Michael Olise: Ngôi sao càng né ống kính càng… nổi

Gia đình đặt nền cho kỷ luật

Ayyoub Bouaddi lớn lên trong một gia đình coi trọng thành tích học tập ở thị trấn Creil, miền bắc nước Pháp. Bố làm trong ngành ngân hàng, mẹ làm nhân sự trong lĩnh vực hàng không, một chị gái có bằng tiến sĩ dược. Từ nhỏ, cả bốn anh chị em đều được yêu cầu học nghiêm túc, làm việc có kế hoạch. Những người ở câu lạc bộ đầu tiên AFC Creil đều nhấn mạnh rằng gia đình là “vòng tròn” đặc biệt, nơi kỷ luật và việc học được đặt ngang với mọi thứ khác.

Học lực xuất sắc song song với bóng đá

Trong khi nhiều cầu thủ trẻ phải đánh đổi việc học, Bouaddi lại đi theo hướng ngược lại. Báo L’Equipe ghi nhận cậu đạt trung bình 18,5/20 cho tất cả các môn, mức điểm hiếm gặp trong hệ thống giáo dục Pháp. Năm 15 tuổi, cậu thắng cuộc thi hùng biện dành cho cầu thủ trẻ tại Phủ Tổng thống, với bài diễn thuyết về mối quan hệ giữa kết quả và cách thức thi đấu. Tháng 6-2024, cậu lấy bằng tú tài khoa học sớm một năm với xếp loại “Rất giỏi”, rồi tiếp tục theo học ngành toán tại Đại học Marseille, trong khi vẫn đá chính ở tuyến giữa Lille.

Thói quen sinh hoạt của một “vận động viên – sinh viên”

Các huấn luyện viên ở Creil kể lại, khi bạn bè còn mải trò chơi điện tử và đồ ăn nhanh, Bouaddi đã tự đặt ra chế độ ăn uống và ngủ nghỉ chặt chẽ. Cậu không chơi máy game, không dùng mạng xã hội trong nhiều năm, chỉ đọc sách và chú ý từng bữa ăn. Ngay cả khi đi dự giải, cả đội được thưởng đồ ăn nhanh, cậu vẫn chọn món lành mạnh. Sau này, khi đã lên đội một Lille, cậu mô tả việc học toán như một cách “đổi không khí”, giúp đầu óc không bị ngập trong bóng đá.

Hình mẫu cầu thủ không tách rời trường lớp

Con đường của Bouaddi cho thấy cậu không xem bóng đá và học tập là hai lựa chọn loại trừ nhau. Cậu ký hợp đồng chuyên nghiệp ở tuổi 15, ra sân ở cúp châu Âu khi mới 16, tỏa sáng trước Real Madrid đúng sinh nhật 17 tuổi, nhưng vẫn đều đặn hoàn thành chương trình đại học từ xa. Trong mắt những người từng làm việc với cậu, việc giữ nhịp học hành nghiêm túc không phải “phụ kiện” bên cạnh bóng đá, mà là một phần tính cách đã được gia đình rèn từ đầu.

Khoảng trống Casemiro để lại

Man Utd bước vào hè năm nay với một bài toán rất rõ: Casemiro rời đội, nhưng trong tay HLV Michael Carrick lại thiếu hẳn một tiền vệ phòng ngự đúng nghĩa. Ngay từ đầu kỳ chuyển nhượng, Carrick đã xác định phải bổ sung 2 đến 3 gương mặt mới cho tuyến giữa để bù lại sự ra đi của tiền vệ kỳ cựu người Brazil.

Hai tân binh chưa giải quyết hết vấn đề

Đội chủ sân Old Trafford hành động rất nhanh với hai thương vụ “đánh úp”: chiêu mộ Andrey Santos từ Chelsea với mức phí lớn và khép lại thương vụ Yuri Tielemans. Cả hai đều được kỳ vọng mang lại chất lượng cầm bóng, điều tiết nhịp độ và hỗ trợ tấn công. Tuy vậy, các nguồn tin đều thống nhất rằng Santos và Tielemans không ai có điểm mạnh phòng ngự kiểu Casemiro, nhất là khả năng tranh chấp, che chắn trước hàng thủ và xử lý bóng bổng.

Đích ngắm mới: tiền vệ phòng ngự thuần túy

Chính vì thế, mục tiêu tiếp theo mà Man Utd hướng tới được cho là một tiền vệ phòng ngự tự nhiên, thường được gọi là “số 6”: thiên về đánh chặn, bọc lót và xử lý các tình huống trên không. Cầu thủ ở vị trí này được kỳ vọng sẽ bổ sung mảnh ghép còn thiếu, giúp hai tân binh ở tuyến giữa phát huy tốt hơn thay vì phải gánh thêm nhiệm vụ phòng ngự nặng nề.

Quan điểm của Fabrizio Romano

Trên kênh YouTube của mình, chuyên gia chuyển nhượng Fabrizio Romano khẳng định Man Utd “chưa khép lại” kế hoạch ở tuyến giữa. Theo ông, câu lạc bộ đang đánh giá các lựa chọn, trao đổi giữa ban lãnh đạo và HLV Carrick để tìm phương án phù hợp nhất. Romano nhấn mạnh chưa có gì được đảm bảo tuyệt đối, nhưng nếu xuất hiện cơ hội đúng ý trong thị trường, Man Utd sẵn sàng hành động ngay.

Kế hoạch nối tiếp sau hai thương vụ chớp nhoáng

Sau khi hoàn tất hai bản hợp đồng Santos và Tielemans trong bối cảnh ít ai ngờ tới, Man Utd không dừng lại để “nghỉ ngơi”. Đội ngũ điều hành và Carrick lập tức chuyển sang bàn bạc về bước đi tiếp theo cho tuyến giữa. Hướng đi này bám sát kế hoạch ban đầu của HLV trưởng: xây dựng lại khu trung tuyến với đủ cả người cầm nhịp lẫn người chuyên phòng ngự, thay cho vai trò mà Casemiro từng đảm nhiệm.

Chất giễu cợt trong các bài hát Argentina

Trên khán đài mỗi khi Argentina thi đấu, câu hát “El que no salta es un inglés” vang lên như nhịp nền. Cổ động viên nhảy lên, tự khẳng định mình không phải người Anh. Khi bài dân ca “Hoy aca en el baile” được đưa vào kho bài hát, phần lời mới cũng kết thúc bằng việc nhảy vì “không phải người Anh”.

Trong các dịp ăn mừng, cầu thủ hòa vào không khí ấy. Sau chức vô địch World Cup 2022, Lautaro Martinez dẫn dắt cả đội và 85.000 người trên sân Monumental hát bài “Somos la banda argentina… Ingleses… de Malvinas no me olvido”, trong đó có câu chửi thẳng người Anh và nhắc lại Falkland.

Khi lời ca chạm tới ranh giới phân biệt chủng tộc

Không phải tranh cãi nào cũng gắn với Malvinas. Tháng 7-2024, sau chức vô địch Copa America, đoạn video Enzo Fernandez đăng tải cho thấy anh và vài đồng đội hát về tuyển Pháp: “Chúng chơi cho Pháp nhưng bố mẹ từ Angola, mẹ từ Cameroon, bố từ Nigeria, nhưng hộ chiếu ghi là Pháp”.

Bài hát này từng được cổ động viên Argentina dùng sau chung kết World Cup 2022, nhắm vào nguồn gốc châu Phi của nhiều cầu thủ Pháp. Wesley Fofana, đồng đội da màu của Fernandez ở Chelsea, gọi đó là “chủ nghĩa phân biệt chủng tộc không che giấu” trong bóng đá năm 2024.

Sau phản ứng dữ dội, Fernandez phải xin lỗi công khai, thừa nhận bài hát chứa “ngôn từ cực kỳ xúc phạm” và không có lý do gì biện minh.

Những ví dụ tương tự ngoài Argentina

Không chỉ Argentina vướng vào tranh cãi. Tháng 8-2024, Alvaro Morata và Rodri bị UEFA treo giò một trận vì hô “Gibraltar là của Tây Ban Nha” trong lễ diễu hành mừng vô địch Euro. Liên đoàn bóng đá Gibraltar coi đây là hành vi “khiêu khích và xúc phạm”. Hiệp hội cầu thủ Tây Ban Nha phản đối án phạt, cho rằng hai cầu thủ chỉ bày tỏ quan điểm cá nhân.

Một bộ phận cổ động viên Anh cũng bị chỉ trích vì các bài hát như “Hai cuộc thế chiến và một World Cup” hay “Mười máy bay ném bom Đức”, chế giễu thương vong của Đức trong Thế chiến II. Năm 2017, sau trận giao hữu ở Dortmund, HLV Gareth Southgate gọi những bài hát này là “hoàn toàn không thể chấp nhận”. Dù vậy, tới tháng 6-2024, đoạn video “Mười máy bay ném bom Đức” vẫn xuất hiện trước trận Anh gặp Bosnia & Herzegovina.

Khi bóng đá trở thành nơi trút bức xúc

Từ Malvinas, nguồn gốc nhập cư cho tới tranh chấp Gibraltar hay ký ức chiến tranh thế giới, các bài hát trên khán đài cho thấy bóng đá thường được dùng để bộc lộ thái độ với đối thủ, với lịch sử và với người khác. Những lời ca ấy vừa là cách cổ vũ, vừa là nguồn gốc của nhiều cuộc tranh cãi về ranh giới giữa niềm tự hào và xúc phạm.

Romelu Lukaku chia sẻ về thời điểm Youri Tielemans nhận được lời đề nghị từ Manchester United:

Ngay khi Manchester United liên hệ, Youri đã tìm đến tôi vì biết tôi từng thi đấu ở đó. Cậu ấy hỏi tôi nghĩ thế nào về quyết định này.

Tôi không hề do dự. Tôi nói với cậu ấy: 'Hãy ký ngay, đừng suy nghĩ thêm.'

Manchester United là một trong những CLB vĩ đại nhất thế giới. Đây là đội bóng mà gần như mọi cầu thủ đều mơ ước được khoác áo ít nhất một lần trong sự nghiệp.

Nhiều người bên ngoài chỉ nhìn thấy áp lực khi chơi cho MU, nhưng họ không thể hiểu cảm giác đặc biệt khi mặc chiếc áo ấy. Đó là một CLB với bề dày lịch sử, truyền thống và sức hút mà rất ít đội bóng có được.

Tôi biết thương vụ này có ý nghĩa lớn thế nào với Youri. Cậu ấy đã nỗ lực không ngừng để có được cơ hội này và hoàn toàn xứng đáng. Tài năng của cậu ấy chưa từng là điều phải bàn cãi.

Theo tôi, Youri là một trong những tiền vệ thông minh nhất mà tôi từng sát cánh. Cậu ấy sẽ mang đến sự điềm tĩnh, khả năng sáng tạo cùng kinh nghiệm quý giá cho tuyến giữa của Manchester United.

Tôi thực sự hạnh phúc cho người bạn của mình. Chỉ mong cậu ấy sẽ thành công và tận hưởng từng khoảnh khắc tại Old Trafford, bởi không phải ai cũng có cơ hội được bước vào một hành trình đặc biệt như thế.

- Romelu Lukaku

Một sự nghiệp đang đi lên

Rob Dieperink bước vào giải vô địch quốc gia Hà Lan từ năm 2017 và nhanh chóng được đánh giá cao trong giới trọng tài. Ở tuổi 38, ông đã được giao nhiệm vụ điều hành phòng hỗ trợ video tại Euro 2024, rồi tiếp tục được chọn vào danh sách tổ trọng tài cho World Cup lần này.

Việc được Liên đoàn bóng đá thế giới đưa vào nhóm phụ trách công nghệ hỗ trợ trọng tài cho giải đấu lớn nhất hành tinh cho thấy ông đang ở giai đoạn thăng tiến mạnh trong nghề, được tin tưởng cả ở trong nước lẫn trên bình diện châu Âu.

Cú rẽ bất ngờ từ một cáo buộc

Tháng 4, cảnh sát thủ đô London bắt giữ một người đàn ông ngoài 30 tuổi sau khi tiếp nhận trình báo về hành vi tấn công tình dục với một thiếu niên tại một địa chỉ ở Croydon. Cảnh sát cho biết đã thu thập hình ảnh camera, kiểm tra thiết bị điện tử và kết luận không đủ căn cứ để tiếp tục xử lý, nên không có hành động pháp lý nào thêm.

Sau sự việc, tên của Rob Dieperink bị gỡ khỏi danh sách tổ trọng tài cho World Cup 2026 vào tháng 5. Trong cuộc trả lời phỏng vấn báo Hà Lan, ông khẳng định mình bị buộc tội oan, nói đã hợp tác đầy đủ với cơ quan điều tra và thông tin ngay cho các tổ chức bóng đá liên quan.

Khoảng cách giữa các quyết định

Trong khi cơ quan điều tra kết thúc hồ sơ vì thiếu chứng cứ, Liên đoàn bóng đá thế giới vẫn quyết định không tiếp tục sử dụng ông cho giải đấu sắp tới. Rob Dieperink bày tỏ sự biết ơn với cách Liên đoàn bóng đá Hà Lan xử lý vụ việc, nhưng không giấu được nỗi thất vọng khi mất cơ hội làm việc tại sân khấu lớn nhất của nghề trọng tài.

Trước đó không lâu, ông vẫn còn làm nhiệm vụ hỗ trợ video trong trận thắng 3-0 của Crystal Palace trước Fiorentina ở tứ kết lượt đi giải đấu cấp câu lạc bộ châu Âu, cho thấy ông vẫn được tin dùng ở cấp độ cao trong thời điểm vụ việc được điều tra.

Phản ứng của giới bóng đá sau khi ông qua đời

Ít tuần sau khi bị loại khỏi danh sách trọng tài cho vòng chung kết bóng đá thế giới, Rob Dieperink qua đời ở tuổi 38. Nguyên nhân chưa được công bố. Liên đoàn bóng đá Hà Lan nói họ bàng hoàng và đau buồn sâu sắc, nhấn mạnh ông là một trọng tài được đánh giá cao, đồng thời là người đồng nghiệp tận tâm, tử tế.

Liên đoàn bóng đá thế giới gửi lời chia buồn tới gia đình, bạn bè và Liên đoàn bóng đá Hà Lan, nói đón nhận tin buồn với nỗi buồn lớn. Các thông điệp đều tập trung vào sự mất mát của một thành viên trong cộng đồng bóng đá, thay vì đi sâu vào chi tiết vụ việc từng khiến sự nghiệp của ông rẽ hướng.