Bosnia & Herzegovina trở lại World Cup sau 12 năm. Đó là một cột mốc đáng nhớ, một cú hích đủ lớn để người ta nói về sự hồi sinh. Nhưng càng nhìn kỹ, câu chuyện ấy càng phảng phất màu trái khoáy: đến năm 2026, Bosnia vẫn phải bám vào Edin Džeko như chiếc phao quen thuộc nhất. Anh đã 40 tuổi. Anh vẫn là đầu tàu. Và với Bosnia, đó vừa là niềm tự hào, vừa là lời thú nhận rằng họ vẫn chưa thật sự thoát khỏi vòng lặp cũ.
Vấn đề của Bosnia là Džeko vẫn phải gánh quá nhiều
Người ta rất dễ mềm lòng trước một lão tướng bền bỉ. Džeko xứng đáng với mọi sự tôn trọng dành cho anh. Nhưng khi lớp cảm xúc lắng xuống, điều còn lại là một sự thật gai góc: Bosnia vẫn chưa tìm ra cách để anh được nhẹ vai hơn.
Trong trận play-off gặp Wales ngày 26/3, chính Džeko đánh đầu gỡ hòa ở phút 86, kéo đội nhà trở lại từ mép vực. Năm ngày sau, trước Italy ở Zenica, anh lại tạo ra bước ngoặt bằng cú đánh đầu buộc Donnarumma phải đẩy bóng, mở ra bàn gỡ 1-1 của Tabaković. Bosnia giành vé đến World Cup sau hai trận đấu nghẹt thở và hai loạt luân lưu, nhưng ở cả những khoảnh khắc ngặt nghèo nhất, cái tên nổi lên vẫn là Džeko.
Đó là phẩm chất của một thủ lĩnh lớn. Nhưng đồng thời, đó cũng là lời nhắc: Bosnia vẫn quá thiếu một trục thay thế đủ sức chia sẻ gánh nặng với anh.
Džeko càng vĩ đại, nỗi lo của Bosnia càng rõ
Một đội tuyển mạnh không thể mãi đặt sinh mệnh của mình lên vai một trung phong 40 tuổi. Džeko vẫn biết cách xuất hiện đúng lúc. Anh vẫn đọc tình huống sắc sảo, vẫn kéo hàng thủ đối phương vào những cuộc đấu thể lực, vẫn giữ được cái uy của một người từng đi qua quá nhiều trận cầu lớn.
Nhưng bóng đá đỉnh cao không chờ ai cả. Nếu Bosnia vẫn phải trông vào một biểu tượng của World Cup 2014 để mở đường cho hành trình World Cup 2026, họ có quyền vui, nhưng chưa thể yên tâm.
Điều ấy càng đáng nói hơn khi Bosnia bước vào giải đấu lớn với một lực lượng không lành lặn, trong đó có chấn thương khiến Amir Hadžiahmetović lỡ hẹn. Trong bối cảnh ấy, vai trò của Džeko lại càng lớn. Ánh sáng từ anh vẫn đẹp, nhưng đó không phải thứ ánh sáng dễ chịu. Bởi một đội bóng cứ nói nhiều về tương lai, nhưng vẫn cần quá khứ cõng mình đi tiếp, thì tương lai ấy rõ ràng vẫn còn dang dở.
Điệu nhảy cuối thường đẹp vì nó đầy bất an
Nếu World Cup 2026 là kỳ World Cup cuối cùng của Džeko, Bosnia sẽ bước vào giải đấu ấy với cả hy vọng lẫn nỗi thấp thỏm. Họ có một thủ lĩnh đủ lớn để kéo cả tập thể tiến lên. Nhưng họ cũng có một thực tế khó chối bỏ: khi Džeko rời sân, Bosnia chưa chắc còn giữ được sự ổn định, cả về tinh thần lẫn chuyên môn.
Džeko càng chơi hay, Bosnia càng phải tự hỏi họ đã chuẩn bị gì cho ngày anh dừng lại. Bởi đến tận lúc này, anh vẫn chưa được phép già. Không phải vì anh không muốn nghỉ, mà vì Bosnia vẫn chưa đủ trưởng thành để sống thiếu anh.