Van Gaal càng thất bại, Guardiola càng hoang mang

Tại sao một HLV từng được xem là đỉnh cao của chiến thuật, là đại diện tiêu biểu của bóng đá đẹp lại có lúc bị xem như gàn dở? Louis van Gaal đang trong hoàn cảnh trớ trêu ấy và nó gợi lên một nỗi ám ảnh tương tự với Pep Guardiola, người đang hăm hở đón chuyến tàu đến Anh.

Một mùa giải đầy biến động với những HLV tên tuổi nhất của bóng đá Anh. Jose Mourinho thì đã thất bại, trong khi Louis van Gaal và Arsène Wenger thật khó có thể nói là đã thành công khi so sánh với những gì họ từng làm được trong quá khứ.

Van Gaal từ lâu rồi đã bị cổ động viên xem như cái gai cần phải nhổ bỏ. Trong khi ở Arsenal, chưa bao giờ làn sóng phản đối Wenger trở nên công khai và dữ dội đến thế.

Van Gaal và Pep đều là những bậc thầy chiến thuật

Những người đi tiên phong

Từng được thế giới bóng đá tôn thờ nhờ lối chơi tấn công khoáng đạt nhưng cả Arsène Wenger lẫn Louis van Gaal giờ đây chỉ còn những màn trình diễn xoàng xĩnh cùng Arsenal và Man United. Sự nghiệp cầm quân của họ chia làm hai nửa. Nửa đầu đáng nhớ, nửa sau thì đáng quên.

Wenger, Van Gaal, cả Mourinho nữa, họ đều là những người đi tiên phong trong nghề nghiệp của mình. Họ cực kỳ chăm chỉ, ham học hỏi và cầu tiến. Van Gaal khi còn là một cậu nhóc đã đến “học lỏm” nghề từ nhà chiến thuật lỗi lạc bậc nhất mọi thời đại, Rinus Michels.

Bởi vì còn nhỏ tuổi và không có khiếu chơi bóng như Johan Cruyff nên Van Gaal không được vào sân tập cùng đội 1 Ajax. Mặc kệ, cậu bé Van Gaal ngày ngày đạp xe đến sân tập của Ajax để xem Rinus Michels chỉ đạo các cầu thủ. Những ý thức đầu tiên của Van Gaal về bóng đá tổng lực, về chiến thuật... nảy sinh từ thời điểm đó và ông đã chiêm nghiệm về nghề huấn luyện ngay từ khi còn chưa chơi chuyên nghiệp.

Bởi thế mà khi nhận lời dẫn dắt Ajax vào năm 1991, khi mới 40 tuổi, Louis van Gaal đã hiểu rõ về đội bóng này đến từng đường tơ kẽ tóc và đã có trên 20 năm chiêm nghiệm về nghề. Người đàn ông sinh ở Amsterdam sau này hồi tưởng lại: “Các cầu thủ làm việc với một HLV hiểu chính xác được họ phải chơi bóng như thế nào”. Ông ngay lập tức định hình được phong cách chiến thuật, đoạt UEFA Cup ngay mùa đầu tiên, vô địch quốc gia 3 lần và đỉnh cao là chiếc cúp bạc Champions League mùa giải 1994-95.

Trí thông minh, óc quan sát, sự chăm chỉ học hỏi và cơ may làm việc với những nhà cầm quân vĩ đại giúp những nhà cầm quân trẻ trông giống như “cáo già” ngay khi bắt đầu hành nghề. Khi Van Gaal dẫn dắt Barcelona những năm 1990, phiên dịch viên kiêm trợ lý Jose Mourinho và đội trưởng Josep Guardiola dõi theo ông. Họ cũng có những đúc rút, những chiêm nghiệm cho riêng mình, hệt như cái cách Van Gaal học hỏi từ Rinus Michels 3 thập kỷ trước đó.

Cả 3 đều không chỉ trở thành những HLV thành công mà còn được ghi nhận là những nhân vật cách tân của thế giới bóng đá. Van Gaal và Mourinho vô địch cả UEFA Cup và Champions League trong 4 năm đầu tiên, trong khi Guardiola đoạt 2  cúp bạc Champions Leagues trong 3 mùa đầu tiên và nổi tiếng với di sản tiki-taka của mình.

Đi theo một nhánh rẽ khác và được biết đến muộn hơn là Arsène Wenger, người đến Arsenal năm 46 tuổi, nhưng phương thức đi đến thành công thì tương tự. Wenger cũng là một người thông minh và vô cùng chăm chỉ. Ông học tất cả mọi thứ, từ y học cho tới kinh tế, chính trị, khoa học quản lý và thậm chí... cơ điện.

Wenger bắt tay vào uốn nắn Arsenal. Ông điều chỉnh lại chế độ ăn uống, sinh hoạt, cấm các cầu thủ đụng tới những món như đậu hầm hay Coca Cola và đưa vào thực đơn thật nhiều đồ chay, rau củ.

Ông tích cực nghiền ngẫm các chỉ số, phân tích các kết quả thống kê và phát triển mạng lưới tuyển trạch viên để đem về những cầu thủ trẻ chất lượng hay nẫng tay trên những ngôi sao ngay trước mũi đối thủ. Wenger chỉ mất 2 năm để đi tới thành công đầu tiên với chức vô địch Anh và nổi tiếng toàn cầu với mùa giải bất bại 2003-04 vô tiền khoáng hậu.

Ai cũng có một thời...

Họ là những nhà phát kiến, họ là những người đi đầu, nhưng tại sao tất cả lại đều đang đi tới đoạn kết của một mùa bóng thất bại?

Jose Mourinho đã bị đuổi việc. Louis van Gaal và Arsène Wenger đang chờ ngày ra đi. Pep Guardiola chuẩn bị rời Bayern Munich và mặc dù vẫn thành công ở giải quốc nội thì Pep vẫn chưa đáp ứng được kỳ vọng lớn lao đặt trên vai mình.