Bầu cử Mỹ 2026: Cái giá từ những lựa chọn của Tổng thống Trump

Cuộc bầu cử giữa kỳ hôm 3/11 được xem là một bước ngoặt đáng chú ý trong nền chính trị Mỹ, phản ánh sự thay đổi rõ rệt trong lựa chọn của cử tri và những thách thức mà Tổng thống Donald Trump cùng Đảng Cộng hòa đang đối mặt.

Trong nửa đầu nhiệm kỳ thứ hai, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã triển khai nhiều chính sách gây tranh cãi, từ áp thuế quan đến việc Mỹ tấn công Iran. Những quyết định này tác động đến kinh tế, giá nhiên liệu và làm dấy lên nhiều ý kiến trái chiều trong dư luận, đặc biệt là về mức độ can dự của Mỹ vào các cuộc xung đột ở Trung Đông – vấn đề ông từng đề cập trong các cam kết tranh cử. Bên cạnh đó, các khoản đầu tư bên ngoài và những dự án cải tạo tại Washington của ông cũng thu hút sự chú ý, trong bối cảnh chi phí sinh hoạt tiếp tục là mối quan tâm lớn của người dân.

Các nhân viên bầu cử tại California, Mỹ đang làm nhiệm vụ. Ảnh: AP

Sau khi vượt qua nhiều thách thức chính trị và pháp lý trong những năm qua, ông Trump bước vào cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ với niềm tin vào sự ủng hộ của cử tri và sức ảnh hưởng của mình trong Đảng Cộng hòa. Ông nhiều lần khẳng định nền kinh tế Mỹ vẫn duy trì trạng thái ổn định, đồng thời cho rằng cuộc chiến tại Iran là cần thiết nhằm ngăn chặn nguy cơ chiến tranh hạt nhân.

Tuy nhiên, kết quả bầu cử cho thấy những thông điệp này chưa đủ sức thuyết phục cử tri, trong bối cảnh các vấn đề kinh tế và chính sách đối ngoại tiếp tục tác động đến lựa chọn của họ.

“Hãy nhìn nhận rõ ràng những gì đã xảy ra tối 3/11. Đây chẳng khác nào một thất bại to lớn đối với Đảng Cộng hòa tại nhiều khu vực trên cả nước”, Thống đốc sắp mãn nhiệm bang Florida, ông Ron DeSantis, thành viên Đảng Cộng hòa, phát biểu.

Bước ngoặt đáng chú ý trong chính trị Mỹ

Những chiến thắng của Đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ hôm 3/11 có thể tạo ra sự thay đổi đáng kể trong cán cân quyền lực và định hình cục diện chính trị Mỹ trong thời gian tới.

Tổng thống Donald Trump đã chấp nhận kết quả bầu cử lần này. Với việc dự kiến giành quyền kiểm soát cả Hạ viện và Thượng viện từ năm 2027, Đảng Dân chủ có thể xem kết quả này là cơ sở để thúc đẩy những điều chỉnh trong chính sách và hoạt động của Washington.

“Chúng ta biết rằng tình trạng hỗn loạn và tham nhũng tại Washington đang gây tổn hại cho người dân. Hôm nay, các bạn đã khẳng định rằng điều này phải chấm dứt. Với tư cách là thượng nghị sĩ Mỹ mới của các bạn, tôi sẵn sàng mang thông điệp đó đến Washington”, ông Roy Cooper, thành viên đảng Dân chủ vừa giành chiến thắng trong cuộc đua vào Thượng viện tại Bắc Carolina, phát biểu. 

Tuy nhiên, việc giành được sự ủng hộ của cử tri và hiện thực hóa các cam kết chính sách là hai vấn đề khác nhau. Đảng Dân chủ sẽ phải tìm cách thúc đẩy chương trình nghị sự trong bối cảnh ông Trump vẫn giữ quyền phủ quyết và tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc định hình chính sách của chính quyền.

Kết quả bầu cử cũng có thể thúc đẩy những điều chỉnh trong nội bộ Đảng Cộng hòa. Các thành viên cùng đảng với ông Trump, đặc biệt là những người thất bại trong cuộc bầu cử, có thể sẽ chủ động hơn trong việc bày tỏ quan điểm về định hướng chính sách và chiến lược của đảng trong thời gian tới.

Những thay đổi về cán cân quyền lực tại Washington đặt ra câu hỏi về triển vọng chính trị của ông Trump trong phần còn lại của nhiệm kỳ, đồng thời mở ra cơ hội để cả hai đảng đánh giá lại chiến lược nhằm thu hút cử tri.

Một số ứng viên Cộng hòa được ông Trump trực tiếp hậu thuẫn và tích cực vận động tranh cử, trong đó có bà Darline Graham tại Nam Carolina, ông Michael Whatley tại Bắc Carolina và ông Ken Paxton tại Texas, đã không giành chiến thắng. Trong khi đó, kết quả bầu cử cho thấy sự dịch chuyển đáng chú ý trong lựa chọn của các nhóm cử tri trẻ, người da đen và người gốc Mỹ Latin – những nhóm từng góp phần vào chiến thắng của ông Trump hai năm trước.

Ông Trump đã dành hơn 250 triệu USD cho các chiến dịch tranh cử của Đảng Cộng hòa, bên cạnh những khoản đóng góp từ các nhà tài trợ như tỷ phú Elon Musk. Tuy nhiên, nguồn lực tài chính lớn vẫn chưa đủ để giúp các ứng viên Cộng hòa đạt được kết quả như kỳ vọng.

Đảng Cộng hòa chấp nhận kết quả bầu cử

Một số diễn biến trong ngày bầu cử cho thấy các thành viên Đảng Cộng hòa đã có những phản ứng khác nhau

Tại Wisconsin, ông Tom Tiffany, người từng phản đối việc xác nhận kết quả bầu cử tổng thống năm 2020, đã thừa nhận thất bại trước ông David Crowley trong cuộc đua vào ghế thống đốc. Ông Trump cũng gửi lời chúc mừng Đảng Dân chủ, đánh giá đối thủ đã “làm tốt công việc” của mình, đồng thời cho rằng các ứng viên Cộng hòa cần chịu trách nhiệm về kết quả tranh cử.

Thượng nghị sĩ John Cornyn, người không nhận được sự ủng hộ của ông Trump trong cuộc bầu cử sơ bộ tại Texas trước đối thủ Ken Paxton, đã dành lời khen cho ông James Talarico và cam kết sẽ nỗ lực hỗ trợ thượng nghị sĩ đắc cử này.

Theo khảo sát cử tri của AP, mong muốn thay đổi đang được thể hiện rõ trong dư luận Mỹ. Khoảng 3/4 số cử tri cho biết họ cảm thấy không hài lòng với tình hình hiện tại của đất nước.

Vấn đề chi phí sinh hoạt cũng tiếp tục ảnh hưởng đến đánh giá của cử tri về chính quyền. Khoảng 6/10 người được khảo sát cho rằng giá cả tăng cao có liên quan đến các chính sách của ông Trump.

Đảng Dân chủ đối mặt áp lực điều hành

Sau chiến thắng trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, Đảng Dân chủ sẽ phải tập trung vào việc chứng minh khả năng điều hành và thực hiện những cam kết với cử tri.

Đảng này đã đề cập kế hoạch tiến hành các cuộc điều tra liên quan đến ông Trump, đồng thời phải cân nhắc những đề xuất luận tội tổng thống. Những hoạt động này có thể đặt ra yêu cầu về thời gian và nguồn lực chính trị, trong khi Đảng Dân chủ cũng cần ưu tiên các vấn đề thiết thực như chăm sóc sức khỏe, chi phí sinh hoạt và cơ chế kiểm soát quyền lực tổng thống.

Ông Jared Moskowitz, thành viên Đảng Dân chủ tại Florida, vừa tái đắc cử Hạ viện nhấn mạnh: “Chúng ta phải mang lại kết quả cho người dân Mỹ bằng cách giảm chi phí sinh hoạt. Đó chính là nhiệm vụ trọng tâm” của Đảng Dân chủ tại Quốc hội.

Kết quả bầu cử vì vậy không chỉ mở ra cơ hội cho Đảng Dân chủ mà còn đặt cả hai đảng trước yêu cầu điều chỉnh chiến lược, tìm kiếm sự đồng thuận và đáp ứng những ưu tiên của cử tri Mỹ trong giai đoạn tiếp theo.