Hiểm họa từ nhóm chat gia đình và dùng chung tài khoản xem phim dịp Tết Nguyên đán 2026

Chỉ cần thiết bị của một thành viên trong gia đình bị xâm nhập, kẻ tấn công có thể chiếm quyền truy cập toàn bộ tài khoản.

Giao tiếp trên môi trường số đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống hằng ngày. Người dùng có thể duy trì sự gắn kết với người thân dù ở bất kỳ đâu thông qua các cuộc gọi video và ứng dụng nhắn tin trực tuyến. Quá trình số hóa không chỉ thay đổi cách thức liên lạc, mà còn định hình cách các gia đình cùng nhau giải trí, tận hưởng thời gian rảnh.

Tại Việt Nam, thói quen hoạt động trên môi trường số càng thể hiện rõ nét hơn trong dịp Tết Nguyên đán - thời điểm quan trọng nhất trong năm để các gia đình sum họp. Khi các thành viên trong gia đình dành nhiều thời gian bên nhau hơn, dù trực tiếp hay kết nối từ xa, các nền tảng số ngày càng đóng vai trò trung tâm trong tương tác hằng ngày, các hoạt động giải trí chung và giao tiếp góp phần kết nối các thế hệ trong gia đình trở nên gần gũi hơn.

Từ thực tế đó, Kaspersky đã thực hiện khảo sát để làm rõ các thói quen phổ biến của đời sống gia đình hiện đại trong kỷ nguyên số, đồng thời chỉ ra những thách thức về an ninh mạng tiềm ẩn phía sau các hoạt động tương tác trực tuyến.

An toàn mạng trong giao tiếp gia đình

Theo khảo sát ở phạm vi toàn cầu, việc nhắn tin thường xuyên qua các ứng dụng như WhatsApp, Telegram, Signal, Viber… là lựa chọn hàng đầu của người dùng khi liên lạc với người thân. Phương thức liên lạc này phổ biến nhất trong nhóm người dùng từ 35–54 tuổi, được 89% đáp viên lựa chọn. Ngược lại, việc giữ liên lạc với người thân thông qua phương thức gọi video là cách thức ít phổ biến hơn, được 58% người tham gia khảo sát lựa chọn.

Riêng tại Việt Nam, các nhóm chat gia đình tại thường trở nên sôi động hơn trong dịp Tết, khi các thành viên cập nhật tình hình hằng ngày, gửi lời chúc và khoảnh khắc lễ hội qua những nền tảng phổ biến như Zalo, Messenger. Các ứng dụng nhắn tin trở thành kênh kết nối chính; gọi video thường chỉ được dùng cho những trường hợp không thể gặp mặt trực tiếp, chứ không phải như một phương thức giao tiếp thường xuyên.

Hiểm họa từ nhóm chat gia đình và dùng chung tài khoản xem phim dịp Tết Nguyên đán 2026 - 2

Một cách kết nối trực tuyến phổ biến khác trong các gia đình phạm vi khảo sát là chia sẻ bài đăng, meme trên mạng xã hội hoặc qua ứng dụng nhắn tin (53%). Nhóm tuổi từ 18 - 34 đang dẫn đầu xu hướng này với tỷ lệ tham gia là 58%.

Tại Việt Nam, cách thức kết nối này cũng ngày càng trở nên phổ biến trong dịp Tết, khi các thành viên trong gia đình chia sẻ cho nhau hình ảnh, video và nội dung mang không khí lễ hội. Điều này cho thấy sự hài hước và những nét tương đồng về văn hóa đang trở thành sợi dây liên kết không thể thiếu trong các gia đình hiện đại.

Theo khảo sát toàn cầu như trên của Kaspersky, nhóm người dùng lớn tuổi (trên 55 tuổi) nhìn chung ít tham gia các hoạt động trong môi trường kỹ thuật số hơn so với các độ tuổi khác, mặc dù tỷ lệ những người trò chuyện với gia đình qua các ứng dụng nhắn tin vẫn ngang bằng với mức trung bình là 85%.

Đáng chú ý, 42% người dùng trong nhóm này cũng chia sẻ meme và bài đăng trên mạng xã hội. Dù mức độ tham gia môi trường số của nhóm lớn tuổi đang tăng lên, họ có thể vẫn chưa sẵn sàng đối mặt với các mối đe dọa an ninh mạng và hình thức lừa đảo trực tuyến.

Vấn đề này đặc biệt đáng lưu ý tại Việt Nam trong dịp Tết. Để gìn giữ văn hóa truyền thống mùa lễ hội, nhiều người lớn tuổi bắt đầu sử dụng phương thức “lì xì điện tử” thông qua các ứng dụng ngân hàng số. Chỉ với vài thao tác trên điện thoại thông minh, người dùng có thể gửi lì xì cho người thân mà không cần đến tiền mặt hay phong bao lì xì truyền thống.

Khi tần suất tham gia vào các hoạt động tài chính trực tuyến tăng lên, người dùng cần chủ động trang bị kiến thức. Đồng thời, hướng dẫn người thân lớn tuổi cách sử dụng thiết bị an toàn và nhận biết rủi ro trên không gian mạng.

Ngay cả với những người dùng thành thạo công nghệ, giao tiếp trực tuyến vẫn luôn tiềm ẩn nhiều rủi ro an ninh mạng. Từ các chiêu lừa đảo giả mạo tin nhắn hợp pháp (phishing) đến những hình thức lừa đảo tinh vi dựa trên thao túng tâm lý, môi trường số giờ đây “len lỏi” ngay trong các kênh giao tiếp cá nhân riêng tư nhất của mỗi người. Trong dịp Tết, khi các nhóm chat gia đình hoạt động sôi nổi với hàng loạt tin nhắn chúc mừng, lì xì điện tử hay lịch trình du xuân, những rủi ro này càng trở nên khó nhận diện hơn bao giờ hết.

Để giảm thiểu rủi ro khi sử dụng các ứng dụng nhắn tin, chuyên gia khuyến nghị người dùng nên: Kích hoạt quy trình xác thực hai yếu tố ngay khi có thể, sử dụng mật khẩu mạnh, phức tạp và khác nhau cho từng tài khoản, luôn cảnh giác với liên kết hoặc tệp đính kèm bất ngờ, trang bị giải pháp bảo mật đáng tin cậy có tính năng chống lừa đảo cho ứng dụng nhắn tin.

Hiểm họa từ nhóm chat gia đình và dùng chung tài khoản xem phim dịp Tết Nguyên đán 2026 - 3

Tài khoản dùng chung trong gia đình: Tiện lợi hay rủi ro?

Khảo sát toàn cầu cũng cho thấy, 70% gia đình chọn xem phim cùng nhau trong thời gian rảnh, với 44% dùng chung tài khoản xem phim. Trò chơi trực tuyến chưa đạt được mức độ phổ biến tương đương, khi chỉ được 35% đáp viên thuộc phạm vi khảo sát lựa chọn. Đáng chú ý, con số này tăng lên đáng kể ở thế hệ trẻ với tỷ lệ 45%.

Tại Việt Nam, thói quen dùng chung tài khoản đặc biệt phổ biến trong dịp Tết, khi các gia đình dành nhiều thời gian quây quần và cùng nhau tận hưởng các hoạt động giải trí. Nhìn bề ngoài, việc dùng chung tài khoản xem phim hay trò chơi có vẻ là giải pháp tiết kiệm. Tuy nhiên, trên thực tế, điều này lại vô tình mở ra nhiều rủi ro về bảo mật và quyền riêng tư, nhất là khi nhiều người cùng đăng nhập bằng một tài khoản và mật khẩu duy nhất.

Những tài khoản dùng chung này dễ trở thành “điểm yếu” bảo mật: Chỉ cần thiết bị của một thành viên trong gia đình bị xâm nhập, kẻ tấn công có thể chiếm quyền truy cập toàn bộ tài khoản. Thêm vào đó, thói quen dùng chung một mật khẩu cho nhiều nền tảng khác nhau đồng nghĩa với việc chỉ cần một lần rò rỉ, toàn bộ thông tin tài chính, email và các dữ liệu nhạy cảm khác đều có nguy cơ bị phơi bày.