Nghề giáo không còn "nhàn" trong kỷ nguyên AI

Là một trong những nhà giáo tiêu biểu của Thủ đô được Bộ GD-ĐT vinh danh nhân Ngày Nhà giáo Việt Nam 20-11 năm nay, Hiệu trưởng trường THCS và THPT Nguyễn Siêu Nguyễn Thị Minh Thúy đã có những chia sẻ thẳng thắn về sức ép tâm lý nhà giáo thời nay và cách nhà trường dùng công nghệ để "cởi trói" cho thầy cô.

Phía sau sự đổi mới, hội nhập và chuyển đổi số là một thực tế đầy áp lực đối với đội ngũ nhà giáo.

Phía sau sự đổi mới, hội nhập và chuyển đổi số là một thực tế đầy áp lực đối với đội ngũ nhà giáo.

Áp lực từ làn sóng công nghệ và sự kỳ vọng của phụ huynh

Dịp 20/11 năm nay mang lại nhiều cảm xúc đặc biệt cho thầy và trò Trường Nguyễn Siêu khi dấu mốc 35 năm xây dựng và phát triển được ghi nhận bằng tấm Huân chương Lao động hạng Nhì. Vậy nhưng, đằng sau sự đổi mới, hội nhập và chuyển đổi số là một thực tế đầy áp lực đối với đội ngũ nhà giáo. Theo Hiệu trưởng Nguyễn Thị Minh Thúy, quan niệm "nghề giáo nhàn hạ" trước đây hoàn toàn không còn phù hợp trong bối cảnh xã hội hiện đại.

Nhà giáo Nguyễn Thị Minh Thúy cho rằng áp lực đối với giáo viên hiện nay đến từ nhiều phía. Đầu tiên là sức ép phải liên tục thay đổi để không bị tụt hậu. Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo (AI) bùng nổ, chỉ trong vòng một năm qua, không ít giáo viên đã rơi vào trạng thái vất vả, bị động khi chưa kịp nắm bắt bản chất và tác động của AI đối với giáo dục. Bên cạnh giờ lên lớp, thầy cô phải tự học không ngừng để nâng cao trình độ ngoại ngữ, đáp ứng chuẩn giảng dạy quốc tế ngay trên quê hương mình.

Tuy nhiên, gánh nặng lớn nhất lại nằm ở sức khỏe tâm lý của nhà giáo. Ngày nay, những vấn đề của học sinh như khủng hoảng tinh thần do tác động của công nghệ, mạng xã hội hay bạo lực học đường trên không gian mạng không còn giới hạn trong khuôn viên nhà trường hay giờ hành chính. Chúng diễn ra ở mọi nơi, mọi lúc, thậm chí kéo dài tới tận đêm khuya. Những cuộc điện thoại trao đổi, tư vấn ngoài giờ với phụ huynh đã chiếm dụng không ít quỹ thời gian nghỉ ngơi và chăm sóc gia đình của thầy cô.

Đáng suy ngẫm hơn, sự quan tâm đặc biệt của xã hội và kỳ vọng quá lớn từ cha mẹ học sinh, vô tình tạo ra một thứ áp lực mang tên "yêu quá". Bên cạnh đó, một bộ phận xã hội vẫn chưa có cái nhìn thực sự thấu cảm với đời sống của giáo viên. Nếu không được chuẩn bị một tâm thế vững vàng và tư duy cực kỳ tích cực, người thầy rất dễ rơi vào trạng thái lo lắng thậm chí là stress trước những đòi hỏi ngày càng khắt khe.

Hiệu trưởng trường THCS và THPT Nguyễn Siêu Nguyễn Thị Minh Thúy là một trong những nhà giáo tiêu biểu của Thủ đô được Bộ GD-ĐT vinh danh nhân Ngày Nhà giáo Việt Nam 20-11 năm nay.

Hiệu trưởng trường THCS và THPT Nguyễn Siêu Nguyễn Thị Minh Thúy là một trong những nhà giáo tiêu biểu của Thủ đô được Bộ GD-ĐT vinh danh nhân Ngày Nhà giáo Việt Nam 20-11 năm nay.

Dùng chuyển đổi số để giải phóng sức lao động cho thầy cô

Chia sẻ những áp lực của đội ngũ sư phạm, Ban giám hiệu Trường Nguyễn Siêu đã xác định chủ đề năm học là "Từ tư duy đến hành động" với hàng loạt giải pháp quản trị thực chất nhằm giảm tải áp lực cho giáo viên. Thay vì để công nghệ trở thành gánh nặng, nhà trường biến chuyển đổi số và AI thành công cụ đắc lực để cắt giảm tối đa các thủ tục hành chính rườm rà. Những cuộc họp hội đồng giáo dục mang tính hình thức vào thứ Bảy hàng tháng đã được chuyển hóa thành các buổi sinh hoạt chuyên môn mở. Tại đây, giáo viên cùng thảo luận, chia sẻ kinh nghiệm thực tế để xây dựng nên một "ngân hàng tình huống" chung, giúp nhau tháo gỡ những vướng mắc trong nghề.

Đặc biệt, nhà trường đã xây dựng thành công hệ sinh thái số đồng bộ mang tên Nguyễn Siêu Connect, kết nối chặt chẽ nhà trường, giáo viên, học sinh và phụ huynh trên một nền tảng duy nhất. Sự ra đời của nền tảng này đánh dấu bước chuyển mình từ phương thức quản lý dựa trên báo cáo truyền thống sang văn hóa làm việc bằng dữ liệu (Data Talk). Khi mọi thông tin học tập, rèn luyện đều được công khai, minh bạch trên hệ thống, những băn khoăn hay thắc mắc cảm tính từ phía phụ huynh được giải đáp chính xác nhất mà không làm phiền đến thời gian nghỉ ngơi của giáo viên. Nguồn dữ liệu này cũng là cơ sở khoa học để nhà trường nghiên cứu, cải tiến phương pháp dạy học.

Song song với hạ tầng số, trường áp dụng triết lý giáo dục High Performance Learning(Dạy học siêu hiệu quả) của Anh quốc, hướng tới việc xây dựng sự tự tin trí tuệ, khả năng tự học và năng lực tự phản tư cho cả thầy và trò. Đồng thời, thông qua mô hình đồng dạy giữa giáo viên Việt Nam và giáo viên quốc tế được duy trì suốt 10 năm qua, nhà trường đã xóa nhòa ranh giới quốc tịch, tạo ra một cộng đồng học tập cởi mở để giáo viên Việt Nam tự tin làm chủ các chương trình quốc tế với tỷ lệ đứng lớp hiện đạt khoảng 50%. Việc trao quyền cho thế hệ quản lý kế cận 9X, thu hút đội ngũ giáo viên Gen Z nhạy bén công nghệ cùng chính sách mời gọi cựu học sinh du học trở về cống hiến cũng góp phần tạo nên một tập thể sư phạm trẻ trung, chia sẻ gánh nặng cùng nhau.

Trước những đòi hỏi ngày càng cao về chất lượng giáo dục của phụ huynh và xã hội, Nhà giáo Nguyễn Thị Minh Thúy khẳng định người thầy hiện đại cần hội tụ đủ cả năng lực chuyên môn, kỹ năng sư phạm lẫn trình độ ngoại ngữ. Thế nhưng, phẩm chất cốt lõi và sống còn nhất trong thời đại công nghệ vẫn phải là đạo đức nhà giáo và đạo đức trong sử dụng AI.

"Công nghệ dù thông minh đến đâu cũng chỉ là công cụ hỗ trợ, còn người thầy mới là chủ thể kiến tạo nên nhân cách học trò. Nếu thiếu đi sự nhạy cảm và lòng trắc ẩn, giáo viên sẽ vô tình tự biến mình thành những cỗ máy AI vô hồn trên bục giảng. Trong giai đoạn hiện nay, trí tuệ cảm xúc (EQ) chính là vũ khí quan trọng nhất của nhà giáo.

Chỉ có sự gần gũi, tương tác trực tiếp bằng trái tim mới giúp thầy cô đánh thức những rung cảm tốt đẹp, phân loại hành vi và định hướng cho học sinh đi đúng đường. Giữ vững cái tâm sáng và bản chất truyền thống giữa dòng chảy hội nhập toàn cầu chính là giá trị không thể thay thế, giúp người thầy vững vàng vượt qua mọi áp lực của thời đại." - nhà giáo Nguyễn Thị Minh Thuý chia sẻ.

Quảng Ninh - Cô Nguyễn Thị Chuyên vừa cười vừa rơi nước mắt khi học trò lớp 2A1 mang bí xanh, xô ốc, dây ghẹ, mực... tặng dịp 20/11.

Chia sẻ
Gửi góp ý
Lưu bài Bỏ lưu bài
Theo Duy Anh ([Tên nguồn])
Ngày nhà giáo Việt Nam 20/11 Xem thêm
Báo lỗi nội dung
GÓP Ý GIAO DIỆN