Mỹ công khai vị trí tàu ngầm chiến lược, nghi dằn mặt Iran

Mỹ thông báo tàu ngầm chiến lược lớp Ohio cập cảng Gibraltar, động thái tương đối hiếm gặp, dường như nhằm gửi thông điệp răn đe đến Iran.

Hạm đội 6 hải quân Mỹ hôm 11/5 thông báo một tàu ngầm hạt nhân mang tên lửa đạn đạo lớp Ohio đã tới Gibraltar, lãnh thổ hải ngoại của Anh, trước đó một ngày. "Chuyến thăm trên thể hiện năng lực, tính linh hoạt và cam kết liên tục của Mỹ đối với các đồng minh", thông báo có đoạn.

Hạm đội 6 tuyên bố tàu ngầm lớp Ohio là phương tiện phóng tên lửa đạn đạo "không thể bị phát hiện", đồng thời là thành phần có khả năng sống sót cao nhất trong "bộ ba răn đe hạt nhân" của Mỹ, bên cạnh tên lửa đạn đạo xuyên lục địa phóng từ mặt đất và oanh tạc cơ chiến lược.

Thông báo không đề cập tên chiến hạm, song báo Stars and Stripes cho biết đây là tàu ngầm USS Alaska.

Tàu ngầm hạt nhân lớp Ohio của Mỹ cập cảng Gibraltar hôm 10/5. Ảnh: US Navy

Hoạt động và hải trình của các tàu ngầm hạt nhân, nhất là tàu ngầm mang tên lửa đạn đạo lớp Ohio, thường được Mỹ giữ bí mật vì chúng cần ẩn mình tối đa để duy trì khả năng răn đe, sẵn sàng tung đòn phủ đầu vào đối phương. Vị trí và hình ảnh tàu ngầm chỉ được Mỹ công bố trong một số lần hiếm hoi, khi căng thẳng khu vực và quốc tế leo thang.

Tàu ngầm lớp Ohio từng nhiều lần được Washington sử dụng để phát tín hiệu trấn an đồng minh và răn đe đối thủ, nhưng hải quân Mỹ thường công bố hình ảnh về các tàu ngầm được hoán cải để mang tên lửa hành trình, thay vì tiết lộ hoạt động của những chiếc mang tên lửa đạn đạo.

Báo Ynet của Israel nêu khả năng Mỹ muốn phát "thông điệp hạt nhân" với Iran. Khoảng cách từ Gibraltar đến Iran là xấp xỉ 5.000 km. Về lý thuyết, tên lửa đạn đạo trên tàu ngầm lớp Ohio có thể nhằm tới mọi địa điểm trên lãnh thổ quốc gia Nam Á nếu khai hỏa từ khu vực này.

Động thái diễn ra ngay sau khi Tổng thống Donald Trump gọi phản hồi của Iran đối với đề xuất hòa bình từ Mỹ là "không thể chấp nhận được". Kênh CNN và trang tin Axios hôm 11/5 dẫn lời các cố vấn giấu tên cho biết so với những tuần trước, Tổng thống Trump "đang cân nhắc nghiêm túc hơn về khả năng nối lại hoạt động quân sự quy mô lớn".

Iran đã từ chối chấp nhận các điều khoản yêu cầu nước này từ bỏ chương trình hạt nhân và giao nộp kho uranium làm giàu cao cho Mỹ.

Vị trí Gibraltar (chấm đỏ) và Iran. Đồ họa: Google Maps

Lớp Ohio là mẫu tàu ngầm lớn nhất trong lịch sử hải quân Mỹ với lượng giãn nước 18.750 tấn khi lặn và chiều dài 175 m. Tổng cộng có 18 tàu được đóng trong giai đoạn 1976-1997, mỗi chiếc mang được 24 tên lửa đạn đạo Trident II với tầm bắn 11.300 km, có giá trị tương đương gần 3 tỷ USD hiện nay.

Dàn tên lửa trên các tàu lớp Ohio được rút xuống còn 20 quả sau khi Mỹ và Nga ký thỏa thuận kiểm soát vũ khí hạt nhân. 4 chiếc đầu tiên của lớp Ohio sau này được Mỹ hoán cải, dỡ bỏ tên lửa đạn đạo và thay bằng tên lửa hành trình tấn công mặt đất Tomahawk.