Một mức giá thấp hơn nhiều so với kỳ vọng
Quả Adidas Azteca gắn với 2 bàn thắng nổi tiếng của Diego Maradona vào lưới tuyển Anh tại World Cup 1986 vừa được bán với giá 3,35 triệu USD trong phiên đấu giá của Heritage tại Mỹ. Trước phiên đấu, mức mở giá được đặt ở 2,5 triệu USD, còn kỳ vọng có thể lên tới khoảng 10 triệu USD.
Heritage thậm chí xem đây là ứng viên trở thành kỷ vật bóng đá đắt nhất từng được bán. Kết quả cuối cùng vì thế gây bất ngờ: giá trị lịch sử gần như không thể tranh cãi, nhưng số tiền thực tế chỉ bằng khoảng 1/3 kỳ vọng cao nhất.
Vẫn còn xa những kỷ lục lớn nhất
Mức 3,35 triệu USD rất lớn đối với một quả bóng đá, nhưng vẫn thấp hơn nhiều kỷ vật thể thao nổi tiếng khác. Chiếc áo Maradona mặc trong chính trận Argentina thắng Anh 2-1 từng được Sotheby's bán năm 2022 với giá gần 9,3 triệu USD.
Trong thị trường đồ sưu tầm thể thao nói chung, thẻ bóng chày Mickey Mantle năm 1952 từng đạt 12,6 triệu USD. Kỷ lục hiện thuộc về chiếc áo New York Yankees mà Babe Ruth mặc tại World Series 1932, được Heritage bán với giá 24,12 triệu USD.
Ngay trong nhóm các quả bóng, Azteca của Maradona cũng chưa đứng đầu. Quả bóng từ cú home run thứ 50 của Shohei Ohtani trong mùa 2024 được bán với giá 4,392 triệu USD. Trước Ohtani, kỷ lục thuộc về quả bóng từ cú home run thứ 70 của Mark McGwire mùa 1998, đạt khoảng 3,05 triệu USD.
Một quả bóng chứng kiến 2 khoảnh khắc lịch sử
Giá đấu chưa lập kỷ lục, nhưng câu chuyện phía sau quả bóng lại rất khó sánh ngang. Ngày 22/6/1986 tại sân Azteca ở Mexico City, Argentina gặp Anh ở tứ kết World Cup.
Maradona mở tỷ số bằng tình huống bật lên tranh bóng với thủ môn Peter Shilton rồi dùng tay trái đưa bóng vào lưới. Trọng tài người Tunisia Ali Bin Nasser không phát hiện lỗi và công nhận bàn thắng. Tình huống sau đó trở thành “Bàn tay của Chúa”, một trong những bàn thắng gây tranh cãi nổi tiếng nhất lịch sử.
Chỉ khoảng 4 phút sau, Maradona lại tạo ra khoảnh khắc hoàn toàn trái ngược. Ông nhận bóng từ phần sân nhà, đi gần 70 mét, lần lượt loại bỏ nhiều cầu thủ Anh trước khi vượt qua Shilton và ghi bàn nâng tỷ số lên 2-0. Pha bóng sau này được bình chọn là “Bàn thắng thế kỷ”.
Argentina thắng chung cuộc 2-1 rồi tiếp tục vượt qua Bỉ ở bán kết và Tây Đức ở chung kết để vô địch World Cup.
Nhiều lần lên sàn trước khi tìm được chủ mới
Quả bóng được trọng tài Ali Bin Nasser giữ trong nhiều thập kỷ sau trận đấu. Nó từng được đưa ra đấu giá tại London năm 2022, với mức trả giá lên tới khoảng 2 triệu bảng, tương đương 2,37 triệu USD. Tuy nhiên, các thông tin đương thời không thống nhất về việc giao dịch khi ấy có thực sự hoàn tất hay không.
Đầu năm 2023, quả bóng tiếp tục xuất hiện tại Goldin. Giá trả cao nhất dừng ở khoảng 1,7 triệu USD, thấp hơn mức tối thiểu người bán đặt ra nên thương vụ không thành.
Đến mùa hè 2026, Heritage đưa kỷ vật trở lại thị trường sau quá trình đối chiếu hình ảnh để xác nhận đây chính là quả bóng được sử dụng trong trận tứ kết năm 1986. Lần này, nó cuối cùng đạt mức 3,35 triệu USD.
Danh tiếng không đồng nghĩa giá đấu kỷ lục
Heritage từng kỳ vọng quả bóng đủ sức vượt chiếc áo Maradona trị giá 9,3 triệu USD để trở thành kỷ vật bóng đá đắt nhất lịch sử. Khoảng cách giữa kỳ vọng và mức bán cuối cùng lại rất lớn.
Dù vậy, 3,35 triệu USD vẫn cao hơn đáng kể mức trả giá trong những lần quả bóng xuất hiện trên thị trường trước đây. Giá trị của nó nằm ở một điều hiếm có: cùng một vật chứng kiến 2 khoảnh khắc hoàn toàn đối lập của cùng một cầu thủ trong vòng vài phút, một bàn thắng đi vào lịch sử vì gian lận và một bàn thắng được tôn vinh vì tài năng.
Quả bóng Azteca không lập kỷ lục như Heritage kỳ vọng, nhưng chủ nhân mới vẫn sở hữu một trong những kỷ vật gắn với trận đấu nổi tiếng nhất lịch sử World Cup.