Raphinha và cuộc đua Chiếc giày Vàng châu Âu: Điểm số hơn là số bàn thắng

Hàng công sẽ thay đổi trước Thái Lan

Chấn thương của Nguyễn Xuân Son khiến HLV Kim Sang-sik phải tìm cách bố trí lại hàng công trước trận gặp Thái Lan lúc 19h30 ngày 29/9. Thay vì cố tìm một trung phong có cách chơi giống Xuân Son, tuyển Việt Nam có thể chuyển sang hàng công cơ động hơn với Williams Minh Hoàng, Nguyễn Đình Bắc và Đỗ Hoàng Hên.

Cả 3 đều có tốc độ, kỹ thuật và khả năng thay đổi vị trí. Đó có thể là phương án phù hợp khi Việt Nam đối đầu một Thái Lan nhiều khả năng sẽ chủ động cầm bóng và dâng đội hình.

Williams và Đình Bắc đã có sự kết nối

Williams Minh Hoàng được đá chính ngay trong trận đầu tiên khoác áo tuyển Việt Nam và lập tức góp công vào bàn thắng duy nhất trước Philippines. Phút 25, Thành Long chọc khe để Williams phá bẫy việt vị bên phải. Cầu thủ 19 tuổi căng ngang, bóng chạm hậu vệ Philippines rồi bật đến vị trí Đình Bắc băng vào dứt điểm thành bàn. Việt Nam thắng 1-0 dù chỉ kiểm soát 49% bóng và có số pha dứt điểm bằng một nửa đối thủ.

Williams mới tập cùng đội tuyển từ ngày 22/9 nhưng chỉ 4 ngày sau đã được ông Kim trao suất đá chính. Tốc độ và khả năng chạy vào khoảng trống sau lưng hậu vệ của cầu thủ sinh năm 2007 mang đến một lựa chọn mới bên cánh phải. Bản thân Williams cũng đánh giá sự phối hợp với Đình Bắc đang diễn ra tốt sau những ngày đầu hội quân.

Đình Bắc từng khiến Thái Lan trả giá

Đình Bắc tiếp tục là một trong những mũi tấn công đáng tin cậy nhất của tuyển Việt Nam. Ngoài bàn thắng trước Philippines, anh từng trực tiếp tạo ra bàn mở tỷ số trong chiến thắng 2-0 trước Thái Lan tại Rajamangala ngày 22/8. Hoàng Đức chuyền vượt tuyến, Đình Bắc cài người rồi đánh gót để Hai Long băng lên dứt điểm.

Đình Bắc phù hợp với thế trận phản công bởi anh có tốc độ, khả năng chạy chéo từ cánh trái vào trung lộ và xử lý nhanh khi có khoảng trống. Việt Nam hiện cũng đang bất bại 4 trận liên tiếp trước Thái Lan với 3 chiến thắng và 1 trận hòa.

Hoàng Hên có thể chơi gần 2 cầu thủ trẻ

Hoàng Hên mang đến khả năng kết nối mà hàng công Việt Nam cần khi không còn Xuân Son. Trước Philippines, anh được xếp đá tiền vệ trung tâm cùng Thành Long. Nhưng ở chung kết lượt đi ASEAN Cup 2026, Hoàng Hên hoạt động cao hơn và thực hiện quả tạt từ cánh phải để Quang Hải vô lê ghi bàn ấn định chiến thắng 2-0 trước Thái Lan.

Khả năng chơi ở nhiều vị trí giúp ông Kim dễ thay đổi cách tấn công trong trận. Hoàng Hên có thể lùi xuống nhận bóng, Đình Bắc bó vào trong còn Williams bám biên và tăng tốc sau lưng hàng thủ.

Không Xuân Son, Việt Nam cần một cách chơi khác

Xuân Son bị tổn thương cơ đùi sau và phải nghỉ khoảng 4–6 tuần. Việt Nam mất một trung phong có khả năng tỳ đè, làm tường và giữ chân các trung vệ đối phương.

Williams, Đình Bắc và Hoàng Hên không thể thay Xuân Son theo đúng cách đó. Điểm mạnh của họ nằm ở tốc độ và khả năng di chuyển liên tục. Nếu Việt Nam chơi với đội hình chặt chẽ, nhường một phần quyền kiểm soát bóng rồi phản công như trận thắng 2-0 tại Bangkok tháng trước, bộ ba này có thể phù hợp hơn việc sử dụng một trung phong đứng cố định.

Williams mở chiều rộng ở bên phải, Đình Bắc đánh vào khoảng trống bên trái, còn Hoàng Hên đảm nhiệm vai trò kết nối ở giữa. Trước Thái Lan, đó là một phương án rất đáng để HLV Kim Sang-sik cân nhắc.

Nếu Man City bị tước chức vô địch và MU được trao lại cúp Premier League, thành tích của MU trên giấy sẽ thay đổi. Nhưng một danh hiệu được công nhận sau gần 10 hoặc 15 năm không thể thay đổi những gì đã xảy ra ở thời điểm đó. MU có thể được ghi nhận là nhà vô địch, nhưng cầu thủ và người hâm mộ vẫn không có lại lễ đăng quang, cảm giác chiến thắng và cả một mùa giải được sống với tư cách đội vô địch.

Mourinho sẽ được nhìn lại khác nếu MU nhận cúp 2017/18

Mùa 2017/18, MU của Jose Mourinho giành 81 điểm sau 38 vòng, thắng 25 trận, ghi 68 bàn và thủng lưới 28 lần. Ở thời điểm đó, đây là thành tích tốt nhất của CLB tại Premier League kể từ khi Sir Alex Ferguson nghỉ hưu.

Man City của Pep Guardiola vẫn tạo ra khoảng cách quá lớn. Họ cán mốc 100 điểm và hơn MU tới 19 điểm. Bởi vậy, mùa giải ấy của Mourinho lâu nay vẫn được nhớ với vị trí á quân, dù 81 điểm đủ để đua vô địch ở nhiều mùa khác.

Nếu danh hiệu 2017/18 sau này được chuyển sang Old Trafford, nhiệm kỳ của Mourinho sẽ được nhìn nhận khác hẳn. Ông sẽ trở thành HLV đầu tiên đưa MU vô địch Anh kể từ thời Sir Alex, thay vì chủ yếu được nhớ đến với Europa League, Cúp Liên đoàn Anh và vị trí thứ 2 Premier League.

Dù vậy, khoảng cách 19 điểm vẫn là những gì đã xảy ra sau 38 vòng. Một quyết định hồi tố có thể thay đổi tên nhà vô địch trên hồ sơ, nhưng không thể thay đổi thực tế Man City đã vượt xa MU về thành tích thi đấu ở mùa giải đó.

Mùa 2011/12 và cú sốc ở vòng cuối

MU kết thúc mùa 2011/12 với cùng 89 điểm như Man City. Hai đội đều thắng 28 trận, hòa 5 và thua 5, nhưng City vô địch nhờ hiệu số +64, trong khi MU là +56.

Mọi thứ được định đoạt ở vòng cuối. MU đã thắng Sunderland, còn Man City bị QPR dẫn 2-1 cho tới những phút bù giờ. Sau đó Sergio Aguero ghi bàn quyết định, giúp City lật ngược tình thế và giành chức vô địch ngay trước mắt đối thủ cùng thành phố.

Nếu MU sau này được công nhận là nhà vô địch mùa 2011/12, thành tích của Sir Alex sẽ được bổ sung thêm 1 danh hiệu. Nhưng MU vẫn không thể có lại lễ nâng cúp ở Sunderland, cuộc diễu hành sau vòng cuối hay cảm giác đăng quang ngay khi mùa giải khép lại.

Có thêm cúp, nhưng không thể lấy lại mùa giải đã mất

Juan Mata từng nói vui về khả năng một ngày nào đó mình có thêm chức vô địch Premier League. Nếu điều đó xảy ra, hồ sơ của Mata, Mourinho và cả lịch sử MU sẽ thay đổi.

Những mùa từng bị xem là thất bại cũng có thể được nhìn lại khác khi thành tích chính thức được điều chỉnh. Nhưng một danh hiệu được trao sau nhiều năm không thể thay đổi những gì cầu thủ và người hâm mộ đã trải qua ở thời điểm đó.

MU có thể được ghi thêm một chức vô địch vào bảng thành tích, nhưng họ không thể lấy lại lễ đăng quang, cảm giác chiến thắng và cả một mùa giải đã trôi qua.

Một chiến thắng không có Ronaldo

ĐT Bồ Đào Nha thắng Na Uy 2-1 ngay tại Oslo, còn Cristiano Ronaldo ngồi dự bị suốt 90 phút. Với Jorge Jesus, đó là một quyết định đúng và cần thiết. Một đội tuyển muốn cạnh tranh danh hiệu không thể để danh tiếng của bất kỳ cầu thủ nào lớn hơn lựa chọn chuyên môn.

Ronaldo đã 41 tuổi, không còn đủ sức mặc định đá chính 2 trận cách nhau 3 ngày. Trước Na Uy, Jesus mạnh tay gạt đội trưởng khỏi đội hình và Bồ Đào Nha vẫn giành 3 điểm trước một trong những đối thủ mạnh nhất bảng.

Ramos đã trả lời ngay trên sân

Gonçalo Ramos đá cao nhất và ghi bàn quyết định ở phút 54, chỉ 3 phút sau khi Erling Haaland gỡ hòa 1-1. Tiền đạo 25 tuổi còn một lần đưa bóng vào lưới nhưng bị bắt việt vị. João Félix trước đó mở tỷ số phút 17.

Bồ Đào Nha thắng bằng 2 bàn của những cầu thủ tấn công trẻ hơn Ronaldo rất nhiều. Ramos di chuyển liên tục, gây sức ép lên hàng thủ và sẵn sàng lao vào khoảng trống phía sau trung vệ. Félix được tự do lùi xuống nhận bóng, còn Pedro Neto và Francisco Conceição có khoảng trống để tăng tốc từ hai biên.

Jesus đã đúng khi không nể tên tuổi

Trước trận, Jesus đã nói thẳng Ronaldo sẽ chơi nếu đáp ứng chuyên môn. Sau gần 70 phút trước Xứ Wales, ông quyết định không xếp CR7 đá chính ở Oslo. Quan trọng hơn, Ronaldo thậm chí không được tung vào sân.

HLV Jesus có định sử dụng anh trong khoảng 30 phút cuối, nhưng diễn biến trận đấu khiến ông cần một mẫu cầu thủ khác. Đó chính là điều Bồ Đào Nha cần ở HLV trưởng. Khi trận đấu đòi hỏi tốc độ, pressing và khả năng di chuyển, Ronaldo phải ngồi ngoài như bất kỳ cầu thủ nào khác.

Không ai được lớn hơn đội tuyển

Đây mới là thay đổi quan trọng nhất. Ronaldo là cầu thủ ghi bàn nhiều nhất lịch sử bóng đá nam cấp đội tuyển, nhưng thành tích quá khứ không thể trở thành tấm vé đá chính vô thời hạn.

Trận gặp Na Uy mới là lần thứ 3 trong sự nghiệp quốc tế anh ngồi dự bị mà không được sử dụng. 2 lần trước diễn ra trước Thụy Sĩ tại EURO 2008 và Croatia năm 2024. Một quyết định hiếm gặp, nhưng Bồ Đào Nha hiện có Ramos, Félix, Neto, Conceição, Rafael Leão và João Neves. Jesus có đủ nhân sự để chọn người phù hợp nhất thay vì chọn người nổi tiếng nhất.

Chiến thắng này vẫn còn nhiều vấn đề

Bồ Đào Nha không chơi áp đảo. Na Uy tạo ra nhiều sức ép và buộc đội khách phải phòng ngự trong thời gian dài. Jesus cũng thừa nhận đội tuyển còn phải cải thiện khả năng chống bóng chết và nhiều mảng phối hợp chưa hoàn thiện. Chính điều đó càng làm quyết định giữ Ronaldo trên ghế dự bị đáng nói hơn. Khi trận đấu khó khăn, Jesus vẫn không quay lại phương án quen thuộc chỉ vì sức ép tên tuổi. Ông chọn những gì mình cho là phù hợp với thế trận và Bồ Đào Nha thắng.

Ronaldo vẫn có thể hữu ích ở những trận cần khả năng chọn vị trí, đánh đầu hoặc dứt điểm trong vòng cấm. Nhưng anh phải trở thành một phương án chiến thuật, không phải người mà cả hệ thống buộc phải phục vụ. Ronaldo có thích quyết định ấy hay không cũng không được phép ảnh hưởng tới lựa chọn của HLV. Muốn bước sang một thời kỳ mới, Selecao châu Âu cần sự mạnh tay như Jorge Jesus đã làm tại Oslo.

Man City đang đứng trước nguy cơ chịu án kỷ luật rất nặng sau khi xuất hiện thông tin hội đồng độc lập đã kết luận CLB vi phạm 114 trong 115 cáo buộc của Ngoại hạng Anh, phần lớn liên quan tới quy định tài chính trong giai đoạn 2009-2018. Án phạt cụ thể chưa được công bố, còn Man City khẳng định quy trình vẫn đang diễn ra. Trừ điểm là một trong những khả năng được nhắc đến. Nhìn lại 5 trường hợp từng nhận án phạt nặng trong quá khứ, hậu quả thường kéo dài nhiều năm.

Tài chính rối loạn, cái giá bằng điểm số

Không ít câu lạc bộ phải trả giá trực tiếp trên bảng xếp hạng vì quản trị tài chính hỗn loạn. Luton Town bị trừ 30 điểm trước mùa 2008/09, gồm 10 điểm vì vi phạm quy định liên quan đến thanh toán cho người đại diện và 20 điểm vì không thể đạt thỏa thuận CVA với các chủ nợ khi rời diện quản lý đặc biệt. Họ thắng 13 trận, hòa 17 sau 46 vòng nhưng vẫn đứng cuối League Two và phải mất 5 mùa ở hệ thống ngoài Football League trước khi trở lại.

Ở Áo, Grazer AK bị trừ tổng cộng 28 điểm trong mùa 2006/07, gồm 6 điểm vì không thanh toán cho chủ nợ, 10 điểm do vi phạm quy định tài chính và 12 điểm liên quan đến cấp phép. Họ đứng cuối Bundesliga Áo, sau đó rơi xuống các giải thấp hơn. Đội một ngừng hoạt động cuối năm 2012 vì khủng hoảng tài chính, trước khi CLB bắt đầu lại từ hạng thấp nhất vào năm 2013.

Nợ nần kéo Dnipro và Limerick xuống đáy

Dnipro bị trừ tổng cộng 24 điểm mùa 2016/17 do nhiều khoản nợ và không chấp hành các quyết định tài chính, trong đó có khoản tiền còn nợ cựu HLV Juande Ramos cùng ban huấn luyện. Họ kết thúc mùa với 13 điểm, hơn đội cuối bảng Volyn Lutsk 6 điểm, nhưng vẫn bị buộc xuống thẳng hạng 3. Những khó khăn sau đó tiếp tục kéo đội bóng xuống hệ thống nghiệp dư.

Limerick năm 2019 bị trừ 26 điểm sau khi bước vào quá trình examinership, trong bối cảnh công ty vận hành CLB nợ khoảng 490.000 euro. Án phạt khiến họ bị xếp cuối First Division. Limerick FC sau đó không được cấp phép dự mùa 2020. Một tổ chức mới ra đời với tên Limerick United, rồi đổi thành Treaty United do tranh chấp về tên gọi.

Derby mất 21 điểm và phải xuống hạng

Derby County là một trường hợp khác ở Anh. Mùa 2021/22, đội bóng của HLV Wayne Rooney bị trừ 12 điểm vì rơi vào diện quản lý đặc biệt, rồi thêm 9 điểm do vi phạm các quy định về lợi nhuận và tính bền vững của EFL, tổng cộng 21 điểm.

Derby thắng 14, hòa 13 sau 46 trận nhưng chỉ có 34 điểm sau án phạt, đứng thứ 23 và xuống League One. Những án trừ điểm ở mức lớn có thể tác động trực tiếp tới cả vị trí trên bảng xếp hạng, hạng đấu mà CLB tham dự và quá trình phục hồi kéo dài nhiều mùa sau đó.

Thế trận ít người ngờ tới

Malaysia được chơi hơn người từ cuối hiệp 1 nhưng vẫn không thể đánh bại Indonesia, chấp nhận tỷ số 0-0 ở lượt 2 bảng A FIFA ASEAN Cup 2026. Đội khách có đủ thời gian và lợi thế quân số để giải quyết trận đấu, nhưng cách tấn công thiếu tốc độ và ý tưởng khiến Indonesia không phải chịu sức ép quá lớn.

Ở chiều ngược lại, 1 điểm trong cảnh thiếu người là kết quả tốt với Indonesia, dù trận đấu cũng chỉ ra rằng dàn sao đang chơi tại châu Âu của họ chưa tạo nên một tập thể vượt trội như nhiều người vẫn hình dung.

Malaysia có lợi thế lớn nhưng không biết tận dụng

Thom Haye nhận thẻ đỏ trong hiệp 1, khiến Indonesia phải chơi với 10 người trong phần lớn thời gian còn lại. Malaysia lập tức cầm bóng nhiều hơn, đẩy đội hình lên cao và liên tục đưa bóng sang phần sân chủ nhà. Nhưng càng chơi, họ càng bộc lộ vấn đề. Những pha phối hợp quanh vòng cấm diễn ra chậm, thiếu đường chuyền quyết định và ít tình huống khiến hàng thủ Indonesia thực sự rối loạn.

Arif Aiman hay Bergson có cơ hội, nhưng Maarten Paes cùng hàng phòng ngự Indonesia vẫn đứng vững. Với khoảng thời gian dài chơi 11 đấu 10, tỷ số 0-0 là kết quả khiến Malaysia phải tiếc nuối nhiều hơn đối thủ.

Indonesia lùi sâu nhưng phòng ngự rất lì lợm

Sau chiếc thẻ đỏ, Indonesia không cố duy trì cách chơi như trước. John Herdman chủ động kéo đội hình xuống thấp, thu hẹp khoảng trống trước vòng cấm và ưu tiên bảo vệ tỷ số. Các hậu vệ tranh chấp quyết liệt, tuyến giữa lùi sát để Malaysia khó tìm khoảng trống ở trung lộ.

Trước khi mất người, Indonesia cũng từng đưa bóng vào lưới ngay phút 4 nhờ Justin Hubner, nhưng bàn thắng không được công nhận vì đồng đội phạm lỗi trước đó. Malaysia sau đó có thời lượng kiểm soát bóng lớn hơn, nhưng lợi thế ấy không chuyển thành bàn thắng.

Dàn cầu thủ châu Âu chưa tạo ra sức mạnh áp đảo

Indonesia mang tới giải đội hình rất mạnh về lý lịch. Trong danh sách 23 cầu thủ có 10 người đang thi đấu tại châu Âu, gồm Kevin Diks, Calvin Verdonk, Maarten Paes, Dean James, Justin Hubner, Ole Romeny, Elkan Baggott và một số gương mặt khác. Tổng cộng 17 cầu thủ mang dòng máu lai, trong đó 13 người có gốc Hà Lan. Xét riêng tên tuổi và môi trường thi đấu, đây là lực lượng thuộc nhóm nổi bật nhất Đông Nam Á.

Nhưng Indonesia chưa biến ưu thế nhân sự ấy thành một đội bóng có khả năng áp đảo đối thủ. Họ thắng Singapore 2-0 ở trận mở màn, trong trận đấu mà Singapore mất người ở phút 70, rồi hòa Malaysia 0-0. Sau 2 lượt, Indonesia có 4 điểm và mới ghi 2 bàn.

Tên tuổi lớn nhưng thiếu sự gắn kết

Indonesia hiện tại mạnh hơn trước về thể hình, kinh nghiệm và chất lượng từng vị trí. Nhưng như vậy vẫn là chưa đủ. Các cầu thủ cần phải kết nối tốt hơn, di chuyển cùng nhau và tạo được sức ép liên tục.

Trước Malaysia, Indonesia làm tốt nhất ở khả năng phòng ngự sau khi mất người, chứ chưa áp đặt được trận đấu dù sở hữu dàn cầu thủ đang chơi tại châu Âu. Còn Malaysia có lý do để thất vọng hơn cả. Đối thủ thiếu người từ hiệp 1, lùi sâu trong phần lớn thời gian còn lại, vậy mà họ vẫn không tìm nổi bàn thắng. Đó là vấn đề lớn cần tìm ra lời giải.