Những nhận xét về Mourinho đã sai?
José Mourinho thường bị xem là HLV thực dụng, đặt phòng ngự lên hàng đầu và không còn phù hợp với bóng đá tấn công hiện đại. Nhưng những gì ông đang làm tại Real Madrid lại mang đến một góc nhìn khác.
Sau 15 trận chính thức đầu mùa 2026/27, đội bóng Hoàng gia Tây Ban Nha ghi bàn hiệu quả hơn cả 2 mùa gần nhất dưới thời Carlo Ancelotti và Xabi Alonso.
Real Madrid của Mourinho ghi bàn tốt hơn 2 mùa trước
Ở mùa 2024/25, Real Madrid của Ancelotti ghi 31 bàn sau 15 trận đầu tiên trên mọi đấu trường, đạt trung bình 2,07 bàn/trận. Đội bóng giành 10 chiến thắng, hòa 3 và thua 2, đồng thời để lọt lưới 15 bàn.
Sang mùa 2025/26, Xabi Alonso cải thiện thành tích với 34 pha lập công, tương đương 2,27 bàn/trận. Real thắng tới 14 trận, chỉ thua 1 và nhận 12 bàn thua.
Đến đầu mùa giải 2026/27, Mourinho đang giúp hàng công Real đạt 41 bàn, trung bình 2,73 bàn/trận. Đội bóng thắng 13 trận, thua 2, ghi nhiều hơn thời Ancelotti 10 bàn, tương đương 32,3%, và vượt mùa đầu của Alonso 7 bàn, tương đương 20,6%.
Hiệu số bàn thắng bại của Real qua 3 giai đoạn lần lượt là +16, +22 và +24. Xét riêng khả năng ghi bàn, Mourinho đang dẫn đầu trong cuộc so sánh với 2 người tiền nhiệm.
Mourinho không cần kiểm soát bóng nhiều
Điều thú vị nằm ở cách Real Madrid tạo ra những bàn thắng. Mourinho không nhất thiết yêu cầu các học trò kiểm soát bóng vượt trội, mà ưu tiên tốc độ triển khai tấn công và khả năng khai thác khoảng trống của đối phương.
Trong chiến thắng 2-1 trước Inter tại Champions League, Real chỉ cầm bóng 36%. Ngược lại, khi đánh bại Leipzig 4-1, tỷ lệ kiểm soát bóng của họ đạt 64%.
Cùng sử dụng sơ đồ 4-2-3-1, Mourinho vẫn có thể thay đổi cách chơi tùy đối thủ. Real sẵn sàng nhường thế trận, tổ chức phòng ngự rồi phản công nhanh, nhưng cũng đủ khả năng chủ động gây sức ép và tạo nhiều cơ hội khi gặp đối thủ yếu hơn.
Sau 4 lượt trận Champions League, Real toàn thắng, ghi 13 bàn. Chiến thắng 3-2 trước AEK Athens ngày 4/11 là trận đấu mà Bellingham, Mbappé và Valverde cùng lập công. Tiền vệ người Uruguay ghi bàn quyết định ở phút 90+2 sau đường chuyền của Brahim Díaz.
Hàng công hiệu quả nhờ tạo ra nhiều cơ hội
Tại La Liga, Real ghi 28 bàn sau 11 trận, đạt trung bình 2,55 bàn/trận. Thống kê bàn thắng kỳ vọng đạt 27,24, thấp hơn số bàn thực tế 0,76 bàn.
Điều đó có nghĩa hiệu suất ghi bàn của Real tương đối sát với chất lượng cơ hội được tạo ra. Thành tích tấn công không đơn thuần đến từ những pha dứt điểm xuất thần của các ngôi sao, mà còn gắn với khả năng tổ chức các đợt lên bóng và đưa cầu thủ vào vị trí thuận lợi.
Dù vậy, thống kê bàn thắng kỳ vọng không đồng nghĩa với tỷ lệ chuyển hóa cơ hội. Để đánh giá chính xác khả năng dứt điểm qua 3 mùa, vẫn cần đối chiếu thêm số cú sút và tỷ lệ sút trúng đích trong cùng số trận.
Hàng thủ mới là vấn đề Mourinho phải giải quyết
Nghịch lý nằm ở chỗ Real Madrid đang tấn công tốt hơn nhưng phòng ngự lại kém hơn 2 mùa trước.
Đội bóng của Mourinho đã nhận 17 bàn thua, trung bình 1,13 bàn/trận, cao hơn mức 1 bàn/trận dưới thời Ancelotti và 0,8 bàn/trận của Alonso.
Riêng tại Champions League, Real đã thủng lưới 7 lần. Những trận thắng Roma 4-3 hay AEK Athens 3-2 đều buộc họ phải ngược dòng. Hàng công có thể giải quyết trận đấu bằng những khoảnh khắc xuất sắc, nhưng việc liên tục để đối phương ghi bàn khiến Real phải đối diện nhiều rủi ro.
Mourinho vốn nổi tiếng với khả năng xây dựng hệ thống phòng ngự chắc chắn. Tuy nhiên, ở lần trở lại Madrid này, chính hàng thủ mới là nơi ông cần cải thiện nhiều nhất.
Mourinho từng xây dựng một trong những hàng công mạnh nhất lịch sử Real
Những ai cho rằng Mourinho không biết làm bóng đá tấn công có lẽ đã quên mùa giải 2011/12. Khi ấy, Real Madrid của ông ghi tới 121 bàn tại La Liga, giành 100 điểm và lên ngôi vô địch Tây Ban Nha.
Đó là đội bóng sở hữu khả năng phản công cực nhanh, với Cristiano Ronaldo, Karim Benzema, Gonzalo Higuaín và Mesut Özil tạo nên những pha phối hợp đầy tốc độ.
Ở nhiệm kỳ hiện tại, Mourinho tiếp tục có trong tay nhiều ngôi sao tấn công hàng đầu, nổi bật là Mbappé, Vinícius và Bellingham. Thay vì áp đặt một cách chơi duy nhất, ông đang tận dụng khả năng của từng cầu thủ để xây dựng những phương án tiếp cận khung thành khác nhau.
Thành tích đầu mùa chưa bảo đảm Real sẽ duy trì phong độ trong cả mùa giải, đặc biệt khi hàng thủ vẫn tồn tại nhiều vấn đề. Nhưng xét về hiệu suất ghi bàn, Mourinho đã có câu trả lời bằng những gì diễn ra trên sân. Một HLV bị gắn mác chỉ biết phòng ngự đang giúp Real Madrid tấn công hiệu quả hơn cả 2 mùa giải gần nhất.