoàn học bổng và chi phí đào tạo

Nghị định 51/2026 của Chính phủ sửa đổi và bổ sung một số điều của Nghị định 143/2013 quy định về bồi hoàn học bổng và chi phí đào tạo có hiệu lực từ ngày 26/3.

Nghị định mới bổ sung quy định về xóa hoặc miễn chi phí bồi hoàn học bổng và chi phí đào tạo (gọi chung là chi phí đào tạo) đối với người học chương trình giáo dục cao đẳng, đại học, thạc sĩ, tiến sĩ được hưởng học bổng và chi phí đào tạo từ nguồn ngân sách Nhà nước hoặc do nước ngoài tài trợ theo hiệp định ký kết với Nhà nước Việt Nam mà không chấp hành sự điều động làm việc của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền sau khi tốt nghiệp.

Nghị định quy định trường hợp người học được xóa hoặc miễn chi phí bồi hoàn: xóa chi phí bồi hoàn trong trường hợp người học đã chết hoặc bị tòa án tuyên bố là đã chết theo quy định của pháp luật; miễn chi phí bồi hoàn một trong các trường hợp sau:

Người học được cơ sở y tế có thẩm quyền xác nhận không đủ sức khỏe để làm việc; người học chấp hành nghĩa vụ làm việc chưa đủ thời gian theo quy định nhưng sau đó được cơ quan có thẩm quyền quyết định điều động, luân chuyển, biệt phái hoặc chuyển công tác đến vị trí khác.

Người học do nguyên nhân khách quan, bất khả kháng nên không thể chấp hành sự điều động làm việc của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền, cơ quan Nhà nước có thẩm quyền quyết định việc bồi hoàn xem xét, quyết định việc miễn chi phí bồi hoàn đối với trường hợp này.

Cơ quan Nhà nước hoặc thủ trưởng cơ quan quản lý người lao động có thẩm quyền quyết định việc bồi hoàn theo quy định có thẩm quyền xem xét, quyết định việc xóa hoặc miễn chi phí bồi hoàn (cơ quan có thẩm quyền).

Doanh nghiệp thuộc Bộ Công an được sản xuất pháo hoa nổ

Nghị định 58/2026 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của các nghị định liên quan đến quy định điều kiện về an ninh, trật tự với một số ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện; quản lý và sử dụng con dấu; quản lý, sử dụng pháo; quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Cư trú, Luật Căn cước (có hiệu lực từ ngày 15/3).

Các đơn vị chuẩn bị cho trận địa pháo hoa tại Hà Nội hồi tháng 2.

Trong nghị định lần này, Chính phủ đã sửa đổi, bổ sung một số điều của nghị định liên quan đến việc quản lý sử dụng pháo.

Đáng chú ý, sửa đổi bổ sung khoản 2 Điều 10 Nghị định số 137/2020 như sau: "Bộ trưởng Bộ Công an quyết định tổ chức, doanh nghiệp thuộc Bộ Công an được phép nghiên cứu, sản xuất, xuất khẩu, nhập khẩu, cung cấp pháo hoa nổ; Bộ trưởng Bộ Quốc phòng quyết định tổ chức, doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng được phép nghiên cứu, sản xuất, xuất khẩu, nhập khẩu, cung cấp pháo hoa nổ".

Như vậy, bên cạnh doanh nghiệp của Bộ Quốc phòng như hiện nay, các tổ chức, doanh nghiệp trực thuộc Bộ Công an được phép nghiên cứu, sản xuất pháo hoa nổ.

Quỹ từ thiện phải công khai "nhận bao nhiêu, chi ra sao"

Nghị định 03/2026 quy định về tổ chức và hoạt động của quỹ xã hội, quỹ từ thiện, có hiệu lực từ ngày 1/3, thay thế Nghị định 93/2019. Nghị định mới bổ sung, cụ thể hóa hàng loạt nghĩa vụ nhằm tăng cường quản lý, minh bạch và trách nhiệm giải trình của các quỹ trong quá trình hoạt động.

Nghị định quy định 13 nhóm nghĩa vụ mà quỹ xã hội, quỹ từ thiện phải tuân thủ.

Trong đó, quỹ hoạt động trong lĩnh vực nào thì phải chịu sự quản lý của cơ quan nhà nước về ngành, lĩnh vực đó. Quỹ thực hiện việc tài trợ, hỗ trợ trong phạm vi hoạt động theo điều lệ, trừ trường hợp quỹ tham gia tài trợ, hỗ trợ nhân dân khắc phục khó khăn do thiên tai, dịch bệnh, hỏa hoạn, sự cố nghiêm trọng, khẩn cấp theo quy định pháp luật.

Quỹ phải thực hiện tài trợ đúng theo yêu cầu của cá nhân, tổ chức đã ủy quyền phù hợp với tôn chỉ, mục đích của mình. Quỹ được thành lập từ các nguồn tài sản hiến, tặng cho hoặc theo di chúc mà không tổ chức quyên góp và nhận tài trợ thì hàng năm phải dành tối thiểu 5% tổng số tài sản để tài trợ cho các chương trình, dự án phù hợp với tôn chỉ, mục đích hoạt động của quỹ.

Đặc biệt, hàng năm, quỹ có trách nhiệm công khai các khoản đóng góp, tài sản đã tiếp nhận và kết quả sử dụng trên phương tiện thông tin đại chúng trước ngày 31/3. Đây là điểm mới so với quy định hiện hành, khi mà quỹ chỉ cần "công khai các khoản đóng góp".

Hướng dẫn xếp lương với người được tuyển dụng vào công chức

Thông tư 01/2026 của Bộ Nội vụ hướng dẫn xếp lương đối với người được tuyển dụng vào công chức có hiệu lực từ ngày 1/3.

Người được tuyển dụng vào công chức đã có thời gian công tác và đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc sẽ được xếp lương theo hướng dẫn mới.

Với trường hợp có thời gian công tác có đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc theo đúng quy định của pháp luật thì việc xếp lương ở ngạch công chức tương ứng vị trí việc làm được tuyển dụng theo bảng lương chuyên môn, nghiệp vụ đối với cán bộ, công chức trong các cơ quan nhà nước kèm theo Nghị định số 204/2004 sẽ quy định thành hai nhóm:

Nhóm một, Bộ Nội vụ quy định xếp lương với trường hợp tuyển dụng vào vị trí việc làm xếp lương ở ngạch chuyên viên cao cấp và tương đương, chuyên viên chính và tương đương có yêu cầu về thời gian kinh nghiệm công tác.

Ở nhóm này, căn cứ vào tổng thời gian công tác được cơ quan có thẩm quyền tuyển dụng xác định phù hợp với yêu cầu về trình độ chuyên môn, nghiệp vụ của vị trí việc làm xếp lương ở ngạch chuyên viên cao cấp và tương đương, chuyên viên chính và tương đương, sau khi trừ số thời gian công tác có đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc tương ứng với số thời gian kinh nghiệm công tác theo quy định của vị trí việc làm tuyển dụng.

Đồng thời, thời gian còn lại làm căn cứ để xếp lương ở ngạch công chức tương ứng theo vị trí việc làm được tuyển dụng sẽ tính từ bậc 1, sau mỗi khoảng thời gian 3 năm (đủ 36 tháng) được xếp lên 1 bậc lương.

Sau khi quy đổi thời gian để xếp vào bậc lương, nếu có số tháng chưa đủ 36 tháng thì số tháng này được tính vào thời gian để xét nâng bậc lương lần sau hoặc xét hưởng phụ cấp thâm niên vượt khung (nếu có).

Nhóm hai, xếp lương với người tuyển dụng vào vị trí việc làm xếp lương ở ngạch chuyên viên và tương đương, cán sự và tương đương, nhân viên.

Căn cứ vào tổng thời gian công tác được cơ quan có thẩm quyền tuyển dụng xác định phù hợp với yêu cầu về trình độ chuyên môn, nghiệp vụ của vị trí việc làm được tuyển dụng, tính từ bậc 1, sau mỗi khoảng thời gian 3 năm (đủ 36 tháng) đối với trường hợp tuyển dụng vào vị trí việc làm xếp lương ở ngạch chuyên viên và tương đương, cán sự và tương đương hoặc sau mỗi khoảng thời gian 2 năm (đủ 24 tháng) đối với trường hợp tuyển dụng vào vị trí việc làm xếp lương ở ngạch nhân viên được xếp lên 1 bậc lương.

Sau khi quy đổi thời gian để xếp vào bậc lương, nếu có số tháng chưa đủ 36 tháng (đối với trường hợp tuyển dụng vào vị trí việc làm xếp lương ở ngạch chuyên viên và tương đương, cán sự và tương đương) hoặc chưa đủ 24 tháng (đối với trường hợp tuyển dụng vào vị trí việc làm xếp lương ở ngạch nhân viên) thì số tháng này được tính vào thời gian để xét nâng bậc lương lần sau hoặc xét hưởng phụ cấp thâm niên vượt khung (nếu có).