Dự đoán tỷ số 
Từ một pha xô xát đến một bức tranh thế kỷ 19
Sau trận chung kết World Cup 2026, khi Tây Ban Nha đang ăn mừng chức vô địch, những va chạm giữa cầu thủ 2 đội lại trở thành một trong những hình ảnh gây tranh cãi nhất giải. FIFA sau đó mở thủ tục kỷ luật đối với nhiều cá nhân, trong đó Leandro Paredes đối mặt với 3 cáo buộc liên quan đến hành vi tấn công, còn Nahuel Molina có 2 cáo buộc tương tự và thêm 1 cáo buộc về hành vi phi thể thao.
Trong vụ hỗn loạn ấy, Paredes va chạm với Eric García rồi Gavi bị đẩy ngã xuống sân. Với phần lớn người xem, đó đơn giản là một hình ảnh xấu xí sau trận chung kết. LJ Rader lại nhìn thấy một liên tưởng khác. Người đứng sau Art But Make It Sports đặt khoảnh khắc của Gavi cạnh Những người phụ nữ đánh nhau của Louis-Léopold Boilly, bức tranh năm 1818 cũng đầy những cánh tay giằng co, người lao vào ẩu đả và những gương mặt căng thẳng. Một sự cố bóng đá hiện đại nhờ vậy được đặt cạnh một bố cục hội họa đã tồn tại hơn 200 năm.
Thế giới riêng mang tên Art But Make It Sports
Rader bắt đầu Art But Make It Sports vào tháng 12/2019. Cách làm của anh khá đơn giản: tìm những khoảnh khắc thể thao có dáng người, màu sắc, chuyển động hoặc cảm xúc gợi nhớ đến một tác phẩm nghệ thuật, rồi đặt 2 hình ảnh cạnh nhau. Từ bóng rổ, bóng chày, khúc côn cầu đến bóng đá, gần như môn thể thao nào cũng có thể trở thành chất liệu.
World Cup 2026 đưa dự án này đến gần hơn với người hâm mộ bóng đá. Cuối tháng 6, tài khoản Instagram đã có hơn 280.000 người theo dõi và nhanh chóng tiến sát mốc 300.000. Các giải đấu lớn đặc biệt phù hợp với Rader vì mỗi trận đều tạo ra lượng hình ảnh khổng lồ: cầu thủ trên sân, màu áo, cờ, biểu cảm và những màn cổ vũ trên khán đài.
Tình bạn, Napoleon và biển người Na Uy
Một trong những cặp hình được chú ý nhất tại World Cup là khoảnh khắc Erling Haaland ôm và an ủi Jude Bellingham sau trận Anh – Na Uy. Rader đặt bức ảnh cạnh Thương khó của Gerard David, tác phẩm được vẽ khoảng năm 1515–1523. Tư thế Haaland ôm lấy Bellingham tạo sự tương đồng rõ với nhóm nhân vật trung tâm trong bức tranh.
Kylian Mbappé cũng xuất hiện trong một liên tưởng khác. Hình ảnh đội trưởng tuyển Pháp đứng với 2 tay đặt sau lưng được ghép với chân dung Napoleon Bonaparte của Emanuel Bachrach-Barée. Trong khi đó, cả biển cổ động viên Na Uy mặc áo đỏ và đồng loạt thực hiện động tác chèo thuyền lại khiến Rader nhớ tới tác phẩm không tên năm 1968 của Alma Thomas, nơi các mảng đỏ và xanh được sắp xếp thành nhịp điệu gần giống cấu trúc trên khán đài.
15.000 bức ảnh và một trí nhớ đặc biệt
Khả năng liên tưởng ấy được xây dựng qua nhiều năm. Rader kể rằng ông bà thường đưa anh đến bảo tàng và phòng tranh từ nhỏ. Khi học tại Vanderbilt, anh từng cân nhắc học thêm lịch sử nghệ thuật, nhưng cuối cùng chỉ tham gia 1 lớp về lĩnh vực này. Phần lớn kiến thức sau đó đến từ việc tự tìm hiểu và liên tục ghé bảo tàng mỗi khi đi công tác hoặc du lịch.
Trong điện thoại của Rader có một thư mục chứa hơn 15.000 ảnh tác phẩm nghệ thuật. Phần lớn do chính anh chụp. Rader có thể nhớ một bức tranh, một dáng người hoặc chỉ vài mảng màu rồi lần ngược lại kho ảnh để tìm ra tác phẩm phù hợp. Có trường hợp anh nhớ ngay đáp án; cũng có lúc phải thử nhiều hướng khác nhau dựa trên nét vẽ, bố cục hay màu sắc.
Niềm vui khi ký ức tìm đúng hình ảnh
Trong trận Pháp gặp Paraguay, một khoảnh khắc cầu thủ bật người trên không khiến Rader liên tưởng đến những tác phẩm về Thánh Francis nhận dấu thánh. Sau quá trình tìm kiếm, anh chọn Thánh Francis nhận dấu thánh của Lorenzo Ghiberti, tác phẩm khoảng năm 1400–1405.
Một trường hợp khác bắt đầu bằng cảm giác về màu sắc. Khi nhìn hàng nghìn người hâm mộ Na Uy đồng loạt thực hiện động tác chèo thuyền, Rader nhớ tới cách Alma Thomas sử dụng những mảng màu ngắn, lặp lại có trật tự. Sự tương đồng không nằm ở nội dung tác phẩm mà ở nhịp thị giác, màu đỏ chiếm ưu thế và cách các chi tiết nhỏ kết hợp thành một cấu trúc lớn.
Đó cũng là phần thú vị nhất trong công việc của Rader: kiến thức tích lũy trong nhiều năm bất ngờ bật ra khi một khoảnh khắc thể thao xuất hiện đúng lúc.
Con người đứng sau những cặp hình
Art But Make It Sports thường khiến người xem nghĩ rằng phía sau phải có một chương trình tìm kiếm hình ảnh hoặc trí tuệ nhân tạo. Rader khẳng định điều ngược lại. Anh không sử dụng trí tuệ nhân tạo hay chương trình máy tính để tạo ra những cặp hình. Phần lớn tác phẩm đến từ kho ảnh tự tích lũy, đôi khi anh mới phải tìm thêm trong kho lưu trữ của các bảo tàng.
Rader từng thử các công cụ tự động nhưng không thấy chúng tạo được kiểu liên tưởng mà anh muốn. Công việc của anh dựa nhiều vào ký ức, sự tò mò và thời gian đã dành cho cả thể thao lẫn nghệ thuật. Một cú va chạm trên sân, cái ôm giữa 2 cầu thủ hay cả khán đài chuyển động cùng lúc có thể gợi lại một tác phẩm cách đó hàng trăm năm. Với Art But Make It Sports, điểm hấp dẫn nằm chính ở khoảnh khắc một con người nhận ra mối liên hệ ấy trước khi bất kỳ máy móc nào kịp tìm kiếm.
