Nơi nào nổi tiếng với nghề nón ngựa hơn 300 năm tuổi?

Những mẫu hoa văn "long, lân, quy, phụng" được thêu trên nón ngựa. Ảnh: Dũng Nhân - Quy Nhơn

Nón ngựa làng Phú Gia từ lâu là một trong những sản phẩm thủ công truyền thống nổi tiếng của tỉnh Bình Định cũ (nay là Gia Lai). Theo các nghệ nhân, nghề bắt đầu xuất hiện từ thế kỷ 18. Ngày xưa, nón ngựa chỉ dành cho vua quan. Đặc biệt nón ngựa gắn với nhà Tây Sơn, thể hiện sự mạnh mẽ, uy nghiêm của bá quan trong triều. Nghề chằm nón ngựa Phú Gia được ghi danh di sản văn hóa phi vật thể quốc gia đã khẳng định giá trị bền vững và sức sống của làng nghề.

Khung cảnh mùa lúa chín ở Tả Van. Ảnh: Phạm Trọng Nghĩa

Tháng 7/2025, tờ South China Morning Post của Hong Kong (Trung Quốc) giới thiệu bản Tả Van là một trong 6 ngôi làng đẹp nhất châu Á, thích hợp cho du khách tìm kiếm sự yên tĩnh và tận hưởng khí hậu mát mẻ vùng núi. Cách trung tâm Sa Pa (tỉnh Lào Cai) 12  km, Tả Van nép mình trong thung lũng xanh mướt, là nơi sinh sống của đồng bào Giáy và H'Mông. Những ngôi nhà sàn truyền thống rải rác bên ruộng bậc thang đổi màu theo mùa, được bao bọc bởi suối thác và rừng tre. Khác với bản Cát Cát đông đúc, Tả Van giữ nhịp sống chậm rãi.

Làng rau Trà Quế nhìn từ trên cao. Ảnh: Đắc Thành 

Làng rau Trà Quế được hình thành từ thế kỷ XVI, cách phố cổ Hội An 3 km, Đà Nẵng 20 km. Làng nằm trên đảo, bao bọc bởi sông Cổ Cò và đầm Trà Quế. Thổ nhưỡng lợi thế, khí hậu ôn hòa nên người dân phát triển nghề trồng rau hữu cơ lâu đời.  Hơn 20 năm trước, chính quyền quy hoạch phát triển du lịch, nhà được di dời, ao hồ san lấp tạo thành cánh đồng rau vuông vức, đường đi lối lại thẳng tắp.  Tháng 11/2024, làng rau Trà Quế ở Hội An được Tổ chức Du lịch Liên Hợp Quốc vinh danh "Làng du lịch tốt nhất thế giới", là đại diện duy nhất của Việt Nam đạt giải này trong năm 2024.

Người dân Mễ Trì, quận Nam Từ Liêm, Hà Nội, làm cốm. Ảnh:Ngọc Thành

Năm 2019, nghề cốm Mễ Trì (Hà Nội) được đưa vào danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Theo Cổng thông tin Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, làng cốm Mễ Trì có tuổi thọ hơn một thế kỷ. Hiện, làng còn hơn 50 hộ gia đình gắn bó với nghề. Cốm Mễ Trì được làm từ nhiều loại lúa khác nhau, nhưng nổi tiếng và được đánh giá ngon nhất là từ nếp cái hoa vàng. Mỗi năm có hai mùa làm cốm là vụ chiêm và vụ mùa, trong đó vụ mùa rơi vào mùa thu, được coi là vụ chính. Cốm mùa thu cũng là một trong những nét văn hóa đặc trưng của Hà Nội, được du khách yêu thích và trải nghiệm khi thăm thủ đô.

Hoa văn trang trí trên gốm Bàu Trúc là những đường chạm khắc, đắp nổi mang nét văn hóa Chăm Pa. Ảnh: TITC

Làng gốm Bàu Trúc nằm ở tỉnh Ninh Thuận, được coi là một trong những làng gốm cổ nhất Đông Nam Á. Nghệ thuật làm gốm truyền thống của Bàu Trúc đã được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia vào năm 2017. Tháng 11/2022, nghệ thuật làm gốm của người Chăm cũng được UNESCO đưa vào danh sách Di sản Văn hóa phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp. Những sản phẩm gốm ở làng được tạo ra bằng kỹ thuật có cái tên rất dân dã “làm bằng tay, xoay bằng mông”. Người thợ gốm đi giật lùi, tay bắt từng lọn đất, tay trong thì ép, tay ngoài thì xoa, biến những khối đất vô tri, vô giác thành sản phẩm gốm độc đáo, mang đậm nét văn hóa Chăm.