Chất giễu cợt trong các bài hát Argentina
Trên khán đài mỗi khi Argentina thi đấu, câu hát “El que no salta es un inglés” vang lên như nhịp nền. Cổ động viên nhảy lên, tự khẳng định mình không phải người Anh. Khi bài dân ca “Hoy aca en el baile” được đưa vào kho bài hát, phần lời mới cũng kết thúc bằng việc nhảy vì “không phải người Anh”.
Trong các dịp ăn mừng, cầu thủ hòa vào không khí ấy. Sau chức vô địch World Cup 2022, Lautaro Martinez dẫn dắt cả đội và 85.000 người trên sân Monumental hát bài “Somos la banda argentina… Ingleses… de Malvinas no me olvido”, trong đó có câu chửi thẳng người Anh và nhắc lại Falkland.
Khi lời ca chạm tới ranh giới phân biệt chủng tộc
Không phải tranh cãi nào cũng gắn với Malvinas. Tháng 7-2024, sau chức vô địch Copa America, đoạn video Enzo Fernandez đăng tải cho thấy anh và vài đồng đội hát về tuyển Pháp: “Chúng chơi cho Pháp nhưng bố mẹ từ Angola, mẹ từ Cameroon, bố từ Nigeria, nhưng hộ chiếu ghi là Pháp”.
Bài hát này từng được cổ động viên Argentina dùng sau chung kết World Cup 2022, nhắm vào nguồn gốc châu Phi của nhiều cầu thủ Pháp. Wesley Fofana, đồng đội da màu của Fernandez ở Chelsea, gọi đó là “chủ nghĩa phân biệt chủng tộc không che giấu” trong bóng đá năm 2024.
Sau phản ứng dữ dội, Fernandez phải xin lỗi công khai, thừa nhận bài hát chứa “ngôn từ cực kỳ xúc phạm” và không có lý do gì biện minh.
Những ví dụ tương tự ngoài Argentina
Không chỉ Argentina vướng vào tranh cãi. Tháng 8-2024, Alvaro Morata và Rodri bị UEFA treo giò một trận vì hô “Gibraltar là của Tây Ban Nha” trong lễ diễu hành mừng vô địch Euro. Liên đoàn bóng đá Gibraltar coi đây là hành vi “khiêu khích và xúc phạm”. Hiệp hội cầu thủ Tây Ban Nha phản đối án phạt, cho rằng hai cầu thủ chỉ bày tỏ quan điểm cá nhân.
Một bộ phận cổ động viên Anh cũng bị chỉ trích vì các bài hát như “Hai cuộc thế chiến và một World Cup” hay “Mười máy bay ném bom Đức”, chế giễu thương vong của Đức trong Thế chiến II. Năm 2017, sau trận giao hữu ở Dortmund, HLV Gareth Southgate gọi những bài hát này là “hoàn toàn không thể chấp nhận”. Dù vậy, tới tháng 6-2024, đoạn video “Mười máy bay ném bom Đức” vẫn xuất hiện trước trận Anh gặp Bosnia & Herzegovina.
Khi bóng đá trở thành nơi trút bức xúc
Từ Malvinas, nguồn gốc nhập cư cho tới tranh chấp Gibraltar hay ký ức chiến tranh thế giới, các bài hát trên khán đài cho thấy bóng đá thường được dùng để bộc lộ thái độ với đối thủ, với lịch sử và với người khác. Những lời ca ấy vừa là cách cổ vũ, vừa là nguồn gốc của nhiều cuộc tranh cãi về ranh giới giữa niềm tự hào và xúc phạm.