Ông Donald Trump: Chỉ có Mỹ được thu phí qua eo biển Hormuz

Tổng thống Mỹ Donald Trump cam kết sẽ không có việc thu phí qua lại eo biển Hormuz, trừ khi khoản phí đó do chính nước Mỹ thu.

Tuyên bố này của ông Donald Trump, được đăng tải trên mạng xã hội Truth Social hôm 20-6, là dấu hiệu mới nhất cho thấy bản ghi nhớ vừa được ký kết có nguy cơ đổ vỡ.

Ông Donald Trump viết: "Sẽ không có việc thu phí ở eo biển Hormuz trong 60 ngày trong thời gian ngừng bắn và sẽ không có chuyện thu phí sau khi thời hạn 60 ngày này kết thúc trừ khi khoản phí đó do Mỹ áp đặt và thu về".

Ông Donald Trump phát biểu hôm 19-6. Ảnh: AP

Theo các điều khoản của bản ghi nhớ ngừng bắn được ký hôm 17-6, eo biển này dự kiến mở cửa trở lại trong khoảng thời gian tạm thời là 60 ngày. Trong thời gian đó, Iran tuyên bố không thu phí các tàu thuyền qua lại.

Dù vậy, hôm 20-6, bộ chỉ huy liên quân Iran tuyên bố họ đã đóng cửa eo biển Hormuz với lý do có sự "vi phạm rõ ràng" các cam kết trong biên bản ghi nhớ.

Ngược lại, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM), cơ quan giám sát các hoạt động quân sự trong khu vực, đã bác bỏ thông tin trên và khẳng định tàu thuyền vẫn tiếp tục lưu thông qua tuyến đường thủy này.

Để đáp trả việc Iran phong tỏa eo biển, ông Donald Trump từng chỉ đạo hải quân Mỹ phong tỏa các cảng của Iran trong khu vực. Tuy nhiên, lệnh phong tỏa này đã được dỡ bỏ theo các điều khoản của bản ghi nhớ. Thỏa thuận này cũng tạm dừng giao tranh trên mọi mặt trận của cuộc xung đột khu vực, bao gồm cả ở Lebanon.

Dù vậy, bản ghi nhớ không phải là một thỏa thuận dài hạn mà đóng vai trò là điểm khởi đầu cho các cuộc đàm phán về những vấn đề then chốt, bao gồm cả tương lai chương trình hạt nhân của Iran.

Một số điểm bất đồng cũng chưa được giải quyết trong bản ghi nhớ. Không có bất kỳ điều khoản nào trong văn bản cho rằng sẽ không được thu phí qua eo biển sau khi thời hạn 60 ngày kết thúc. Trong khi đó, các quan chức Iran đã nhiều lần khẳng định họ không loại trừ khả năng thu phí ở eo biển, đồng thời coi đây là vấn đề chủ quyền và đàm phán khu vực. Eo biển này nằm ngay giữa Iran và Oman.

Các cuộc thảo luận sâu hơn về vấn đề này dự kiến sẽ diễn ra trong những tuần tới. Tuy nhiên, cuộc đàm phán đang đối mặt với nguy cơ đổ vỡ do các chiến dịch quân sự của Israel tại Lebanon, đe dọa vi phạm lệnh ngừng bắn vừa ký kết.