Ông Trump và ông Netanyahu điện đàm căng thẳng, lộ bất đồng sâu sắc về cuộc chiến Iran

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã có cuộc điện đàm căng thẳng với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu hôm thứ Ba, phản ánh những quan điểm khác nhau của hai người về cách tiếp tục cuộc chiến với Iran, một quan chức Mỹ nói với CNN ngày 21/5.

Đây không phải là cuộc trò chuyện đầu tiên của họ trong những ngày gần đây. Khi hai nhà lãnh đạo nói chuyện hôm Chủ nhật, ông Trump cho biết ông có khả năng sẽ tiến hành các cuộc tấn công có mục tiêu mới vào Iran vào đầu tuần này, theo lời một quan chức – một chiến dịch dự kiến sẽ được đặt tên mới: Chiến dịch Búa Gậy (Operation Sledgehammer).

Nhưng khoảng 24 giờ sau cuộc hội thoại ban đầu đó, Trump tuyên bố ông sẽ tạm dừng các cuộc tấn công mà ông cho rằng đã được lên kế hoạch vào thứ Ba theo yêu cầu của các đồng minh vùng Vịnh, bao gồm Qatar, Ả Rập Xê Út và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất.

Trong những ngày kể từ đó, các quốc gia vùng Vịnh đã liên lạc chặt chẽ với các nhà trung gian hòa giải của Nhà Trắng và Pakistan để xây dựng một khuôn khổ có thể thúc đẩy các cuộc đàm phán ngoại giao, một quan chức Mỹ và một người quen thuộc với tình hình cho biết.

“Chúng ta đang ở giai đoạn cuối cùng của đàm phán với Iran. Chúng ta hãy chờ xem điều gì sẽ xảy ra” - ông Trump nói với các phóng viên sáng thứ Tư về những nỗ lực nhằm đạt được một thỏa thuận.

“Hoặc là chúng ta sẽ đạt được thỏa thuận, hoặc là chúng ta sẽ làm một số việc hơi khó chịu” - ông tiếp tục. “Nhưng hy vọng điều đó sẽ không xảy ra”.

Các cuộc đàm phán đang diễn ra đã khiến thủ tướng Israel thất vọng. Ông Netanyahu từ lâu đã chủ trương một cách tiếp cận quyết liệt hơn trong việc đối phó với Tehran. Theo các quan chức của chính quyền Trump và các nguồn tin Israel, ông Netanyahu lập luận rằng việc trì hoãn chỉ có lợi cho Iran.

Ông Netanyahu đã bày tỏ sự thất vọng của mình hôm thứ Ba, ông nói với ông Trump rằng ông tin việc trì hoãn các cuộc tấn công dự kiến là một sai lầm, và tổng thống Mỹ nên tiếp tục theo kế hoạch, một quan chức Mỹ cho biết.

Trong cuộc trò chuyện kéo dài một giờ, ông Netanyahu đã thúc giục nối lại hành động quân sự, một nguồn tin Israel quen thuộc cho biết. Sự khác biệt rất rõ ràng: Ông Trump muốn xem liệu có thể đạt được thỏa thuận hay không, nhưng ông Netanyahu lại mong đợi điều khác, một quan chức Israel cho biết.

Iran đang 'xem xét' đề xuất của Mỹ

CNN dẫn một nguồn tin khác của Israel nói rằng mối lo ngại của Israel sau cuộc điện đàm hôm thứ Ba đã lan rộng đến các quan chức thân cận với ông Netanyahu. Nguồn tin này cho biết, tầng lớp thượng lưu trong chính phủ Israel rất muốn nối lại các hành động quân sự, và ngày càng thất vọng vì ông Trump tiếp tục cho phép điều mà họ gọi là sự trì hoãn ngoại giao của Iran.

Tuy nhiên, theo các nguồn tin thân cận với các cuộc trò chuyện của họ, sự thất vọng của ông Netanyahu đối với cách tiếp cận của Mỹ - và cụ thể là việcông Trump chỉ đưa ra những lời đe dọa rồi cuối cùng lại tạm dừng - không phải là điều hoàn toàn mới. Các quan chức Mỹ trước đây đã thừa nhận những mục tiêu khác nhau giữa Mỹ và Israel liên quan đến cuộc chiến này.

Khi được hỏi ông đã nói gì với thủ tướng Israel đêm hôm trước, hôm thứ Tư ông ám chỉ rằng ông đang nắm quyền kiểm soát. "Ông ta sẽ làm bất cứ điều gì tôi muốn" - tổng thống Mỹ nói.

Và bất chấp áp lực từ phía Netanyahu muốn quay trở lại chiến đấu trực tiếp, hiện tại, Trump vẫn tiếp tục thúc đẩy một thỏa thuận ngoại giao, tuyên bố hôm thứ Tư rằng tình hình với Iran đang "ở ngay trên bờ vực" và đáng để dành thêm vài ngày cho ngoại giao nếu điều đó cứu được mạng sống.

Theo hãng tin Nour News thuộc sở hữu nhà nước, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran cho biết hôm thứ Tư rằng Tehran và Washington tiếp tục trao đổi thông điệp thông qua Pakistan.

Theo hãng tin ISNA của Iran, Tư lệnh quân đội Pakistan, Asim Munir, sẽ đến Tehran vào thứ Năm như một phần của nỗ lực hòa giải đang diễn ra giữa Mỹ và Iran.

Tuy nhiên, vẫn chưa rõ liệu có bất kỳ điểm khác biệt quan trọng nào giữa hai bên đã được thu hẹp hay chưa. Iran vẫn giữ nguyên các yêu cầu cốt lõi của mình, và các vấn đề liên quan đến chương trình hạt nhân và tài sản bị đóng băng của nước này vẫn chưa được giải quyết vào đầu tuần này, một nguồn tin khu vực cho biết.

Và ông Trump đã nhiều lần khẳng định rằng hành động quân sự vẫn là một lựa chọn.

“Nếu chúng ta không tìm ra câu trả lời đúng, mọi chuyện sẽ diễn ra rất nhanh. Chúng tôi đã sẵn sàng rồi” - ông nói hôm thứ Tư.