Khoảng cách giữa kỳ vọng và thực tế
FIFA từng đặt kỳ vọng rất cao vào thị trường Trung Quốc khi chào bán gói bản quyền World Cup 2026 với mức 250 đến 300 triệu USD. Ngay cả khi giảm xuống khoảng 120 đến 150 triệu USD, con số này vẫn vượt xa khả năng chi trả mà Đài Truyền hình Trung ương Trung Quốc có thể cân đối, chỉ khoảng 60 đến 80 triệu USD. Kết quả cuối cùng, gói bản quyền được chốt ở mức khoảng 60 triệu USD, thấp hơn tới 5 lần so với mức giá ban đầu FIFA đưa ra.
Thỏa thuận được ký chỉ 27 ngày trước trận khai mạc, cho thấy sức mua thực tế của thị trường truyền hình Trung Quốc đã kéo giá về gần sát ngưỡng ngân sách của phía mua, thay vì bám theo kỳ vọng doanh thu của FIFA.
Áp lực tài chính của đài truyền hình Trung Quốc
Các chuyên gia tại Trung Quốc cho rằng World Cup vẫn là sự kiện thể thao có giá trị thương mại rất lớn, nhưng bối cảnh kinh doanh của các đài truyền hình đã khác. Doanh thu quảng cáo không còn tăng trưởng mạnh như trước, trong khi chi phí mua bản quyền các giải đấu lớn ngày càng cao. Điều này buộc các nhà đài phải tính toán kỹ hơn, thay vì chấp nhận mọi mức giá mà các tổ chức thể thao đưa ra.
Trong trường hợp World Cup 2026, ngân sách có thể chi của CCTV bị giới hạn, khiến họ không thể đáp ứng mức giá mà FIFA mong muốn. Sự giằng co kéo dài nhiều tháng giữa hai bên phản ánh rõ áp lực cân đối chi phí – doanh thu trong ngành truyền hình thể thao Trung Quốc.
Thói quen khán giả và bài toán khung giờ
Một yếu tố khác khiến các nhà đài thận trọng là sự thay đổi trong thói quen theo dõi nội dung. Khán giả Trung Quốc ngày càng chuyển sang nền tảng số và mạng xã hội, trong khi World Cup 2026 diễn ra tại Mỹ, Canada và Mexico, lệch tới khoảng 15 tiếng so với Bắc Kinh. Nhiều trận đấu rơi vào khung giờ không thuận lợi, làm giảm khả năng thu hút người xem truyền hình trực tiếp, từ đó ảnh hưởng đến hiệu quả quảng cáo.
Dù vậy, sức theo dõi vẫn rất lớn: tại World Cup 2022, Trung Quốc chiếm 17,7% lượng khán giả xem truyền hình truyền thống toàn cầu, còn trên nền tảng số và mạng xã hội, tỷ lệ này gần 50%. Chính sự pha trộn giữa tiềm năng khán giả và rào cản khung giờ khiến các nhà đài càng phải cân nhắc kỹ lưỡng khi định giá.
Thỏa thuận trọn gói đến năm 2031
Thỏa thuận mà FIFA ký với Tập đoàn Truyền thông Trung Quốc không chỉ dừng ở World Cup 2026, mà bao gồm bản quyền bốn kỳ World Cup tiếp theo, gồm hai giải nam và hai giải nữ, kéo dài đến năm 2031. Cách “gộp” này giúp FIFA đảm bảo được sự hiện diện lâu dài tại thị trường Trung Quốc, đồng thời tạo điều kiện để phía Trung Quốc phân bổ chi phí trong một giai đoạn dài hơn.
Việc chốt được gói bản quyền dài hạn với mức giá khởi điểm thấp hơn kỳ vọng cho thấy FIFA đã phải điều chỉnh theo thực tế sức mua của thị trường, thay vì chỉ dựa trên giá trị thương mại lý thuyết của World Cup.
Doanh nghiệp Trung Quốc vẫn chi mạnh cho World Cup
Trong khi các nhà đài phải siết chặt chi tiêu, doanh nghiệp Trung Quốc lại xuất hiện dày đặc trong danh sách nhà tài trợ World Cup 2026. Lenovo là một trong tám đối tác tài trợ hàng đầu của FIFA, còn Mengniu và Hisense cũng ký nhiều hợp đồng tài trợ lớn. Trước đó, tập đoàn Wanda từng có thỏa thuận hợp tác dài hạn với FIFA từ năm 2016, dù đã kết thúc cách đây hai năm.
Sự đối lập giữa việc FIFA phải giảm sâu giá bản quyền phát sóng và dòng tiền tài trợ từ doanh nghiệp Trung Quốc cho thấy sức mua của khán giả truyền hình và khả năng chi của khối doanh nghiệp đang vận động theo hai hướng khác nhau trong cùng một thị trường.