ĐBQH nói gì về phương án cho 328 thí sinh THPT Chuyên Tuyên Quang thi lại?

Đại biểu Quốc hội Nguyễn Thị Việt Nga cho rằng, tổ chức thi lại là giải pháp tốt nhất nhằm bảo đảm quyền lợi cho 328 thí sinh tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang. Việc thi lại phải được tổ chức nghiêm túc, minh bạch nhưng không tạo tâm lý trừng phạt; đồng thời bảo đảm công bằng, nhân văn.

Sáng nay (5/8), Bộ GD-ĐT tổ chức họp báo thông tin về phương án xử lý đối với thí sinh tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang trong Kỳ thi Tốt nghiệp THPT năm 2026.

Theo Bộ GD-ĐT, sai phạm xảy ra tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang là sai phạm của tập thể điểm thi, làm cho kết quả thi của tất cả thí sinh không bảo đảm tính trung thực, khách quan và công bằng. Căn cứ Quy chế thi tốt nghiệp, Bộ GD-ĐT khẳng định có đủ cơ sở pháp lý để tổ chức thi lại tất cả các môn thi tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang.

Bộ GD-ĐT cho biết kết quả thi của các thí sinh tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang trong các ngày 11 và 12/6/2026 sẽ không được sử dụng để xét tuyển vào các trường đại học, cao đẳng. Các thí sinh này cũng không được tham gia xét tuyển theo các phương thức khác cho đến khi có kết quả thi lại. Sau khi có kết quả thi lại, kết quả hợp lệ sẽ được cập nhật lên hệ thống và sử dụng để xét tuyển theo các nguyện vọng mà thí sinh đã đăng ký.

Bộ GD-ĐT nhấn mạnh, việc tổ chức thi lại nhằm bảo đảm yêu cầu an toàn, nghiêm túc, trung thực, khách quan và công bằng của kỳ thi; không phải là biện pháp xử lý kỷ luật đối với các thí sinh dự thi tại điểm thi này mà nhằm bảo đảm tính nhân văn trong giáo dục, không để những thí sinh có năng lực thực chất bị mất cơ hội học tập, đồng thời giữ nghiêm kỷ cương, sự công bằng và uy tín của kỳ thi.

Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga, Phó Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội Thành phố Hải Phòng đã có cuộc trao đổi với phóng viên VOV bên hành lang Quốc hội về nội dung này.

Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga, Phó Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội Thành phố Hải Phòng

PV: Thưa bà, Bộ GD-ĐT vừa thông báo sẽ tổ chức thi lại tất cả các môn cho 328 thí sinh tại điểm thi THPT chuyên Tuyên Quang, bà có nhìn nhận ra sao về vấn đề này?

Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga: Khi mới có thông tin về bất thường điểm thi môn Toán tại THPT chuyên Tuyên Quang, tôi đã nêu quan điểm rất rõ, đã phát hiện sai phạm nhất định phải xử lý. Việc xử lý sai phạm phải đảm bảo một số yếu tố sau: Thứ nhất là phải phân hóa được người vi phạm và người không vi phạm.

Những người vi phạm đương nhiên phải xử lý nghiêm, những người không vi phạm không thể đánh đồng dù thi cùng phòng thi hay điểm thi. Hiện tại cơ quan điều tra vẫn đang tiếp tục làm rõ những sai phạm tại điểm thi THPT Tuyên Quang, nếu trong 1 phòng thi chưa xác minh được chính xác em nào có sự hỗ trợ trái phép từ bên ngoài, hỗ trợ ở mức độ nào, em nào làm bài thi bằng thực lực thì rất khó xử lý.

Thậm chí, ngay cả những giám thị, người hỗ trợ thí sinh làm bài cũng rất khó để nhớ chính xác đã hỗ trợ bao nhiêu em trong những phòng nào. Việc tổ chức thi lại có lẽ là giải pháp tốt nhất ở thời điểm hiện tại, để tránh việc các em bị lỡ cơ hội xét tuyển đại học, bỏ lỡ một năm học, nhất là với những thí sinh không vi phạm.

Bên cạnh đó, quy trình xử lý học sinh vẫn phải đảm bảo tính nhân văn. Tôi đặt ra giả thiết nếu như không có người lớn bố trí để sai phạm, gian lận tập thể, liệu thí sinh có gian lận hay không? Tôi không nói các em không có lỗi khi vi phạm quy chế thi nhưng cũng không thể đổ hết lỗi cho thí sinh, khi chính người lớn trực tiếp sai phạm, gian lận.

Do đó, trong quá trình xử lý, chúng ta cần đảm bảo tính nhân văn, công bằng. Công bằng giữa các thí sinh, nhân văn là không tước đi cơ hội của các em, là không định kiến xã hội. Với những học sinh mới 17, 18 tuổi, đây có thể là cú sốc đầu đời, có thể ảnh hưởng xấu đến quá trình phát triển sau này của các em. Do đó, tôi nhấn mạnh tính công bằng và đảm bảo nhân văn khi xử lý vụ việc tại Tuyên Quang.

PV: Khi tổ chức lại kỳ thi tốt nghiệp THPT cho 328 thí sinh tại Trường THPT chuyên Tuyên Quang thì cần lưu ý gì, thưa bà?

Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga: Việc xử lý sai phạm phải đảm bảo cao nhất tính công bằng và nhân văn nhưng không thể đảm bảo 100% các em đều công bằng. Đây là sự việc đáng tiếc, không mong muốn nhưng đã xảy ra, do đó, chúng ta cần tìm phương án tốt nhất, không có phương án nào là hoàn hảo. Tôi cho rằng việc thi lại ở thời điểm này là giải pháp tốt nhất. Với những em học sinh có năng lực thực sự và không sai phạm, tôi tin rằng kết quả thi lại của các em cũng sẽ không bị ảnh hưởng nhiều. Điều quan trọng hiện nay là làm thế nào để không ảnh hưởng đến tâm lý học sinh, bởi tâm lý ảnh hưởng rất lớn đến kết quả thi.

Dư luận xã hội cần hết sức nhân văn, tránh tình trạng đánh đồng, vùi dập, tấn công tập thể trên mạng xã hội. Bên cạnh đó, kỳ thi sắp tới phải tổ chức nghiêm túc, công bằng, minh bạch nhưng không khí không được nặng nề theo kiểu trừng phạt, để tất cả các em dự thi được thoải mái. Khâu tổ chức kỳ thi vô cùng quan trọng.

PV: Vụ việc tại điểm thi THPT chuyên Tuyên Quang khiến dư luận nhớ đến vụ gian lận thi cử rúng động tại Hà Giang năm 2018 (kỳ thi THPT quốc gia 2018). Một kỳ thi lớn nhưng lại có những sai phạm xảy ra. Phải chăng đã đến lúc cần nhìn nhận lại về quy chế, cách thức tổ chức kỳ thi tốt nghiệp THPT, thưa bà?

Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga: Hiện nay cơ quan chức năng vẫn đang tiếp tục điều tra, làm rõ vụ việc, Bộ Công an cũng đã trực tiếp điều tra, với hệ thống pháp luật hiện nay, chúng ta có đầy đủ chế tài để xử lý những vi phạm. Điều quan trọng là sau vụ việc này, cần rút ra kinh nghiệm gì, giải pháp nào để tổ chức kỳ thi an toàn, đúng quy chế.

Tôi cho rằng, quy chế thi không gây ra sai phạm nhưng khi người thực thi cố tình vi phạm thì cũng cần rà soát lại toàn bộ quy trình tổ chức, thực hiện, còn khâu nào buông lỏng, còn kẽ hở nào để họ có cơ hội sai phạm?

Hiện nay, Bộ GD-ĐT cũng đang hướng đến phương án thí điểm thi tốt nghiệp THPT trên máy tính. Nếu triển khai được phương án này tôi cho rằng rất tốt, đảm bảo tính minh bạch, khách quan, song cũng cần chuẩn bị kỹ lưỡng.

Trong lĩnh vực nào quá trình thực thi pháp luật cũng có thể có sai phạm nhưng với giáo dục thì thực sự đáng tiếc, bởi giáo dục không chỉ truyền đạt tri thức mà còn là bồi đắp, giáo dục nhân cách con người. Sai phạm xảy ra ở lĩnh vực được xã hội rất tôn trọng và kỳ vọng, dư luận có ít nhiều thất vọng, song đây cũng chỉ là “con sâu bỏ rầu nồi canh”, khi xảy ra sai phạm, Bộ GD-ĐT cũng đã có nhiều động thái quyết liệt để xử lý.

PV: Xin cảm ơn bà!