Khám phá chợ "Chồm Hổm" độc đáo ở miền Tây

Không sạp kệ kiên cố, người bán lẫn người mua đều giữ dáng ngồi dân dã đúng như tên gọi chợ Chồm Hổm. Ngôi chợ quê độc đáo này không chỉ là nơi giao thương sản vật đồng quê, mà còn là không gian lưu giữ vẹn nguyên cái hồn cốt và nét đẹp văn hóa mộc mạc của người dân miền Tây.

Nằm bên cạnh đường Nguyễn Văn Trỗi, cặp sát bờ sông Cái Nhúc thuộc phường Vị Thanh, TP. Cần Thơ, có một ngôi chợ mang cái tên vô cùng dân dã: chợ Vị Thanh (hay còn gọi là chợ Chồm Hổm).

Đúng như tên gọi gắn liền với tập quán sông nước, ngôi chợ này hoàn toàn không có sạp kệ, không mái che kiên cố. Trải dài trên một khoảnh sân rộng khoảng 700 m2, người bán cứ thong thả ngồi chồm hổm bên mẹt hàng của mình và người mua nếu muốn lựa được món đồ ưng ý cũng phải cúi người, ngồi chồm hổm theo.

Nếu nhìn từ trên cao nhìn xuống vào gần sáng, bạn sẽ thu vào tầm mắt một bức tranh vô cùng đẹp mắt, đều tăm tắp và rực rỡ sắc màu.

Giữa không gian mộc mạc ấy, bản sắc miền Tây hiện lên rõ nét qua những chiếc nón lá nhấp nhô chuyển động khắp khu chợ một biểu tượng văn hóa đậm đà, không thể trộn lẫn của người dân phương Nam.

Ít ai biết rằng, để có được nét riêng ấy, ngôi chợ quê này đã phải thức giấc và họp từ rất sớm, từ lúc 2 giờ sáng khi sương đêm còn giăng dày trên mặt lộ chợ đã bắt đầu họp mua bán.

Đến khoảng 9h hoặc 9h30 sáng, chợ bắt đầu vãn và tan dần. Cái nhịp sống "đi sớm về mau" ấy qua năm dài tháng rộng đã tạo thành một thói quen, một giản dị đã ăn sâu vào tiềm thức của bà con nơi đây.

Người địa phương vẫn hay trìu mến gọi nơi đây bằng cái tên "chợ đồng quê", bởi thứ duy nhất được bày bán ở đây là những sản vật "cây nhà lá vườn".

Chợ quê nên người bán cũng là dân quê chính gốc. Họ mang những gì chắt chiu được từ ruộng đồng, sông nước ra chợ để đổi lấy những thứ gia đình cần.

Bà Nguyễn Thị Tâm (60 tuổi) tâm sự: "Người dân nơi đây đã quen với cảnh sông nước rồi. Những con tôm, con cá tôi nuôi hay bắt được tôi đều đem ra chợ bán để kiếm đồng ra đồng vào, rồi mua lại những món đồ như đường, nước mắm, vật dụng gia đình cần thiết".

Lời tâm sự mộc mạc của bà Tâm cũng chính là tiếng lòng chung của bao phận người gắn bó với ngôi chợ này. Cái làm nên phần hồn, phần sắc đặc trưng của chợ Chồm Hổm chính là những thúng mủng, rổ rào đong đầy hương đồng cỏ nội.

Từ đọt choại, bông súng, bẹn súng, rau muống, rau dừa cho đến hẹ nước, bồn bồn, lạc tiên... Nằm kế bên là những sản vật vừa được đánh bắt từ lòng sông sâu: nào cá lòng tong, cá rô, cá sặc, cá lóc, cá trê, rồi cả lươn, rắn, chuột đồng tươi rói. Theo kinh nghiệm truyền tai của người dân bản địa, muốn săn được những món đồ tươi ngon, ngọt lành nhất thì nhất định phải đi chợ thật sớm.

Không dừng lại ở nông sản và thủy sản, chợ Vị Thanh còn là "thiên đường" của những tín đồ mê ẩm thực hoài niệm. Du khách có thể dễ dàng tìm thấy những món ăn dân gian, đặc sản nức tiếng của miền Tây như nồi chè nghi ngút khói, xửng xôi dẻo thơm, hay những mâm bánh bò, bánh chuối màu sắc bắt mắt.

Dưới bến sông Nguyễn Văn Trỗi, tiếng lạch cạch của những chiếc vỏ lãi cặp bến hòa cùng tiếng cười nói rộn ràng của giới thương hồ, tạo nên một thứ âm thanh đặc quánh phù sa, sống động và đầy sức gợi.

Còn với anh Nguyễn Tấn Phát (một du khách đến từ phường Bến Tre) không giấu được sự xúc động, tâm sự: “Đặt chân đến khu chợ này, mình cảm thấy như được quay ngược thời gian để trở về với những ngày thơ ấu. Giữa lúc cuộc sống ngoài kia đã quá hiện đại, xô bồ, thì ở đây, mọi thứ vẫn vẹn nguyên như mười mấy năm về trước. Cảm giác như được sống lại với chính tuổi thơ của mình, được nhìn thấy lại những hình ảnh mộc mạc, những thứ quà quê giản dị mà khi lớn lên, cuốn theo cơm áo gạo tiền, anh tưởng chừng như đã không còn cơ hội được nhìn thấy lại nữa...”.

Bao quanh bởi nhịp sống phố thị nhộn nhịp, chợ quê Vị Thanh hiện lên như một nét lặng trữ tình đầy hoài niệm. Nơi đây không chỉ đơn thuần là nơi mua bán, trao đổi hàng hóa, gắn bó chặt chẽ với đời sống tần tảo của người nông dân, mà từ lâu đã trở thành một không gian sinh hoạt văn hóa cộng đồng mộc mạc, giản dị nhưng chứa đựng vẹn nguyên cái hồn cốt đặc trưng riêng biệt của miền Tây Nam Bộ.