Điểm chung: Kiểm soát bóng và giữ cấu trúc
Enzo Maresca tiếp quản Manchester City sau 10 năm Pep Guardiola xây dựng một hệ thống dựa trên kiểm soát bóng, chiếm lĩnh khoảng trống và chơi theo vị trí. Nguyên tắc cơ bản là đưa bóng ra xa khung thành đội nhà, tiến dần về phần sân đối phương nhưng vẫn duy trì cự ly đủ chặt để phản ứng ngay khi mất bóng.
Maresca không phá bỏ nền móng ấy. Phân tích của Premier League về cách ông từng dẫn dắt Leicester City và Chelsea cho thấy các đội bóng của nhà cầm quân người Italy luôn ưu tiên triển khai từ tuyến dưới, đưa bóng qua từng tuyến và giữ cầu thủ trong những khu vực được phân công rõ ràng. Chính cấu trúc đó vừa phục vụ tấn công, vừa giúp đội hình có đủ người phía sau bóng để ngăn phản công.
Các trận giao hữu đầu tiên với Inter Milan, K-League All-Stars và Atletico Madrid tiếp tục thể hiện hướng đi này. Man City không chuyển sang thứ bóng đá hoàn toàn khác sau Guardiola. Maresca vẫn muốn đội kiểm soát trận đấu bằng bóng, duy trì khoảng cách giữa các tuyến và tránh việc cầu thủ tự do rời vị trí khiến cấu trúc bị phá vỡ.
Khác biệt nằm ở hình dạng khi có bóng
Điểm Maresca điều chỉnh rõ hơn nằm ở cách sắp xếp con người trong giai đoạn triển khai. Những đội bóng của ông thường chuyển từ hàng thủ 4 người sang cấu trúc 3 hậu vệ khi kiểm soát bóng, phía trên là 2 tiền vệ đứng thấp và 2 cầu thủ hoạt động cao hơn ở khoảng trống giữa tuyến giữa và hàng thủ đối phương.
Cấu trúc này thường được mô tả là 3-2-4-1 hoặc 3-2-2-3, tùy vị trí của các cầu thủ phía trên. Premier League từng gọi đây là dạng “3-hộp-3”, với 4 tiền vệ tạo thành hình hộp ở trung tâm. Maresca đã sử dụng ý tưởng tương tự tại Leicester và Chelsea, còn Man City cũng từng vận hành rất hiệu quả với cấu trúc 3-2-4-1 trong mùa ăn ba 2022/23.
Hai tiền vệ đứng thấp có nhiệm vụ hỗ trợ đưa bóng vượt qua lớp gây sức ép đầu tiên, đồng thời bảo vệ khu vực trước 3 hậu vệ. Một người có thể dâng lên khi tình huống cho phép, nhưng đội vẫn phải giữ đủ quân số phía sau bóng. Với Tijjani Reijnders, Nico González, Mateo Kovačić và sau này là Elliot Anderson, Maresca có nhiều lựa chọn để thay đổi cách phân chia nhiệm vụ mà không làm mất cấu trúc chung.
Đưa hai biên trở lại vị trí quan trọng
Một trong những điểm nổi bật trong bóng đá của Maresca là yêu cầu cầu thủ chạy cánh đứng cao và rộng. Thay vì để cả 2 cánh liên tục bó vào khu vực trung tâm, ông muốn họ kéo giãn hàng phòng ngự đối phương, nhận bóng trong thế đối mặt trực tiếp với hậu vệ biên.
Cách bố trí này từng xuất hiện rất rõ tại Leicester và Chelsea. Premier League cũng nhận định Jeremy Doku và Antoine Semenyo là những mẫu cầu thủ phù hợp với yêu cầu của Maresca nhờ khả năng bám biên, tăng tốc và thắng các tình huống một đối một.
Trận gặp Inter Milan là ví dụ cụ thể. Semenyo liên tục gây khó khăn cho Benjamin Pavard bằng tốc độ và những pha đi bóng trực diện. Bàn mở tỷ số của City xuất phát từ việc cầu thủ Ghana xuống sát đường biên ngang rồi căng bóng ngược trở lại để Divin Mubama dứt điểm. Đây chính là dạng tình huống Maresca muốn lặp lại: đưa bóng ra cánh, tạo thế một đối một rồi khai thác khoảng trống phía sau hàng thủ.
Cách chơi ấy gợi lại Man City mùa 2017/18, khi Raheem Sterling và Leroy Sané thường xuyên đứng sát đường biên. Guardiola khi đó muốn cầu thủ chạy cánh nhận bóng trong tư thế chỉ phải đối đầu với 1 hậu vệ thay vì tự bó vào khu vực đông người.
Khoảng trống trung lộ xuất hiện từ sức ép ở biên
Việc ưu tiên hai cánh không đồng nghĩa Man City bỏ khu vực trung tâm. Ngược lại, khi hậu vệ và tiền vệ đối phương phải dịch ra ngoài để hỗ trợ chống cầu thủ chạy cánh, khoảng trống giữa các tuyến sẽ mở ra cho Phil Foden, Rayan Cherki hoặc Reijnders.
Đây cũng là điểm Maresca từng khai thác rất nhiều ở Chelsea. Cầu thủ chạy cánh giữ chiều rộng, còn tiền vệ và hậu vệ biên di chuyển vào khoảng trống phía trong. Premier League phân tích rằng hậu vệ biên dưới thời Maresca không chỉ bó vào đá như tiền vệ phòng ngự mà còn có thể dâng lên khu vực giữa tuyến hoặc xâm nhập vòng cấm như một tiền vệ con thoi.
Man City có nhiều cầu thủ phù hợp với yêu cầu đó. Nico O’Reilly đã chứng minh khả năng xâm nhập khu vực cấm địa trong mùa 2025/26, còn Gvardiol, Rayan Aït-Nouri hay Rico Lewis đều có kinh nghiệm di chuyển từ biên vào trung lộ. Ai đảm nhiệm vai trò nào sẽ phụ thuộc đối thủ và đội hình xuất phát, thay vì cố định một cầu thủ duy nhất vào một vị trí.
Phòng ngự: Phần Maresca vẫn đang điều chỉnh
Sự khác biệt đáng theo dõi nhất nằm ở cách Man City gây sức ép khi không có bóng. Tại Chelsea, Maresca nổi tiếng với việc cho cầu thủ bám người trực tiếp trên diện rộng. Thống kê Premier League trong 18 tháng ông dẫn dắt Chelsea cho thấy đội bóng này gây sức ép quyết liệt hơn Man City của Guardiola, với xu hướng cầu thủ rời vị trí để theo sát đối thủ. Guardiola ngược lại thường duy trì cấu trúc khu vực chặt hơn.
Tuy nhiên, Maresca cũng thừa nhận chiến thuật phải thay đổi theo sự phát triển của bóng đá. Trước khi bước vào giai đoạn chuẩn bị mùa giải, ông nhắc trực tiếp đến xu hướng kèm người và cho rằng các huấn luyện viên phải liên tục thích nghi, tìm giải pháp mới khi đối thủ đã biết cách khai thác những hệ thống đang phổ biến.
Các trận giao hữu đầu tiên mới cho thấy dấu hiệu Maresca không muốn Man City phụ thuộc hoàn toàn vào kèm người trên khắp sân. Đội vẫn dâng cao, thường tạo hình 4-2-4 khi gây sức ép, nhưng hàng tiền vệ ưu tiên giữ khoảng cách và kiểm soát đường chuyền thay vì liên tục đuổi theo đối thủ.
Cấu trúc 4-2-4 này không xa lạ với Man City. Guardiola từng sử dụng nó trong mùa 2025/26, với 4 cầu thủ tuyến đầu khóa hướng triển khai và 2 tiền vệ phía sau bảo vệ trung lộ.
Phần việc khó nhất với Maresca là đồng bộ thời điểm lao lên. Nếu cầu thủ phía trên gây sức ép nhưng tuyến giữa không đẩy theo kịp, khoảng trống sẽ xuất hiện ngay phía sau. Giai đoạn chuẩn bị mùa giải vì thế chủ yếu dành cho việc hoàn thiện cự ly, thời điểm áp sát và thể lực trước khi bước vào các trận chính thức.
Một phiên bản City mới nhưng không xa lạ
Maresca được Manchester City lựa chọn chính vì ông phù hợp với nền tảng mà Guardiola để lại. Chính câu lạc bộ xác định đây là phương án tiếp nối, không phải cuộc thay đổi hoàn toàn về tư tưởng bóng đá. Maresca từng dẫn đội trẻ City, sau đó làm trợ lý trong mùa ăn ba 2022/23 và hiểu rõ cách đội bóng tổ chức cả trong lẫn ngoài sân.
Những gì xuất hiện trong giai đoạn chuẩn bị mùa 2026/27 đều có cảm giác quen thuộc: cấu trúc 3 hậu vệ khi kiểm soát bóng, 2 tiền vệ bảo vệ phía sau các đợt tấn công, cầu thủ chạy cánh đứng rộng, hậu vệ biên di chuyển vào trung lộ và đội hình 4-2-4 khi không bóng.
Maresca đang thay đổi cách những mảnh ghép ấy kết nối với nhau hơn là xây một hệ thống hoàn toàn mới. Cánh được sử dụng trực diện hơn, vị trí của hậu vệ biên linh hoạt hơn và cách gây sức ép đang được điều chỉnh theo hướng ít phụ thuộc vào kèm người tuyệt đối.
Sau 10 năm Guardiola, Manchester City vẫn nhận ra chính mình trong cách chơi mới. Phần Maresca cần chứng minh từ mùa 2026/27 là liệu những điều chỉnh ấy có đủ để đội tiếp tục kiểm soát trận đấu như trước, đồng thời xử lý tốt hơn những vấn đề từng khiến City mất cân bằng trong mùa cuối của Guardiola hay không.