Ông Trump và nghệ thuật hình ảnh chính trị trong chuyến công du Bắc Kinh

Khi Tổng thống Mỹ Donald Trump bước lên chuyên cơ Không lực Một tới Bắc Kinh cùng dàn lãnh đạo doanh nghiệp hàng đầu Mỹ, chuyến công du không chỉ thu hút sự chú ý về ngoại giao mà còn về cách ông Trump sử dụng hình ảnh chính trị để truyền tải thông điệp.

Theo một số nhà quan sát, có lẽ ít người trên thế giới hiểu rõ sức mạnh của biểu tượng chính trị như Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ông không chỉ siết chặt vấn đề nhập cư mà ông còn xây dựng bức tường biên giới. Ông không chỉ cắt giảm thuế cho người lao động mà ông còn xóa thuế đối với tiền làm thêm giờ và tiền tip, nhấn mạnh thông điệp đưa tiền trực tiếp vào túi của tầng lớp lao động. Thậm chí Nhà Trắng còn thiết kế một cảnh quay ông Trump "tip" cho người giao hàng 100 USD khi đặt đồ ăn nhanh đến Phòng Bầu dục để quảng bá cho chính sách thuế này. Mỗi chính sách của ông Trump đều đi kèm một hình ảnh, một câu chuyện, một thông điệp trực diện tạo tác động trước cả khi người ta đọc đến từng con chữ.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Bắc Kinh ngày 14/5. Ảnh: AP

Vì vậy, khi Tổng thống Donald Trump bước lên chuyên cơ Không lực Một tới Bắc Kinh cùng dàn lãnh đạo doanh nghiệp hàng đầu Mỹ, gồm CEO Boeing Kelly Ortberg, CEO Citigroup Jane Fraser cùng nhiều nhân vật khác, giới quan sát cho rằng, đây không chỉ đơn thuần là một chuyến công du hay cuộc gặp ngoại giao. Đó là một tuyên bố. Đó là hình ảnh Tổng thống Mỹ bước vào mối quan hệ kinh tế quan trọng bậc nhất thế giới và phát đi thông điệp rằng giới kinh doanh Mỹ hiện diện tại bàn đàm phán.

Hiện Mỹ và Trung Quốc đang hướng tới một khuôn khổ thương mại mang tính kiểm soát, được mô tả như một “Hội đồng Thương mại” dành cho các mặt hàng không nhạy cảm. Hai bên được cho là đang xem xét khoảng 30 tỷ USD hàng nhập khẩu có thể được cắt giảm thuế quan. Tuy nhiên, điều quan trọng không hẳn nằm ở con số, mà ở hình ảnh và thông điệp chính trị mà chuyến đi mang lại.

Lần gần đây nhất một tổng thống đương nhiệm của Mỹ thăm Trung Quốc là cách đây gần một thập kỷ. Và giờ đây, ông Trump là người đang có mặt trong căn phòng đó.

Các cuộc thăm dò dư luận hiện tại lại cho thấy một bức tranh phức tạp hơn nhiều so với những gì các tiêu đề truyền thông phản ánh.

Theo khảo sát mới của CNN, tỷ lệ ủng hộ đối với cách điều hành kinh tế của ông Trump đã giảm xuống còn 30%, trong khi khoảng 2/3 người Mỹ cho rằng các chính sách của ông khiến tình hình kinh tế trở nên tồi tệ hơn. Tỷ lệ ủng hộ chung dành cho ông Trump hiện ở mức 40%, giảm 5 điểm phần trăm so với quý trước, với mức tín nhiệm ròng âm 18 điểm - thấp nhất trong cả hai nhiệm kỳ của ông. Đồng thời, tỷ lệ người Mỹ cho rằng nền kinh tế “đang xấu đi” đã tăng mạnh từ 25% hồi tháng 1/2025 lên 61% hiện nay.

Đó là những con số không thể phủ nhận. Tuy nhiên, theo nhà bình luận Lee Hartley Carter - người đã dành nhiều thập kỷ nghiên cứu về xu hướng dư luận, nhận định trên Fox News, cảm nhận của công chúng luôn là một chỉ báo có độ trễ. Người dân thường cảm nhận được khó khăn trước khi cảm nhận được sự cải thiện. Và hiện tại, điều họ cảm nhận rõ nhất là áp lực giá cả: từ trạm xăng, siêu thị cho tới hóa đơn sinh hoạt hàng ngày.

Những lo lắng đó là có thật và không biểu tượng chính trị nào có thể ngay lập tức cải thiện ngân sách của mỗi gia đình. Tuy nhiên, yếu tố biểu tượng vẫn có ý nghĩa quan trọng đối với những diễn biến tiếp theo.

Bà Carter dự đoán các chỉ số dư luận có thể sẽ bắt đầu thay đổi và chuyến đi Trung Quốc lần này là một phần nguyên nhân. Khi người dân Mỹ chứng kiến tổng thống của họ tham gia cuộc họp tại Bắc Kinh, đứng cạnh các CEO hàng đầu nước Mỹ và thể hiện hình ảnh đấu tranh vì việc làm và doanh nghiệp Mỹ trên sân khấu toàn cầu, tâm lý công chúng có thể dần dịch chuyển. Sự thay đổi đó có thể không diễn ra ngay lập tức, nhưng sẽ xuất hiện theo thời gian.

Bà cũng nhấn mạnh rằng, ông Trump hiểu rất rõ cách sử dụng hình ảnh chính trị để truyền tải thông điệp. Trong chuyến thăm Trung Quốc năm 2017 vào nhiệm kỳ đầu tiên, gần 30 CEO Mỹ đã tháp tùng ông, ký kết 37 thỏa thuận lớn với tổng trị giá hơn 250 tỷ USD. Những hình ảnh và thỏa thuận từ chuyến đi đó vẫn còn in đậm trong tâm trí nhiều người theo dõi quan hệ Mỹ - Trung. Và giờ đây, ông Trump được cho là đang tái hiện lại “nguồn năng lượng” đó.

Nhà Trắng cũng khẳng định rõ kỳ vọng của chuyến công du: “Người dân Mỹ có thể kỳ vọng tổng thống sẽ mang về thêm nhiều thỏa thuận có lợi cho nước Mỹ trong thời gian ở Trung Quốc".

Theo nhà bình luận Lee Hartley Carter, câu hỏi lớn lúc này là liệu người dân Mỹ có đang theo dõi diễn biến này hay không và liệu họ đã sẵn sàng thay đổi cách nhìn nhận của mình hay chưa.

“Lập trường của dư luận không đi theo đường thẳng. Nó thay đổi theo từng thời khắc. Và tuần này, thời khắc đó là Bắc Kinh".

Hành động gây chú ý của Ngoại trưởng Mỹ và tỷ phú Elon Musk tại Trung Quốc

Hành động ngửa đầu ngắm trần nhà của Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio và việc giơ điện thoại, xoay tròn để quay phim của tỷ phú Elon Musk tại Trung Quốc...

Bấm xem >>