World Cup 2026 mang lại nhiều trận cầu hấp dẫn, nhưng song song là chuỗi tranh cãi chưa dứt, kéo FIFA vào tâm bão từ chuyện thị thực, chính trị đến công nghệ và kỷ luật. Hình ảnh giải đấu toàn cầu bị phủ bóng bởi những quyết định gây sốc, những án phạt lạ lùng và cách điều hành khiến nhiều đội tuyển, cầu thủ lẫn người hâm mộ bức xúc.
Visa, chiến tranh và giới hạn quyền lực FIFA
Ngay trước giải, trọng tài Somalia Omar Artan bị Mỹ từ chối cấp thị thực theo lệnh cấm nhập cảnh mới, dù ông là gương mặt giàu kinh nghiệm và được đánh giá cao. FIFA chỉ có thể trả đủ tiền công, còn việc nhập cảnh “thuộc thẩm quyền nước chủ nhà”, như lời Chủ tịch Gianni Infantino. Iran cũng chịu hệ lụy địa chính trị: đang trong tình trạng chiến tranh với Mỹ, đội tuyển phải đóng quân ở Tijuana (Mexico), di chuyển liên tục sau mỗi trận vòng bảng trên đất Mỹ, nhiều thành viên ban huấn luyện không được cấp visa. Đích thân Infantino vào phòng thay đồ trấn an, nhưng đội trưởng Mehdi Taremi vẫn phải thốt lên: “Đây là một kỳ World Cup thảm họa”.
Chính trị len vào áo đấu, khán đài và nghi thức tưởng niệm
Quy định “phi chính trị” của FIFA trở thành nguồn cơn tranh cãi mới. Haiti bị buộc sửa áo đấu vì hình ảnh chiến binh giương cờ trong trận Vertières bị cho là “quá chính trị”. Cổ động viên Iran mang cờ tiền cách mạng có hình Sư tử và Mặt trời bị tịch thu ngay cổng vào. Trong khi đó, Argentina giương băng rôn nhắc tới quần đảo Falkland sau trận thắng Anh mà chưa bị xử lý. Ngay cả chuyện băng tang cũng gây sóng gió: đề nghị đội tuyển Pháp đeo băng đen tưởng nhớ mẹ HLV Didier Deschamps bị FIFA từ chối, còn phút mặc niệm trước trận gặp Na Uy ban đầu bị hiểu nhầm là dành cho bà, sau đó mới được đính chính là tưởng niệm nạn nhân động đất ở Venezuela.
Kỷ luật và ngoại lệ: khi một quyết định làm rung chuyển giải đấu
Ở cấp độ kỷ luật, FIFA gây tranh cãi theo hai hướng trái ngược. Tiền vệ Qatar Assim Madibo nhận án treo giò 5 trận vì pha vào bóng khiến Ismaël Koné gãy chân, mức phạt rất nặng và sẽ kéo dài sang các trận sau của Qatar. Ngược lại, trường hợp Folarin Balogun của tuyển Mỹ lại là ngoại lệ hiếm thấy: sau thẻ đỏ vì đạp vào mắt cá Tarik Muharemović, anh bị treo giò trận gặp Bỉ ở vòng 16 đội, nhưng bất ngờ được “hoãn án” chỉ một ngày trước giờ bóng lăn. Chủ tịch FIFA bị Tổng thống Donald Trump tuyên bố đã gọi điện “yêu cầu xem xét lại”, Ủy ban kỷ luật giải thích án phạt dời sang năm sau, kèm án treo và phạt tiền 40.000 đô la, do “cân nhắc hoàn cảnh cụ thể”. Quyết định này lại do một mình Chủ tịch Ủy ban kỷ luật Mohammad al-Kamali đưa ra, không hỏi ý kiến 17 thành viên còn lại, khiến Bỉ “sửng sốt” và phải kháng cáo bất thành. Dù Balogun được đá chính, Mỹ vẫn thua Bỉ 1-4, nhưng dư âm vụ “hoãn án” cho thấy cách FIFA xử lý kỷ luật đang là tâm điểm nghi ngờ.